Η επίσκεψη του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα προκαλεί εκνευρισμό στην Άγκυρα: «Κλειδώνουν» F-35 και νέες συμφωνίες για όπλα

Χαμόγελα στην Αθήνα και εκνευρισμό στην Τουρκία προκαλεί η επίσκεψη του επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας, Μάρκο Ρούμπιο, στη χώρα μας.

Για την κυβέρνηση η έλευση του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, αποτελεί μία «γεωπολιτική ψήφο εμπιστοσύνης στην Ελλάδα», για την Τουρκία μία διάψευση των φαντασιώσεων της περί «ειδικής σχέσης» της με τον Λευκό Οίκο.

To τάιμινγκ της επίσκεψης

Η άφιξη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών στην Αθήνα γίνεται σε μία κρίσιμη γεωπολιτική συγκυρία, κατά την οποία η Τουρκία προβάλλει για άλλη μία φορά αναθεωρητικές και παράνομες αξιώσεις με τα δήθεν Εθνικά Θαλάσσια Πάρκα στην Ανατολική Μεσόγειο και στο Αιγαίο, ενώ συμπίπτει και με την πιθανότητα η Άγκυρα να καταθέσει το επόμενο διάστημα το αναθεωρητικό νομοσχέδιο της «Γαλάζιας Πατρίδας».

Είναι επίσης η στιγμή, κατά την οποία η Ελλάδα βρίσκεται λίγα βήματα πριν από την υλοποίηση μεγάλων ενεργειακών πρότζεκτ, για τα οποία «βρυχάται» η Τουρκία και απειλεί, όπως η επανέναρξη των ερευνών βυθού για το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου (Great Sea Interconnector – GSI), το καλώδιο δηλαδή που θα συνδέσει τα ηλεκτρικά δίκτυα Ελλάδας – Κύπρου και, στο ευρύτερο σχέδιο, Κύπρου – Ισραήλ, μιας χώρας «κόκκινο πανί» για την Άγκυρα.

Ενώ, ακόμη πιο μεγάλες είναι οι απειλές Ερντογάν για τις έρευνες και παραχωρήσεις υδρογονανθράκων νότια της Κρήτης – στις οποίες συμμετέχουν Αμερικανικοί ενεργειακοί κολοσσοί – με την τουρκική θέση να συνδέεται με το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο και με τις ευρύτερες τουρκικές διεκδικήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο.

Πρωτεργάτης του σχήματος 3+1 ο Ρούμπιο

Στη Τουρκία δεν περνά απαρατήρητο ότι ο Μάρκο Ρούμπιο, πριν γίνει υπουργός Εξωτερικών, ήταν από τους πρωτεργάτες του νόμου για την Ανατολική Μεσόγειο και του σχεδίου 3+1, δηλαδή του σχήματος Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ και ΗΠΑ, με πεδία συνεργασίας ότι μόνο στην ενέργεια και στις ηλεκτρικές διασυνδέσεις, αλλά και στην ασφάλεια και στην άμυνα.

Ένα σχήμα το οποίο η Άγκυρα βλέπει νε εχθρότητα, θεωρώντας το ως μια συντονισμένη προσπάθεια γεωπολιτικού αποκλεισμού της.

Οι επαφές Ρούμπιο και η ατζέντα

Ο Μάρκο Ρούμπιο στις 9 σήμερα το πρωί θα έχει συνάντηση με τον υπουργό Εξωτερικών, Γιώργο Γεραπετρίτη, και στη συνέχεια θα ξεκινήσει ο 6ος γύρος του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας – ΗΠΑ, παρουσία των δύο υπουργών, με την ατζέντα να επικεντρώνεται σε περιφερειακά ζητήματα και στις διεθνείς εξελίξεις, καθώς και σε θέματα ενέργειας, ασφάλειας, ναυτιλίας, τεχνολογίας, εμπορίου, επενδύσεων κ.α..

Στη συνέχεια, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, και ένας εκ των στενότερων συνεργατών του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, αναμένεται να απευθύνει ομιλία στην Πνύκα, ένα ιστορικό σύμβολο της αρχαίας αθηναϊκής δημοκρατίας.

Και στις 7 το βράδυ θα βρεθεί στο Μέγαρο Μαξίμου για συνάντηση με τον πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη.

Στις συζητήσεις του Μάρκο Ρούμπιο με την ελληνική κυβέρνηση, μεταξύ άλλων, αναμένεται να βρεθούν όλα τα θέματα – «αγκάθια» με την Τουρκία, η ενίσχυση της στρατηγικής συνεργασίας Ελλάδας και Η.Π.Α., η επίσης στρατηγικού χαρακτήρα συνεργασία της Αθήνας με τον Τελ Αβίβ και γενικότερα ο ενεργειακός σχεδιασμός της Ελλάδας και τα πρότζεκτ τα οποία έχουν τη σφραγίδα και των ΗΠΑ, όπως είναι και ο Κάθετος Διάδρομος που μεταφέρει αμερικανικό LNG από την Ελλάδα, μέσω της Αλεξανδρούπολης, στην Ευρώπη.

«Κλειδώνουν» τα F-35

Η έλευση του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα, «κλειδώνει» και τη συμφωνία για την προμήθεια των μαχητικών πέμπτης γενιάς F-35 από τη χώρα μας – η οποία έχει δικαίωμα προαίρεσης για επιπλέον 20 – ενώ θα υπογραφεί και μια σειρά συμφωνιών, που αφορούν και στην αγορά νέων όπλων.

Συγκεκριμένα, στην αγορά πυραύλων αέρος – αέρος και βλημάτων κρούσης για τα μαχητικά αεροσκάφη F-35 και για τα αναβαθμισμένα F-16 Viper.

Επίσης, θα υπογραφούν συμφωνίες εν συνεχεία υποστήριξης (Follow On Support) διαφόρων κρίσιμων συστημάτων των Ενόπλων Δυνάμεων, μεταξύ άλλων των ελικοπτέρων Black Hawk και MH-60R.

Στο «τραπέζι» θα βρεθεί και η παραχώρηση πλεονάζοντος υλικού μέσω της σχετικής διαδικασίας του Πενταγώνου (Excess Defense Articles – EDA), με την Ελλάδα να έχει εκδηλώσει ενδιαφέρον για τροχοφόρα τεθωρακισμένα οχήματα μεταφοράς προσωπικού τύπου Stryker κ.α..

Οι συμφωνίες

Στο πλαίσιο του 6ου Γύρου του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας – ΗΠΑ, ο Μάρκο Ρούμπιο και ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ, Δημήτρης Χούπης, θα υπογράψουν, παρουσία και του υπουργού Άμυνας, Νίκου Δένδια, Επιστολή Προθέσεων (Letter of Intent) για την εγκαθίδρυση συνεργασίας μεταξύ των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων και της Εθνοφρουράς της Φλόριντα.

Επιπλέον, θα υπογραφεί Μνημόνιο Κατανόησης (MoU) για την αμοιβαία αναγνώριση των Πιστοποιητικών Ικανότητας Ναυτικών, βάσει της Διεθνούς Σύμβασης STCW 1978, ενώ θα ανανεωθεί το Μνημόνιο Συνεργασίας για την επιβολή εισαγωγικών περιορισμών σε κατηγορίες αρχαιολογικού και εθνολογικού υλικού έως τον 15ο αιώνα μ.Χ..

Τι σηματοδοτεί η επίσκεψη του Ρούμπιο

«Η επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών επιβεβαιώνει τον στρατηγικό χαρακτήρα της ελληνοαμερικανικής σχέσης και παράλληλα αποτελεί αναγνώριση του ρόλου που έχει η Ελλάδα ως σταθερού και αξιόπιστου στρατηγικού εταίρου των ΗΠΑ στην περιοχή» δηλώνουν στο site σήμερα.gr αρμόδιοι διπλωματικοί παράγοντες.

Εκνευρισμός στην Άγκυρα

Παράλληλα, υπογραμμίζουν με έμφαση ότι αυτή τη φορά οι Η.Π.Α. δεν κρατούν τις συνήθεις «ίσες αποστάσεις» και ο υπουργός Εξωτερικών δεν θα επισκεφτεί και την Άγκυρα, κάτι που έχει προκαλέσει εκνευρισμό στην Τουρκία, όπως αποτυπώνεται και στον φιλοκυβερνητικό Τύπο της γείτονος χώρας.

Ο στρατηγικός διάλογος Ελλάδας – ΗΠΑ εγκαινιάστηκε τον Δεκέμβριο του 2018, μετά από πολυετείς συζητήσεις για τη δημιουργία θεσμικού πλαισίου τακτικής παρακολούθησης των διμερών σχέσεων.

Ο τελευταίος γύρος του στρατηγικού διαλόγου πραγματοποιήθηκε στην Ουάσιγκτον, επί προεδρίας του Τζο Μπάιντεν, τον Φεβρουάριο του 2024.