Η κατοχή smartphone από τα 12 συνδέεται με περισσότερα συμπτώματα διατροφικών διαταραχών

Η κατοχή smartphone στην ηλικία των 12 ετών συνδέεται με αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης συμπτωμάτων διατροφικών διαταραχών, σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό JAMA.

Η μελέτη, στην οποία συμμετείχαν 8.957 έφηβοι στις ΗΠΑ, κατέγραψε ότι όσοι διέθεταν δικό τους smartphone στην ηλικία των 12 ετών εμφάνιζαν συχνότερα συμπτώματα όπως επεισόδια υπερφαγίας και σύνδεση της αυτοαξίας με το σωματικό βάρος.

Τα ευρήματα παραθέτει η Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Καθηγήτρια Θεραπευτικής – Επιδημιολογίας – Προληπτικής Ιατρικής και Παθολόγος στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ, στο Νοσοκομείο «Αλεξάνδρα».

Η μελέτη

Οι έφηβοι αποκτούν προσωπικά smartphones σε ολοένα μικρότερη ηλικία. Ωστόσο, η σχέση μεταξύ της ηλικίας απόκτησης smartphone και των συμπτωμάτων διατροφικών διαταραχών δεν έχει μέχρι σήμερα μελετηθεί επαρκώς.

Η νέα έρευνα αξιοποίησε δεδομένα από τη μελέτη Adolescent Brain Cognitive Development (ABCD), η οποία περιλαμβάνει συμμετέχοντες από 21 ερευνητικά κέντρα στις ΗΠΑ. Το δείγμα σχεδιάστηκε ώστε να λαμβάνει υπόψη παράγοντες όπως η φυλή, η εθνικότητα, η κοινωνικοοικονομική κατάσταση και ο βαθμός αστικοποίησης.

Οι ερευνητές εξέτασαν τη σχέση μεταξύ της κατοχής προσωπικού smartphone στην ηλικία των 12 ετών και μιας σειράς συμπτωμάτων διατροφικών διαταραχών, τόσο στην ηλικία των 12 όσο και των 14 ετών.

Τι έδειξαν τα αποτελέσματα

Από τους 8.957 συμμετέχοντες, το 52% ήταν αγόρια, ενώ 6.225 έφηβοι, ποσοστό περίπου 70%, είχαν δικό τους smartphone στην ηλικία των 12 ετών.

Μεταξύ αυτών, τα συχνότερα συμπτώματα ήταν η υπερφαγία στην ηλικία των 12 ετών, με ποσοστό 9,2%, και οι αντισταθμιστικές συμπεριφορές στην ηλικία των 14 ετών, με ποσοστό 20,5%.

Οι πολυπαραγοντικές αναλύσεις έδειξαν ότι η κατοχή smartphone στην ηλικία των 12 ετών συσχετιζόταν με μεγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης συμπτωμάτων υπερφαγίας, σύνδεσης της αυτοαξίας με το βάρος και οποιουδήποτε συμπτώματος διατροφικής διαταραχής.

Η ίδια συσχέτιση παρατηρήθηκε και στις προοπτικές αναλύσεις. Η κατοχή smartphone στα 12 συνδεόταν με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης, στα επόμενα χρόνια, συμπτωμάτων υπερφαγίας, ακατάλληλων αντισταθμιστικών συμπεριφορών, σύνδεσης της αυτοαξίας με το βάρος και οποιουδήποτε συμπτώματος διατροφικής διαταραχής.

Δεν αποδεικνύεται σχέση αιτίας-αποτελέσματος

Οι ερευνητές επισημαίνουν, ωστόσο, ότι τα αποτελέσματα δεν αποδεικνύουν πως η κατοχή smartphone προκαλεί διατροφικές διαταραχές.

Πρόκειται για μελέτη παρατήρησης και, επομένως, τα ευρήματα δείχνουν συσχέτιση και όχι αιτιολογική σχέση. Επιπλέον, η έρευνα κατέγραψε εάν οι έφηβοι διέθεταν προσωπικό smartphone, χωρίς να εξετάζει λεπτομερώς το περιεχόμενο στο οποίο εκτίθενταν ή τον τρόπο με τον οποίο χρησιμοποιούσαν τη συσκευή. Παράλληλα, αξιολογήθηκαν συμπτώματα και όχι απαραίτητα διαγνωσμένες διατροφικές διαταραχές.

Πώς μπορεί να συνδέεται το smartphone με τα συμπτώματα

Ένας πιθανός μηχανισμός αφορά τον τρόπο χρήσης του smartphone. Η προσωπική συσκευή προσφέρει συχνή και ιδιωτική πρόσβαση σε εξατομικευμένο περιεχόμενο, συμπεριλαμβανομένων εικόνων «ιδανικών» σωμάτων, αναρτήσεων σχετικά με δίαιτες και γυμναστική, αλλά και περιεχομένου που ενθαρρύνει τη σύγκριση με συνομηλίκους.

Μια τέτοια έκθεση ενδέχεται να ενισχύει τη δυσαρέσκεια για την εικόνα του σώματος, ιδιαίτερα κατά την πρώιμη εφηβεία, περίοδο κατά την οποία οι σωματικές αλλαγές της ήβης συμπίπτουν με την αυξημένη ανάγκη για αποδοχή από τους άλλους.

Οι ερευνητές αναφέρουν και άλλες πιθανές οδούς. Η έκθεση σε περιεχόμενο που προωθεί ακραίες διατροφικές πρακτικές μπορεί να τις παρουσιάζει ως φυσιολογικές ή επιθυμητές, ενώ η χρήση του κινητού κατά τη διάρκεια της νύχτας ενδέχεται να επηρεάζει τον ύπνο και, κατ’ επέκταση, τη ρύθμιση της όρεξης και των συναισθημάτων.

Παράλληλα, το διαδικτυακό στρες θα μπορούσε να συμβάλλει στην καταφυγή στο φαγητό ως τρόπου διαχείρισης δυσάρεστων συναισθημάτων.

Τι σημαίνουν τα ευρήματα

Η μελέτη καταλήγει ότι η κατοχή προσωπικού smartphone στην ηλικία των 12 ετών συνδέεται με περισσότερα συμπτώματα διατροφικών διαταραχών στην πρώιμη εφηβεία.

Τα ευρήματα, σύμφωνα με τους ερευνητές, αναδεικνύουν την ανάγκη για περαιτέρω έρευνα σχετικά με τον ρόλο που μπορεί να διαδραματίζει όχι μόνο η ηλικία απόκτησης ενός smartphone, αλλά και ο τρόπος με τον οποίο χρησιμοποιείται, καθώς και το είδος του περιεχομένου στο οποίο εκτίθενται οι έφηβοι.