Ζελένσκι: Στο τραπέζι από τις ΗΠΑ το σενάριο ένταξης στο ΝΑΤΟ με αντάλλαγμα το Ντονμπάς

Μια σημαντική νέα παράμετρο στις διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία αποκάλυψε ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, δηλώνοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έθεσαν για πρώτη φορά το ερώτημα της αποχώρησης των ουκρανικών δυνάμεων από το Ντονμπάς με αντάλλαγμα την ένταξη της χώρας στη Βορειοατλαντική Συμμαχία.

Μιλώντας σε δημοσιογράφους στο Κίεβο αργά το βράδυ της Παρασκευής 13 Νοεμβρίου, με τις δηλώσεις να δημοσιοποιούνται το Σάββατο (14/11), ο Ουκρανός Πρόεδρος ξεκαθάρισε ότι η χώρα του δεν προτίθεται να παραδώσει τα εδάφη της στη Ρωσία, υπογραμμίζοντας πως οποιοδήποτε δεσμευτικό πλαίσιο συμφωνίας θα τεθεί στην κρίση της ουκρανικής κοινωνίας.

Σύμφωνα με το Bloomberg, η σύνδεση της προοπτικής του ΝΑΤΟ με μια εδαφική υποχώρηση ενδέχεται να σηματοδοτεί μετατόπιση στην προσέγγιση της Κυβέρνησης Τραμπ, χωρίς όμως να αποτελεί ακόμη επίσημη πρόταση.

Το ερώτημα για το Ντονμπάς, το Άρθρο 5 και η «κόκκινη γραμμή» του Κιέβου

Όπως ανέφερε ο κ. Ζελένσκι, οι Αμερικανοί διαπραγματευτές ρώτησαν ευθέως: «Εάν η Ουκρανία ενταχθεί στο ΝΑΤΟ, θα αποχωρήσει από το Ντονμπάς;». Η Μόσχα, η οποία ελέγχει ήδη μεγάλο μέρος των περιφερειών Ντονέτσκ και Λουχάνσκ, απαιτεί την απόσυρση των ουκρανικών στρατευμάτων και από τις περιοχές που παραμένουν υπό τον έλεγχο του Κιέβου. Ο Ουκρανός Πρόεδρος επανέλαβε ότι η Ουκρανία δεν θα αναγνωρίσει νομικά τη ρωσική κυριαρχία, ούτε θα παραδώσει τα εδάφη της, φοβούμενη ότι μια υποχώρηση χωρίς σιδηρές εγγυήσεις θα επέτρεπε στη Ρωσία να ανασυνταχθεί.

Στις διαβουλεύσεις με τους δυτικούς εταίρους για ένα συνολικό πακέτο ασφαλείας, που περιλαμβάνει εγγυήσεις από ΝΑΤΟ και ΕΕ, ισχυρές ουκρανικές Ένοπλες Δυνάμεις, σταθερή στρατιωτική χρηματοδότηση και σχέδιο ανοικοδόμησης, έχουν εξεταστεί και μηχανισμοί αντίστοιχοι των Άρθρων 4 και 5 του ΝΑΤΟ χωρίς πλήρη ένταξη.

Ωστόσο, σύμφωνα με τον Ζελένσκι, η Ουάσιγκτον απάντησε αρνητικά στο ερώτημα εάν αυτές οι εγγυήσεις θα συνοδεύονταν από παρουσία αμερικανικών στρατευμάτων στο ουκρανικό έδαφος, ενώ η πλήρης ένταξη στο ΝΑΤΟ προσκρούει τόσο στη ρωσική άρνηση, όσο και στην ανάγκη ομοφωνίας όλων των συμμάχων. «Εάν η αμερικανική πλευρά μάς επιβεβαιώσει ακριβώς αυτά, μαζί με τους υπόλοιπους εταίρους μας στο ΝΑΤΟ, τότε θα ρωτήσω την ουκρανική κοινωνία τι πιστεύει: το αποδεχόμαστε ή όχι; Δεν έχω το δικαίωμα να πάρω μόνος μου αυτή την απόφαση», δήλωσε, αφήνοντας ανοιχτό ακόμη και το ενδεχόμενο δημοψηφίσματος.

Οι συνομιλίες στο Άμπου Ντάμπι, η είσοδος της ΕΕ και οι αιχμές για το Starshield

Οι τοποθετήσεις του Ουκρανού Προέδρου ακολούθησαν τον νέο γύρο διαπραγματεύσεων ΗΠΑ – Ουκρανίας – Ρωσίας στο Άμπου Ντάμπι, με τη συμμετοχή των Αμερικανών απεσταλμένων Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, οι οποίοι στη συνέχεια συναντήθηκαν με τον Βλαντίμιρ Πούτιν στη Μόσχα:

• Ανταλλαγή αιχμαλώτων και συμμετοχή της ΕΕ: Στις συνομιλίες σημειώθηκε πρόοδος για μια μεγάλη ανταλλαγή 1.200 έως 1.300 αιχμαλώτων πολέμου από κάθε πλευρά, ενώ συζητήθηκαν η προστασία των ενεργειακών υποδομών, η ασφάλεια στη Μαύρη Θάλασσα και το ενδεχόμενο συνάντησης ηγετών. Παράλληλα, σύμφωνα με τον Στιβ Γουίτκοφ, η Ρωσία συμφώνησε στη συμμετοχή Ευρωπαίων εκπροσώπων στον επόμενο γύρο, με την ΕΕ να αναμένεται να ορίσει τους εκπροσώπους της έως το τέλος Νοεμβρίου, εξέλιξη που χαιρέτισε ο Ζελένσκι, προειδοποιώντας ότι καμία συζήτηση για την ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφαλείας δεν μπορεί να γίνει ερήμην της Ευρώπης και του Κιέβου.

• Αντιπαράθεση για το Starshield: Την ίδια ώρα, ο Ουκρανός Πρόεδρος κατήγγειλε περιορισμούς στην ταχύτητα του στρατιωτικού δορυφορικού συστήματος Starshield (της SpaceX του Ίλον Μασκ) κατά μήκος του μετώπου και στα κατεχόμενα, οι οποίοι δυσχεραίνουν τα ουκρανικά αναχαιτιστικά drones. Ο Ζελένσκι άφησε αιχμές ότι οι περιορισμοί ενδέχεται να συνδέονται με πολιτικές πιέσεις ώστε το Κίεβο να δεχθεί δυσμενέστερους όρους, ισχυρισμό που απέρριψε η SpaceX αποδίδοντας τα προβλήματα σε τεχνικούς παράγοντες.