Χρέη: Μπλόκο στις κατασχέσεις μετά τη «δεύτερη ευκαιρία» – Ποια χρήματα αποδεσμεύονται με τη νέα εγκύκλιο

Φρένο στη συνέχιση των κατασχέσεων ακόμη και μετά την απαλλαγή από τα χρέη βάζει νέα εγκύκλιος του υπουργείου Οικονομικών, ξεκαθαρίζοντας ότι οι παλιές κατασχέσεις εις χείρας τρίτων δεν μπορούν να δεσμεύουν επ’ αόριστον νέα χρήματα του οφειλέτη.

Η νέα κατεύθυνση για τα ιδιωτικά χρέη αφορά τις περιπτώσεις στις οποίες η κατάσχεση είχε επιβληθεί πριν από την πτώχευση, αλλά εξακολουθούσε να «πιάνει» ποσά που προέκυπταν αργότερα. Μετά την επέλευση της απαλλαγής, οι συγκεκριμένες κατασχέσεις αίρονται αυτοδικαίως ως προς τις οφειλές που καλύπτει η «δεύτερη ευκαιρία».

Το όριο είναι πλέον πως όσα ποσά προέρχονται από απαιτήσεις που γεννιούνται μετά την ημερομηνία απαλλαγής αποδεσμεύονται, ενώ όσα αντιστοιχούν σε απαιτήσεις που είχαν ήδη γεννηθεί πριν από αυτήν εξακολουθούν να αποδίδονται στον κατασχόντα πιστωτή.

Τι σημαίνει κατάσχεση εις χείρας τρίτου

Κατάσχεση εις χείρας τρίτου είναι η περίπτωση κατά την οποία ο πιστωτής δεν στρέφεται απευθείας σε περιουσιακό στοιχείο του οφειλέτη, αλλά δεσμεύει χρήματα που βρίσκονται ή πρόκειται να βρεθούν στα χέρια κάποιου τρίτου.

Τρίτος μπορεί να είναι μια τράπεζα στην οποία τηρείται λογαριασμός, ένας εργοδότης, ένας ενοικιαστής ή ένας πελάτης που πρόκειται να πληρώσει κάποια αμοιβή. Εφόσον υπήρχε η βασική έννομη σχέση όταν επιβλήθηκε η κατάσχεση, το μέτρο μπορούσε μέχρι σήμερα να καταλαμβάνει και μελλοντικές πληρωμές.

Η εγκύκλιος ξεκαθαρίζει ότι το δικαίωμα αυτό του κατασχόντος σταματά όταν ο οφειλέτης απαλλάσσεται από τα συγκεκριμένα χρέη. Από εκείνη τη στιγμή εκλείπει η αιτία για την οποία είχε επιβληθεί η κατάσχεση, αφού η οφειλή δεν μπορεί πλέον να αναζητηθεί από το πρόσωπο που έλαβε τη «δεύτερη ευκαιρία».

Ποια χρήματα ελευθερώνονται

Στην πράξη, αποδεσμεύονται οι νέες απαιτήσεις που δημιουργούνται μετά την απαλλαγή. Σε αυτές μπορούν να περιλαμβάνονται, ανάλογα με την περίπτωση, νέες αμοιβές, μισθώματα, πληρωμές πελατών ή άλλες πιστώσεις που γεννήθηκαν μετά την κρίσιμη ημερομηνία.

Αντίθετα, ένα ποσό δεν αποδεσμεύεται μόνο και μόνο επειδή καταβλήθηκε αργότερα. Εάν η απαίτηση είχε ήδη γεννηθεί πριν από την απαλλαγή, παραμένει κατασχεμένη και αποδίδεται στον πιστωτή, ακόμη και αν η πραγματική πληρωμή πραγματοποιηθεί μεταγενέστερα.

Για παράδειγμα, εάν μια επαγγελματική αμοιβή είχε καταστεί απαιτητή πριν από την απαλλαγή, αλλά ο πελάτης την κατέβαλε μετά, το ποσό εξακολουθεί να καταλαμβάνεται από την κατάσχεση. Εάν, όμως, πρόκειται για νέα αμοιβή από εργασία που δημιούργησε απαίτηση μετά την απαλλαγή, το ποσό αποδεσμεύεται.

Τι δεν αλλάζει

Η εγκύκλιος δεν προβλέπει γενική ακύρωση όλων των κατασχέσεων ούτε επιστροφή ποσών που αντιστοιχούν σε απαιτήσεις οι οποίες είχαν γεννηθεί πριν από την απαλλαγή.

Η άρση αφορά αποκλειστικά κατασχέσεις που είχαν επιβληθεί για χρέη στα οποία εκτείνεται η απαλλαγή. Δεν καλύπτει νέες οφειλές, ούτε εμποδίζει τη συνέχιση της ρευστοποίησης και της διανομής της πτωχευτικής περιουσίας. Δεν επηρεάζονται επίσης τα δικαιώματα των πιστωτών απέναντι σε συνοφειλέτες ή εγγυητές.

Οι ίδιες διευκρινίσεις εφαρμόζονται και σε οφειλέτες ή νόμιμους εκπροσώπους που είχαν υπαχθεί στο προηγούμενο πτωχευτικό καθεστώς, εφόσον καλύπτονται από τη μεταβατική διάταξη του νέου πτωχευτικού νόμου.