Ποια προϊόντα «οδηγούν» σε ρεκόρ τις ελληνικές εξαγωγές

Νέο ιστορικό υψηλό σημείωσαν οι ελληνικές εξαγωγές στο εννεάμηνο του 2026, καθώς ανήλθαν στα 41.863,8 εκατ. ευρώ, καταγράφοντας άνοδο 15,9% ή 5,73 δισ. ευρώ σε σχέση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο. Το νέο ρεκόρ ξεπερνά το προηγούμενο υψηλό εννεαμήνου, που είχε σημειωθεί το 2022 (περίπου 40,6 δισ. ευρώ), σύμφωνα με την ανάλυση του Πανελληνίου Συνδέσμου Εξαγωγέων (ΠΣΕ) και του ΚΕΕΜ επί των προσωρινών στοιχείων της ΕΛΣΤΑΤ.

Τη δυναμική επιβεβαίωσε και ο Σεπτέμβριος, με τις εξαγωγές να διαμορφώνονται στα 4.763,6 εκατ. ευρώ (+11,6% ή +496 εκατ. ευρώ). Πρόκειται για τον έβδομο διαδοχικό μήνα διψήφιας ανόδου, ενώ χωρίς τα πετρελαιοειδή ο ρυθμός ήταν ελαφρώς ταχύτερος, στο +11,7% (3.456,1 εκατ. ευρώ), και χωρίς πετρελαιοειδή και πλοία στο +10%.

Τα καύσιμα στην πρώτη θέση

Ο μεγαλύτερος μοχλός της ανόδου παραμένουν τα πετρελαιοειδή. Οι εξαγωγές καυσίμων εκτινάχθηκαν κατά 41,9% στο εννεάμηνο, στα 13.102,6 εκατ. ευρώ από 9.234,8 εκατ. ευρώ πέρυσι, προσθέτοντας 3,87 δισ. ευρώ. Με άλλα λόγια, ο κλάδος εξηγεί περίπου το 67% της συνολικής αύξησης των εξαγωγών, επιβεβαιώνοντας τον ρόλο της χώρας ως ενεργειακού και διυλιστηριακού κόμβου. Τον Σεπτέμβριο οι εξαγωγές πετρελαιοειδών αυξήθηκαν κατά 17%.

Πρώτες ύλες, μηχανήματα και τρόφιμα «τραβούν» τον μη ενεργειακό πυρήνα

Η εικόνα, ωστόσο, δεν περιορίζεται στην ενέργεια. Οι εξαγωγές χωρίς πετρελαιοειδή έφθασαν τα 29.767,8 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 7,8% ή 2,15 δισ. ευρώ, με θετικό πρόσημο σε εννέα από τους δέκα κλάδους της ταξινόμησης ΤΤΔΕ.

Τον υψηλότερο ρυθμό ανόδου μετά τα καύσιμα κατέγραψαν οι πρώτες ύλες μη εδώδιμες, με αύξηση 23,2% στο εννεάμηνο, στα 1.501,1 εκατ. ευρώ, και ακόμη ισχυρότερη επίδοση τον Σεπτέμβριο (+25,7%).

Ακολουθούν τα μηχανήματα και το υλικό μεταφορών, που ξεπέρασαν για πρώτη φορά στο εννεάμηνο τα 4 δισ. ευρώ (4.023,9 εκατ. ευρώ, +13,4%), με την άνοδο να επιταχύνεται τον Σεπτέμβριο στο 16,7%.

Σημαντική ήταν και η συμβολή των τροφίμων και ζώντων ζώων, του δεύτερου μεγαλύτερου εξαγωγικού κλάδου της χώρας, οι πωλήσεις του οποίου στο εξωτερικό αυξήθηκαν κατά 10,1%, στα 7.415 εκατ. ευρώ, προσθέτοντας 680 εκατ. ευρώ. Τον Σεπτέμβριο η άνοδος διαμορφώθηκε στο 9,7%.

Θετική πορεία κατέγραψαν επίσης τα βιομηχανικά είδη κατά πρώτη ύλη (6.058,9 εκατ. ευρώ, +6,1%), με εντυπωσιακό +17% τον Σεπτέμβριο, καθώς και τα χημικά προϊόντα, που άγγιξαν τα 5 δισ. ευρώ (5.005,8 εκατ. ευρώ, +5,4%). Κατά τον ΠΣΕ, η εικόνα αυτή αποτυπώνει δομική ανθεκτικότητα και σταδιακή μετατόπιση προς προϊόντα υψηλότερης προστιθέμενης αξίας.

Η πορεία των εξαγωγών ανά κλάδο (σε εκατ. ευρώ)

Πηγή: ΠΣΕ – ΚΕΕΜ, επεξεργασία στοιχείων ΕΛΣΤΑΤ (κατηγορίες ΤΤΔΕ)

Οι αδύναμοι κρίκοι

Στον αντίποδα, οι εξαγωγές της κατηγορίας ποτά και καπνός κινήθηκαν πρακτικά σταθερά στο εννεάμηνο (+0,7%, στα 1.174,7 εκατ. ευρώ), παρά το ισχυρό άλμα 37,2% που σημείωσαν τον Σεπτέμβριο. Οριακή ήταν και η άνοδος στα διάφορα βιομηχανικά είδη (+1,6%).

Η μοναδική κατηγορία με αρνητικό πρόσημο παραμένουν τα λάδια και λίπη, οι εξαγωγές των οποίων υποχώρησαν κατά 20,4% στο εννεάμηνο, στα 634,3 εκατ. ευρώ από 796,8 εκατ. ευρώ, με την πτώση να βαθαίνει τον Σεπτέμβριο στο 26,3%.

Η Ευρώπη στο τιμόνι

Σε επίπεδο αγορών, τον Σεπτέμβριο η ώθηση ήρθε κυρίως από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι εξαγωγές προς την Ε.Ε. αυξήθηκαν κατά 23,7%, ενώ προς τις τρίτες χώρες υποχώρησαν κατά 3,3%, με αποτέλεσμα το μερίδιο της Ε.Ε. να ανέβει στο 61,2% από 55,2%. Χωρίς τα πετρελαιοειδή, η άνοδος ήταν υγιής και στις δύο κατευθύνσεις (+12,9% προς την Ε.Ε. και +9,3% προς τις τρίτες χώρες).

Στο σύνολο του εννεαμήνου, η Ε.Ε. απορρόφησε το 57,8% των εξαγωγών (+17%) και το 67,3% των εξαγωγών χωρίς πετρελαιοειδή (+10,1%).

Μειώνεται το έλλειμμα

Με τις εξαγωγές να αυξάνονται με ρυθμό σχεδόν διπλάσιο των εισαγωγών (+8,8%, στα 66.355,9 εκατ. ευρώ), το εμπορικό έλλειμμα του εννεαμήνου περιορίστηκε κατά 1,5% ή 371,6 εκατ. ευρώ, στα 24.492,1 εκατ. ευρώ. Χωρίς τα πετρελαιοειδή, η μείωση φθάνει το 4,5% (-966,9 εκατ. ευρώ). Ο δείκτης κάλυψης των εισαγωγών από τις εξαγωγές ανέβηκε στο 63,1% από 59,2%.

Τον Σεπτέμβριο, αντίθετα, το έλλειμμα διευρύνθηκε κατά 21,7%, στα 3.317,5 εκατ. ευρώ, λόγω της αύξησης των εισαγωγών κατά 15,5% υπό την πίεση του ενεργειακού λογαριασμού. Χωρίς τα πετρελαιοειδή, οι εισαγωγές αυξήθηκαν μόλις κατά 5,8% και το έλλειμμα υποχώρησε κατά 1,5%, ενώ ο δείκτης κάλυψης βελτιώθηκε στο 58,3% από 55,2%.

Καλαμπόκης: Διατηρήσιμη η δυναμική, αλλά χρειάζονται παρεμβάσεις

«Το εννεάμηνο του 2026 γράφει ιστορία για την ελληνική εξωστρέφεια», δήλωσε ο πρόεδρος του ΠΣΕ, Αλκιβιάδης Καλαμπόκης, σημειώνοντας ότι η δυναμική της χρονιάς «δεν είναι συγκυριακή, είναι διατηρήσιμη».

«Ακόμη πιο σημαντικό είναι ότι η ανάπτυξη δεν στηρίζεται μόνο στην ενέργεια», υπογράμμισε, προσθέτοντας ότι «η ελληνική παραγωγή κερδίζει έδαφος σε προϊόντα υψηλότερης προστιθέμενης αξίας -αυτό είναι το πραγματικό μέτρο της δομικής της ενδυνάμωσης».

Ο κ. Καλαμπόκης προειδοποίησε, ωστόσο, ότι οι γεωοικονομικές πιέσεις, το κόστος ενέργειας και χρηματοδότησης και η ένταση του διεθνούς ανταγωνισμού απαιτούν άμεσες παρεμβάσεις. Μεταξύ αυτών, ζήτησε ενίσχυση της ρευστότητας των εξαγωγέων με ευέλικτα χρηματοδοτικά και ασφαλιστικά εργαλεία, στοχευμένη μείωση του λειτουργικού κόστους και ταχύτερη διεκπεραίωση των διοικητικών διαδικασιών.

«Το ρεκόρ του εννεαμήνου δεν είναι το τέλος της διαδρομής· είναι η απόδειξη ότι ο στόχος είναι εφικτός, αρκεί να συνεχίσουμε να επενδύουμε στην εξωστρέφεια με συνέπεια και σχέδιο», κατέληξε, αναφερόμενος στον στόχο του 2030.