Βραχυχρόνιες μισθώσεις: Η ΕE βάζει «κόφτη» με φόντο τη στεγαστική κρίση

Νέους κανόνες για το Airbnb και τις υπόλοιπες πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης ετοιμάζει η Ευρωπαϊκή Ενωση, επιχειρώντας να αντιμετωπίσει τη στεγαστική κρίση που πιέζει ολοένα και περισσότερο τις μεγάλες πόλεις και τους δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς της Ευρώπης.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η εκρηκτική αύξηση των βραχυχρόνιων τουριστικών μισθώσεων και η επίδρασή τους στη διαθεσιμότητα και στις τιμές των κατοικιών για τους μόνιμους κατοίκους. Σύμφωνα με σχέδιο πρότασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που περιήλθε σε γνώση του Reuters, οι Βρυξέλλες επιχειρούν να δημιουργήσουν ένα κοινό ευρωπαϊκό πλαίσιο, καθορίζοντας πότε η πίεση στην αγορά κατοικίας δικαιολογεί την επιβολή περιορισμών.

Η πρωτοβουλία έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία πόλεις όπως το Παρίσι, η Βαρκελώνη και η Βενετία έχουν ήδη κινηθεί για τον περιορισμό της δραστηριότητας του Airbnb και άλλων πλατφορμών.

Η στεγαστική κρίση έχει εξελιχθεί σε μείζον κοινωνικό και πολιτικό ζήτημα. Κάτοικοι ευρωπαϊκών πόλεων έχουν βγει στους δρόμους διαμαρτυρόμενοι για την αύξηση του κόστους στέγασης, με τους νεότερους Ευρωπαίους να συγκαταλέγονται σε εκείνους που υφίστανται τη μεγαλύτερη πίεση.

Το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο

Η αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Τερέσα Ριμπέρα αναμένεται να παρουσιάσει στις 9 Σεπτεμβρίου την Πράξη για την Προσιτή Στέγαση (Affordable Housing Act).

Η πρόταση θα πρέπει στη συνέχεια να συζητηθεί από τα κράτη-μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τους επόμενους μήνες, προτού μπορέσει να αποκτήσει ισχύ νόμου.

Ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία του σχεδίου είναι ότι επιχειρεί να προσδιορίσει με συγκεκριμένα κριτήρια πότε μια περιοχή βρίσκεται σε κατάσταση έντονης στεγαστικής πίεσης και, επομένως, πότε οι τοπικές ή εθνικές Αρχές θα μπορούν να δικαιολογήσουν περιορισμούς στις βραχυχρόνιες μισθώσεις.

Κεντρικός δείκτης θα είναι η σχέση ανάμεσα στις τιμές των κατοικιών και στα εισοδήματα των νοικοκυριών.

Σύμφωνα με το προσχέδιο, οι Αρχές «θα πρέπει να αξιολογούν τη στεγαστική πίεση στην εκάστοτε περιοχή με βάση τον λόγο τιμών προς εισόδημα και την εξέλιξή του με την πάροδο του χρόνου, σε συνδυασμό με άλλους δείκτες που επιτρέπουν να αποδειχθεί ότι η πίεση στην αγορά κατοικίας είναι απίθανο να υποχωρήσει στο μέλλον».

Ο συγκεκριμένος δείκτης αποτυπώνει ουσιαστικά πόσο προσιτή είναι η αγορά κατοικίας, συγκρίνοντας το κόστος απόκτησης ενός ακινήτου με τα εισοδήματα των νοικοκυριών ή του πληθυσμού που αναμένεται να το αγοράσει.

Οι τιμές των ακινήτων, ωστόσο, δεν θα αποτελούν το μοναδικό κριτήριο. Το σχέδιο προβλέπει ότι οι αρμόδιες Αρχές θα πρέπει να εξετάζουν επίσης την εξέλιξη του πληθυσμού μιας περιοχής, καθώς και τις τάσεις στην προσφορά και τη ζήτηση κατοικιών.

Με αυτόν τον τρόπο, οι Βρυξέλλες επιχειρούν να διαμορφώσουν ένα πλαίσιο μέσα στο οποίο οι περιορισμοί στις βραχυχρόνιες μισθώσεις θα μπορούν να αιτιολογούνται με αντικειμενικά δεδομένα και όχι να επιβάλλονται οριζόντια. Κάθε μέτρο, σύμφωνα με την πρόταση, θα πρέπει να είναι αναλογικό, να μην εισάγει διακρίσεις και να υπηρετεί το δημόσιο συμφέρον.

Η συγκεκριμένη προϋπόθεση έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η ΕΕ επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάγκη προστασίας της κατοικίας και στα δικαιώματα των ιδιοκτητών να αξιοποιούν την περιουσία τους.

Πλαφόν αντί για καθολικές απαγορεύσεις

Το σχέδιο αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο επιβολής ποσοτικών περιορισμών στις περιοχές, όπου η στεγαστική κρίση είναι ιδιαίτερα έντονη.

Αντί για γενικευμένες απαγορεύσεις στην αγορά ή τη χρήση ακινήτων, η Κομισιόν εκτιμά ότι θα μπορούσαν, ανάλογα με τις συνθήκες, να είναι καταλληλότερα μέτρα όπως η θέσπιση αριθμητικών ορίων στις βραχυχρόνιες μισθώσεις.

Στο τραπέζι βρίσκεται επίσης η δυνατότητα εφαρμογής μεταβατικών ρυθμίσεων για όσους δραστηριοποιούνται ήδη στην αγορά. Πρόκειται για τους λεγόμενους κανόνες «grandfathering», βάσει των οποίων υφιστάμενοι ιδιοκτήτες ή επιχειρήσεις μπορούν να συνεχίσουν να λειτουργούν με το προηγούμενο καθεστώς, ακόμη και όταν τίθενται αυστηρότεροι κανόνες για νέες δραστηριότητες.

Με άλλα λόγια, το ευρωπαϊκό σχέδιο δεν προκρίνει ως πρώτη επιλογή μια καθολική απαγόρευση των βραχυχρόνιων μισθώσεων, αλλά περισσότερο στοχευμένες παρεμβάσεις στις περιοχές όπου μπορεί να τεκμηριωθεί σοβαρό πρόβλημα στέγασης.

Οι σχεδιαζόμενες αλλαγές προκαλούν ήδη αντιδράσεις από τον κλάδο των ψηφιακών πλατφορμών.

Η Computer & Communications Industry Association (CCIA), στην οποία συμμετέχει μεταξύ άλλων και η Airbnb, κάλεσε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να παρακολουθεί στενά τους περιορισμούς που επιβάλλονται σε εθνικό και τοπικό επίπεδο και να αποτρέπει μέτρα τα οποία θεωρεί δυσανάλογα.

Η ένωση υποστηρίζει ότι πρέπει να υπάρχουν ουσιαστικοί και εφαρμόσιμοι έλεγχοι αναλογικότητας πριν από την επιβολή περιορισμών. «Χωρίς εφαρμόσιμους ελέγχους αναλογικότητας, η Πράξη για την Προσιτή Στέγαση δεν θα εξυπηρετήσει κανέναν: ούτε τους ιδιοκτήτες που νοικιάζουν ένα δωμάτιο για να συμπληρώσουν το εισόδημά τους ούτε τις περιοχές και τους κλάδους που ζουν από τον τουρισμό», ανέφερε σε ανακοίνωσή της.

Η νέα πρωτοβουλία δεν αποτελεί την πρώτη ευρωπαϊκή παρέμβαση στην αγορά των βραχυχρόνιων μισθώσεων. Από τον Μάιο έχει τεθεί σε εφαρμογή ο ευρωπαϊκός κανονισμός για τη συλλογή δεδομένων από τις πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης.

Με βάση το νέο καθεστώς, εταιρείες του κλάδου υποχρεούνται να μοιράζονται δεδομένα με τις αρμόδιες Αρχές σε ολόκληρη την Ευρώπη, ώστε οι κυβερνήσεις να μπορούν να παρακολουθούν τις καταχωρίσεις ακινήτων και να εντοπίζουν εκείνες που δεν συμμορφώνονται με τους ισχύοντες κανόνες.

Ακολούθησε το . .

Πρόσθεσε το . ως προτιμώμενη πηγή στη Google