Άνθρωποι με άνοια μπορεί να ζήσουν περισσότερο αν είναι υπέρβαροι, σύμφωνα με νέα μελέτη

Η παχυσαρκία στη μέση ηλικία θεωρείται σημαντικός παράγοντας κινδύνου για την εμφάνιση άνοιας αργότερα στη ζωή. Ωστόσο, μια νέα επιστημονική μελέτη αποκαλύπτει μια απροσδόκητη σχέση: οι άνθρωποι που είναι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι όταν διαγνωστούν με άνοια ενδέχεται να έχουν μεγαλύτερο προσδόκιμο επιβίωσης σε σύγκριση με εκείνους που έχουν φυσιολογικό βάρος.

Το εύρημα, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Journal of Alzheimer‘s Disease, έρχεται να προστεθεί στις ενδείξεις για το λεγόμενο «παράδοξο της παχυσαρκίας», ένα φαινόμενο που έχει παρατηρηθεί και σε άλλες σοβαρές παθήσεις, όπως οι καρδιοπάθειες και οι νεφροπάθειες.

Ερευνητές από τις ΗΠΑ και τον Καναδά ανέλυσαν τα ιατρικά δεδομένα 4.523 Αμερικανών ηλικίας 51 ετών και άνω, οι οποίοι δεν είχαν άνοια κατά την έναρξη της παρακολούθησης, αλλά διαγνώστηκαν με τη νόσο στη συνέχεια. Οι συμμετέχοντες ταξινομήθηκαν σε τέσσερις κατηγορίες με βάση τον αρχικό δείκτη μάζας σώματος (ΔΜΣ): φυσιολογικό βάρος, υπέρβαροι, παχυσαρκία πρώτου βαθμού και παχυσαρκία δεύτερου ή τρίτου βαθμού.

Υψηλότερος κίνδυνος για άτομα με φυσιολογικό βάρος

Κατά τη διάρκεια της παρακολούθησης, που έφτασε έως και τα 20 χρόνια, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι όσοι είχαν φυσιολογικό βάρος παρουσίαζαν υψηλότερο κίνδυνο θανάτου σε σύγκριση με τις υπόλοιπες ομάδες, αναφέρει το Science Alert.

Συγκεκριμένα, οι υπέρβαροι είχαν κατά 16% χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου, τα άτομα με παχυσαρκία πρώτου βαθμού κατά 27% και εκείνα με παχυσαρκία δεύτερου ή τρίτου βαθμού κατά 22%.

Οι διαφορές παρέμειναν στατιστικά σημαντικές ακόμη και όταν οι επιστήμονες συνυπολόγισαν παράγοντες όπως το φύλο, το μορφωτικό επίπεδο, το κάπνισμα και η παρουσία άλλων χρόνιων παθήσεων.

Το παράδοξο της παχυσαρκίας

Τα αποτελέσματα φαίνονται αντιφατικά, καθώς η παχυσαρκία συνδέεται με πλήθος προβλημάτων υγείας, μεταξύ των οποίων η υπέρταση, οι καρδιαγγειακές παθήσεις και διάφορες μορφές καρκίνου.

Οι επιστήμονες εξέτασαν το ενδεχόμενο η συσχέτιση να οφείλεται σε μεροληψία των δεδομένων. Για παράδειγμα, ορισμένοι ασθενείς με φυσιολογικό βάρος θα μπορούσαν να είχαν υπάρξει υπέρβαροι και να είχαν αδυνατίσει εξαιτίας προβλημάτων υγείας, γεγονός που θα αύξανε τον κίνδυνο θανάτου. Ωστόσο, ακόμη και μετά την εξέταση του ιστορικού βάρους των συμμετεχόντων, η συσχέτιση παρέμεινε.

Μία πιθανή εξήγηση σχετίζεται με τις διατροφικές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν συχνά οι ασθενείς με άνοια. Καθώς η νόσος εξελίσσεται, μπορεί να ξεχνούν να φάνε, να χάνουν την όρεξή τους ή να δυσκολεύονται να τραφούν χωρίς βοήθεια. Η ανεπαρκής πρόσληψη τροφής, σε συνδυασμό με πιθανή αύξηση των ενεργειακών αναγκών, μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια βάρους και μυϊκής μάζας. Σε αυτές τις συνθήκες, τα μεγαλύτερα αποθέματα λίπους ή μυών ενδέχεται να προσφέρουν κάποιο πλεονέκτημα επιβίωσης.

Τι σημαίνουν τα ευρήματα

Παρά τη σημαντική συσχέτιση, οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι τα αποτελέσματα δεν αποδεικνύουν πως το επιπλέον βάρος παρατείνει τη ζωή των ασθενών. Η μελέτη ήταν παρατηρητική και δεν εξέτασε αν η σκόπιμη αύξηση βάρους θα μπορούσε να βελτιώσει την επιβίωση.

«Αυτό δεν σημαίνει ότι οι ασθενείς με άνοια πρέπει να προσπαθήσουν να γίνουν υπέρβαροι ή παχύσαρκοι», διευκρινίζει η συμπεριφορική επιστήμονας Βιρτζίνια Τσανγκ, από το Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης.

Αντίθετα, τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι το σωματικό βάρος κατά τη διάγνωση μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο προγνωστικό δείκτη για την εξέλιξη της νόσου, αναδεικνύοντας παράλληλα τη σημασία της επαρκούς διατροφής.

Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι απαιτούνται νέες μελέτες, οι οποίες θα παρακολουθούν συστηματικά τις μεταβολές του βάρους και τις διατροφικές συνήθειες των ασθενών, προκειμένου να διαπιστωθεί τι ακριβώς κρύβεται πίσω από το παράδοξο.