Μηδενικό φόρο σε τρίτεκνους, απαλλαγή ΕΝΦΙΑ και επαγγελματίες – Τι φέρνει το νέο φορο-νομοσχέδιο

Στο νομοσχέδιο περιλαμβάνεται ένα ευρύ πλέγμα παρεμβάσεων, που προβλέπει, μεταξύ άλλων, την επαναφορά του Δώρου Χριστουγέννων στο Δημόσιο στα 500 ευρώ (μικτά) με πρώτη καταβολή στις 16 Δεκεμβρίου 2027.

Η δημιουργία επενδυτικού «κουμπαρά» για τους νέους είναι ανάμεσα στις κοινωνικές παροχές που ξεχωρίζουν, ενώ το επίδομα γέννησης για το τέταρτο παιδί αυξάνεται σε 4.500 ευρώ, με επιπλέον 1.000 ευρώ για κάθε επόμενο παιδί και έχει αναδρομική ισχύ για γεννήσεις από την 1η Ιανουαρίου 2026.

Παράλληλα, έρχεται αύξηση της ετήσιας οικονομικής ενίσχυσης ευάλωτων κοινωνικών ομάδων από 300 σε 400 ευρώ από το 2026 και διεύρυνση των δικαιούχων, ενώ καταργούνται τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια για συνταξιούχους γήρατος ή θανάτου άνω των 65 ετών.

Στις διατάξεις περιλαμβάνεται και η μείωση του συντελεστή ΦΠΑ από 24% σε 13% για προϊόντα γυναικείας υγιεινής.

Μηδενικός συντελεστής για τρίτεκνους και αγρότες

Στη φορολογία εισοδήματος, προβλέπεται η επέκταση του μηδενικού συντελεστή για το τμήμα εισοδήματος έως 20.000 ευρώ στους φορολογουμένους με τρία εξαρτώμενα τέκνα, από το φορολογικό έτος 2027. Για τους μισθωτούς, η αλλαγή προβλέπεται να αποτυπωθεί στην παρακράτηση φόρου από την 1η Ιανουαρίου 2027.

Αντίστοιχη ρύθμιση προβλέπεται για τους κατ’ επάγγελμα αγρότες, υπό τις προϋποθέσεις του νομοσχεδίου και εφόσον τουλάχιστον το 50% του εισοδήματός τους προέρχεται από αγροτική δραστηριότητα. Η εφαρμογή για τους αγρότες αφορά το φορολογικό έτος 2026, δηλαδή τις δηλώσεις που θα υποβληθούν το 2027.

Παράλληλα, οι συντάξεις λόγω θανάτου που λαμβάνουν συγκεκριμένες κατηγορίες τέκνων, εξαιρούνται από τον υπολογισμό του εισοδηματικού ορίου για τον χαρακτηρισμό τους ως εξαρτώμενων μελών. Με τη ρύθμιση διατηρείται η δυνατότητα του γονέα να αξιοποιεί τη φορολογική μεταχείριση που συνδέεται με τον αριθμό των εξαρτώμενων παιδιών.

Ακίνητα: Παρατάσεις απαλλαγών και αλλαγές στον ΕΝΦΙΑ

Στην αγορά ακινήτων, το νομοσχέδιο παρατείνει έως το τέλος του 2027:

• την αναστολή του φόρου υπεραξίας από μεταβίβαση ακίνητης περιουσίας.
• την αναστολή εφαρμογής ΦΠΑ στα ακίνητα που υπάγονται στο σχετικό καθεστώς.
• τη δυνατότητα υπαγωγής στην απαλλαγή φόρου εισοδήματος για τους πρώτους 36 μήνες μακροχρόνιας μίσθωσης κατοικιών που ήταν κενές ή διατίθεντο για βραχυχρόνια μίσθωση, υπό προϋποθέσεις.
• τη μείωση φόρου για επιλέξιμες δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων.

Από το 2027 διευρύνεται επίσης η απαλλαγή κύριας κατοικίας από τον ΕΝΦΙΑ σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους και έως 2.200 κατοίκους στη Δυτική Μακεδονία. Σύμφωνα με το κείμενο της ρύθμισης που παρατίθεται, η απαλλαγή αφορά ακίνητα φορολογητέας αξίας έως 400.000 ευρώ, με τις προβλεπόμενες εξαιρέσεις.

Αντίθετα, από την 1η Ιουλίου 2027 αυξάνεται από 3% σε 15% ο φόρος μεταβίβασης για αγορά κατοικίας από φυσικά πρόσωπα που είναι φορολογικοί κάτοικοι χωρών εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης και Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, με την επιφύλαξη ορισμένων απαλλαγών. Κριτήριο της διάταξης είναι η φορολογική κατοικία του αγοραστή.

Ειδική διάταξη προβλέπει τη δυνατότητα υποβολής δηλώσεων στοιχείων ακινήτων με ορθά στοιχεία για τα έτη 2014 έως και 2026, χωρίς την επιβολή του φόρου κάθε έτους, των τόκων και των προστίμων που προκύπτουν από τη δήλωση.

Πώς θα λειτουργεί ο επενδυτικός «κουμπαράς»

Δημιουργείται ο Ατομικός Επενδυτικός Λογαριασμός Ανηλίκων, ως εργαλείο μακροχρόνιας αποταμίευσης. Η αίτηση υποβάλλεται από τον νόμιμο εκπρόσωπο του παιδιού πριν αυτό συμπληρώσει το δεύτερο έτος της ηλικίας του.

Το Δημόσιο προβλέπεται να καταβάλλει ποσό ίσο με το 100% των επιλέξιμων ιδιωτικών εισφορών, έως 1.200 ευρώ ανά ημερολογιακό έτος. Το ανώτατο όριο της κρατικής συνεισφοράς αυξάνεται κατά 10% ανά πενταετία, ενώ το συνολικό ετήσιο όριο ιδιωτικών εισφορών στον λογαριασμό ορίζεται σε 10.000 ευρώ. Η κρατική αντιστοίχιση, συνεπώς, δεν καλύπτει ολόκληρο αυτό το ποσό, αλλά περιορίζεται στο προβλεπόμενο ετήσιο πλαφόν.

Τα κεφάλαια επενδύονται σε επιλέξιμα χρηματοπιστωτικά προϊόντα και κατά κανόνα δεν αναλαμβάνονται πριν από την ενηλικίωση. Προβλέπονται εξαιρέσεις για συγκεκριμένες περιπτώσεις, καθώς και επενδυτικές επιλογές με μηχανισμό εγγύησης κεφαλαίου. Οι εισφορές απαλλάσσονται από φόρο δωρεών και γονικών παροχών, ενώ οι επιλέξιμες επενδυτικές αποδόσεις απαλλάσσονται από φόρο εισοδήματος.

Κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για εταιρείες

Για τα νομικά πρόσωπα και τις νομικές οντότητες, η κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος προωθείται σε στάδια:

• Από το φορολογικό έτος 2026, καταργείται για έδρες και υποκαταστήματα εκτός Περιφέρειας Αττικής, καθώς και στην Περιφερειακή Ενότητα Νήσων Αττικής.
• Για την υπόλοιπη Αττική, μειώνεται κατά 50% το φορολογικό έτος 2027.
• Από το φορολογικό έτος 2028 προβλέπεται η πλήρης κατάργησή του και στην υπόλοιπη Αττική.

Παράλληλα, θεσπίζονται επιταχυνόμενες αποσβέσεις για επενδύσεις σε μηχανολογικό εξοπλισμό από το φορολογικό έτος 2027. Η απόσβεση ολοκληρώνεται σε έξι αντί δέκα έτη, με συντελεστές 10% για καθένα από τα δύο πρώτα έτη, 15% για το τρίτο και τέταρτο και 25% για το πέμπτο και έκτο.

Στον αντίποδα, προβλέπεται συντελεστής φορολόγησης και παρακράτησης 15% για το τμήμα των ετήσιων αμοιβών από κέρδη νομικών προσώπων προς μέλη διοικητικών συμβουλίων, διαχειριστές και προσωπικό που υπερβαίνει τις 60.000 ευρώ ανά δικαιούχο.

Αλλαγές στα τεκμαρτά εισοδήματα των επαγγελματιών

Για τις ατομικές επιχειρήσεις προβλέπεται περιορισμός των επιβαρύνσεων από το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα, χωρίς γενική κατάργηση του συστήματος.

Ειδικότερα, δεν θα εφαρμόζονται οι προβλεπόμενες προσαυξήσεις στο τεκμαρτό εισόδημα, για επιχειρήσεις και επαγγελματίες που πληρούν σωρευτικά τα κριτήρια φορολογικής και εργασιακής συμμόρφωσης, διαβίβασης στοιχείων στο myDATA και διασύνδεσης των συστημάτων πληρωμών. Η παρέμβαση αφορά τις προσαυξήσεις που συνδέονται με τον κύκλο εργασιών και τη μισθοδοσία, καθώς και το κριτήριο του υψηλότερου μισθού εργαζομένου.

Επιπλέον, διευρύνεται η μείωση κατά 50% του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος για επαγγελματίες σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους και έως 2.200 κατοίκους στη Δυτική Μακεδονία, με τις προβλεπόμενες εξαιρέσεις.

Για τους εκμεταλλευτές ταξί, το τεκμαρτό εισόδημα περιορίζεται με βάση το ποσοστό ιδιοκτησίας επί του οχήματος, ενώ εξαιρούνται οι ανήλικοι κάτοχοι άδειας εκμετάλλευσης.

Η προκαταβολή φόρου εισοδήματος των φυσικών προσώπων με επιχειρηματική δραστηριότητα μειώνεται από 55% σε 50%. Σύμφωνα με την έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους που συνοδεύει το νομοσχέδιο, η αλλαγή αφορά την προκαταβολή που βεβαιώνεται με την πράξη προσδιορισμού φόρου του φορολογικού έτους 2027 και των επόμενων ετών.