Περίπου 207.000 άνθρωποι ζουν με άνοια σήμερα στην Ελλάδα

Σημαντική αύξηση των ατόμων που θα ζουν με άνοια μέχρι το 2050 κατέγραψαν οι ειδικοί στην επιστημονική ημερίδα για την Άνοια που συνδιοργάνωσαν το Ίδρυμα Περιθάλψεως Χρονίως Πασχόντων και το Μητροπολιτικό Κολλέγιο.

Συγκεκριμένα, όπως ανέφερε ο Κοινωνιολόγος και συντονιστής του έργου Care4Elders στο Μητροπολιτικό Κολλέγιο, Βαγγέλης Μακρής, παρουσιάζοντας τα έως τώρα αποτελέσματα και τα επόμενα βήματα του ευρωπαϊκού προγράμματος, περίπου 207.000 άνθρωποι ζουν σήμερα με άνοια στην Ελλάδα, αριθμός που εκτιμάται ότι θα φτάσει τις 310.000 έως το 2050.

Στο πλαίσιο της πρώτης φάσης του έργου συμμετείχαν 68 επαγγελματίες από πέντε χώρες, ενώ εξετάστηκαν 45 έγγραφα πολιτικής και έρευνας και 48 καλές πρακτικές, οδηγώντας στη δημιουργία ενός Ευρωπαϊκού Εγχειριδίου για την ανθρωποκεντρική και ολοκληρωμένη φροντίδα. Παράλληλα, παρουσίασε το εκπαιδευτικό πρόγραμμα που αναπτύσσεται για επαγγελματίες και φροντιστές, καθώς και τον στόχο εκπαίδευσης 800 επαγγελματιών στις χώρες του έργου έως το 2027.

Σημαντική βοήθεια προσφέρουν οι φυσικοθεραπευτικές παρεμβάσεις

Όπως ανέφερε η Βασιλική Βαζά, προϊσταμένη του Τμήματος Φυσικοθεραπείας Ι.Π.Χ.Π., παρουσιάζοντας τα αποτελέσματα των φυσιοθεραπευτικών παρεμβάσεων που υλοποιούνται στο Ι.Π.Χ.Π., το 2026 καταγράφηκαν 25 περιπατητικά άτομα με άνοια, έναντι 20 το 2025, ενώ 5 άτομα βάδισαν για πρώτη φορά και 20 διατήρησαν τη βάδισή τους. Παράλληλα, 34 άτομα μπορούσαν να σταθούν όρθια, από 20 το προηγούμενο έτος, με 14 από αυτά να επιτυγχάνουν όρθια στάση για πρώτη φορά. Τα αποτελέσματα της δεκαετίας 2016–2026 δείχνουν συνολική ενίσχυση της κινητικότητας των περιθαλπόμενων, καθώς οι περιπατητικοί αυξήθηκαν από 3 σε 54 και όσοι μπορούσαν να σταθούν όρθιοι από 6 σε 67. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην ένταξη των ατόμων με άνοια σε κοινές συνεδρίες με περιθαλπόμενους που πάσχουν από άλλες παθήσεις. Όπως επισήμανε η κ. Βαζά, η συμμετοχή τους σε ένα ευρύτερο ομαδικό πλαίσιο λειτούργησε ευεργετικά και για τις δύο ομάδες.

Καθοριστικός ο ρόλος των οικογενειακών φροντιστών

Τον καθοριστικό ρόλο των οικογενειακών φροντιστών, ανέδειξε η Αγγελική Κυριαζοπούλου, Κοινωνική Λειτουργός και Προϊσταμένη του Τμήματος Κοινωνικής Υπηρεσίας Ι.Π.Χ.Π., επισημαίνοντας ότι περίπου το 80% της μακροχρόνιας φροντίδας στην Ε.Ε. παρέχεται από συγγενείς, το 75% των φροντιστών είναι γυναίκες και περισσότερο από το 84% των ασθενών ζει στο σπίτι και φροντίζεται από το οικογενειακό περιβάλλον. Παράλληλα, τόνισε την ανάγκη ουσιαστικής υποστήριξης των φροντιστών μέσα από υπηρεσίες όπως τα Κέντρα Ημέρας, η κατ’ οίκον φροντίδα και οι διαδικτυακές συνεδρίες συμβουλευτικής και ψυχολογικής υποστήριξης, καθώς και μέσα από τεχνολογίες ασφάλειας, όπως οι αισθητήρες πτώσης και οι συσκευές εντοπισμού. Επιπλέον, έδωσε έμφαση στην ατομική φροντίδα των ίδιων των φροντιστών, υπογραμμίζοντας ότι η διατήρηση της σωματικής και ψυχικής τους υγείας αποτελεί βασική προϋπόθεση ώστε να μπορούν να υποστηρίζουν ουσιαστικά το άτομο που φροντίζουν.

Αναγνωρίζοντας τα συμπτώματα

Ο Rocco Liberti, Κλινικός και Κοινωνικός Ψυχολόγος, Υπεύθυνος Προστασίας Ωφελουμένων Ι.Π.Χ.Π., παρουσίασε τρόπους πρόληψης, αξιολόγησης και αποτελεσματικής διαχείρισης των συμπεριφορικών και ψυχολογικών συμπτωμάτων της άνοιας λέγοντας ότι συμπτώματα όπως η διέγερση, το άγχος, η απάθεια, η περιπλάνηση και οι διαταραχές δεν αποτελούν στοιχεία του χαρακτήρα του ατόμου, αλλά ένα «σήμα» που απαιτεί διερεύνηση και κατανόηση των πιθανών αιτίων του.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην αναζήτηση των σωματικών και περιβαλλοντικών αιτίων, στην εξατομικευμένη μη φαρμακευτική διαχείριση και στη συνεπή στάση της ομάδας φροντίδας, επισημαίνοντας ότι η φαρμακευτική αγωγή δεν πρέπει να αποτελεί την πρώτη επιλογή.

Παρέμβαση

Η Δρ. Βασιλική Σταυρουλάκη, Ψυχολόγος και Διδάσκουσα στο Μητροπολιτικό Κολλέγιο, αναφέρθηκε στον τρόπο με τον οποίο μπορεί να οργανωθεί η φροντίδα, ώστε ο άνθρωπος να μην «χαθεί» πίσω από τη διάγνωση. Η ανθρωποκεντρική προσέγγιση αποτελεί ένα σύγχρονο μοντέλο παρέμβασης, το οποίο λαμβάνει υπόψη την προσωπικότητα, την ιστορία, τις σχέσεις και τους προσωπικούς στόχους του ανθρώπου που ζει με άνοια, προκειμένου η φροντίδα να προσαρμόζεται στις ανάγκες του.

Παράλληλα, τόνισε τη σημασία της κατανόησης των αναγκών που μπορεί να κρύβονται πίσω από τη διέγερση ή άλλες συμπεριφορές που χαρακτηρίζονται ως «δύσκολες», καθώς και της εφαρμογής μη φαρμακευτικών παρεμβάσεων, γνωστικών, περιβαλλοντικών, ψυχοκοινωνικών και σωματικών, αλλά και παρεμβάσεων υποστήριξης των φροντιστών.