Μετά τη ΔΕΘ προσγείωση στην πραγματικότητα της οικονομίας
Τώρα που οι προβολείς της Διεθνούς Εκθεσης Θεσσαλονίκης έσβησαν, σε όλους έχει μείνει η γεύση των κυβερνητικών εξαγγελιών, των παροχών και των υποσχέσεων των κομμάτων της αντιπολίτευσης για το μέλλον, την επόμενη τετραετία που θα ξεκινήσει την επομένη των εκλογών της προσεχούς άνοιξης.
Ομως τόσο ο Πρωθυπουργός, όσο και οι πολιτικοί αρχηγοί, επιστρέφοντας στις βάσεις τους, έρχονται να αναμετρηθούν με την πραγματικότητα: τα προβλήματα στην οικονομία που τρέχουν και τα νοικοκυριά με την σκληρή καθημερινότητα.
Μια καθημερινότητα που γίνεται πιο δύσκολη όσο συνεχίζεται ο πόλεμος στην Ουκρανία και εξαπλώνεται το μέτωπο στο Ιράν από τα Στενά του Ορμούζ στην Ερυθρά θάλασσα με την προέλαση των Χούθι στην Υεμένη και την κατάληψη στρατηγικών σημείων και νησιών στο στενό Μπαμπ ελ Μάντεμπ.
Τα πράγματα δεν είναι εύκολα…
Η τιμή του πετρελαίου μπρεντ έκλεισε την περασμένη εβδομάδα στα 104 δολάρια το βαρέλι και άνοιξε το πρωί της Δευτέρας στα 107 —σημειώνοντας, από την περασμένη Πέμπτη, άνοδο σχεδόν 11 δολάρια στις δύο ημέρες που ήταν ανοιχτές οι αγορές. Αυτές οι αγορές εκτιμούν ότι η αδιέξοδη κατάσταση στη σύγκρουση της συμμαχίας ΗΠΑ-Ισραήλ με το Ιράν προμηνύει δυσμενείς εξελίξεις για τις τιμές της ενέργειας στο άμεσο μέλλον.
Κι αυτό γιατί, οι αναλυτές θεωρούν ως δεδομένα, τόσο την αδυναμία του Ντόναλντ Τραμπ να απεμπλέξει τη χώρα του από τον πόλεμο, όσο και την άρνηση του Ιράν να παραχωρήσει τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ.
Η κατακόρυφη αυτή άνοδος αποτυπώθηκε ήδη στις τιμές των καυσίμων όχι μόνο των αμερικανικών πρατηρίων καυσίμων, αλλά στις αντλίες όλης της Ευρώπης όπου η τιμή της αμόλυβδης άγγιξε τα 2,20 ευρώ το λίτρο και του ντίζελ τα 2,30ευρώ το λίτρο καθώς τα διυλιστήρια που επεξεργάζονται το αργό πετρέλαιο έχουν πληγεί από τους πολέμους και πολλά –στη Ρωσία, την Ουκρανία, το Ιράν, τη Σαουδική Αραβία και αλλού– έχουν τεθεί εκτός παραγωγής.
Το ένα πράγμα, φέρνει το άλλο
Παράλληλα, η άνοδος των τιμών του πετρελαίου ώθησε τις αποδόσεις των αμερικανικών κρατικών ομολόγων σε υψηλά πολλών ετών, επιτείνοντας την πίεση που ήδη δέχονταν λόγω της δυσαρέσκειας της αγοράς για την αμφιλεγόμενη στρατηγική επαναγοράς τίτλων από τη FED, αλλά και τις υποσχέσεις Τραμπ ότι θα δώσει «επίδομα» 5.000 δολάρια σε κάθε αμερικανό πολίτη αν στις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου διατηρήσει την πλειοψηφία τόσο στη Γερουσία, όσο και στο Κογκρέσο.
Όλα λοιπόν δείχνουν ότι οι συνθήκες στην παγκόσμια οικονομία και τις αγορές θα γίνουν χειρότερες με κύρια χαρακτηριστικά την αβεβαιότητα, την αστάθεια και τις πληθωριστικές πιέσεις που φέρνει ο «ενεργειακός χειμώνας».
Στην Ελλάδα το πρώτο σημάδι ήρθε με την απότομη άνοδο του δείκτη τιμών καταναλωτή στο 3,8% τον Αύγουστο (λόγω και του τουρισμού), αλλά πιο ανησυχητικό είναι το άλμα τιμών των εισαγόμενων βιομηχανικών προιόντων.
Οπως ανακοίνωσε η ΕΛΣΤΑΤ, ο γενικός δείκτης τιμών εισαγωγών στη βιομηχανία, τον Ιούλιο σε σύγκριση με τον αντίστοιχο δείκτη Ιουλίου 2025, παρουσίασε αύξηση 10% (!) έναντι μείωσης 2,1% που είχε σημειωθεί πέρυσι τον ίδιο μήνα.
Αυτές οι εξελίξεις και το γεγονός ότι το δεύτερο τρίμηνο του χρόνου ο ρυθμός αύξησης του ΑΕΠ διαμορφώθηκε στο 1,9%, απασχολούν το υπουργείο Οικονομικών το οποίο προετοιμάζει, σε συνεργασία, με τις Βρυξέλλες το σχέδιο Προϋπολογισμού του εκλογικού έτους 2027 το οποίο θα πρέπει να κατατεθεί στη Βουλή στις αρχές Οκτωβρίου.
Αναθεωρείται το μεσοπρόθεσμο
Παράλληλα τα νέα δεδομένα (αύξηση πληθωρισμού, δεύτερη αύξηση επιτοκίων του ευρώ από την ΕΚΤ κατά 0,25%, υποχώρηση του ρυθμού ανάπτυξης στην ευρωζώνη και λιγότερο στην Ελλάδα) σε συνδυασμό με το πακέτο παροχών Μητσοτάκη ύψους 2,2 δισ. ευρώ για το 2027, δημιουργούν συνθήκες για την ανάγκη νέας αναθεώρηση των στόχων του μεσοπρόθεσμού δημοσιονομικού προγράμματος της τετραετίας 2026 – 2029
Το Μεσοπρόθεσμο Δημοσιονομικό-Διαρθρωτικό Σχέδιο, όπως λέγεται επίσημα, αναθεωρήθηκε και κατατέθηκε στις Βρυξέλλες την περασμένη Ανοιξη και προβλέπει ήδη χαμηλότερη ανάπτυξη και υψηλότερο πληθωρισμό για το 2026.
Οι βασικοί αριθμοί
–Ανάπτυξη 2026: 2% (από 2,4% αρχική πρόβλεψη)
–Πληθωρισμός 2026: 3,2% (από 2,9% αρχική πρόβλεψη).
–Ανάπτυξη 2027: 2% σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της ανοιξης.
Χρέος ως προς το ΑΕΠ: Εκτιμάται ότι θα αποκλιμακωθεί περαιτέρω στο 135% ή και χαμηλότερα λόγω της πρόωρης εξόφλησης δανείων του πρώτου μνημονίου.
Η πραγματική οικονομία το 2026
Βέβαια όλα –η πορεία των εισοδημάτων, η ανεργία που βρίσκεται στο χαμηλότερο σημείο από το 2019 (στο 7%), αλλά και τα δημοσιονομικά μεγέθη που τα τελευταία χρόνια οδήγησαν στην παραγωγή τεράστιων πρωτογενών πλεονασμάτων (με ρεκόρ τα 12 δισ. ευρώ το 2025)– θα εξαρτηθούν από την πορεία της πραγματικής οικονομίας.
Η βάση που μπορεί να στηριχθεί η κυβέρνηση και το οικονομικό επιτελείο, είναι μόνο τα σενάρια της ΕΚΤ για την ανάπτυξη και τον πληθωρισμό όπως τα παρουσίασε η Κριστίν Λαγκάρντ ανακοινώνοντας, την περασμένη εβδομάδα, την δεύτερη αύξηση των επιτοκίων του ευρώ μέσα στη χρονιά.
Τα δύο σενάρια της ΕΚΤ
Το καλό σενάριο: Η τιμή του πετρελαίου υποχωρεί περίπου στα 75 δολάρια το βαρέλι και του φυσικού αερίου στα 50 ευρώ η MWh. Η εξέλιξη αυτή πιθανότατα αντανακλά την εκτίμηση των αγορών ότι η σύγκρουση μπορεί να επιλυθεί γρήγορα (πριν από το χειμώνα), οδηγώντας σε ταχεία ομαλοποίηση των παγκόσμιων αγορών πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Στην περίπτωση αυτή η ανάπτυξη του ευρωπαϊκού ΑΕΠ είναι ελαφρώς ισχυρότερη και ο πληθωρισμός αποκλιμακώνεται ταχύτερα.
Καθώς οι αυξήσεις των τιμών ενέργειας αντιστρέφονται ταχύτερα, ο πληθωρισμός υποχωρεί και η πραγματική ανάπτυξη διαμορφώνεται στο 1,5% το 2027 και 1,6% το 2028.
Το δυσμενές σενάριο: Η τιμή του πετρελαίου να διατηρηθεί περίπου στα 100 δολάρια το βαρέλι και του φυσικού αερίου στα 75 ευρώ η MWh.
Tο σοκ προκαλεί μια επίμονη άνοδο των τιμών ενέργειας, με αποτέλεσμα παρατεταμένες πληθωριστικές πιέσεις, ενώ το ΑΕΠ αποδυναμώνεται βραχυπρόθεσμα.
Σε αυτή την περίπτωση η πραγματική ανάπτυξη υποχωρεί στο 1,1% το 2027, και επανέρχεται στο 1,4% το 2028, καθώς οι τιμές ενέργειας μειώνονται και η αβεβαιότητα αποκλιμακώνεται.
Ο πληθωρισμός αυξάνεται στο 3,1% το 2026 και παραμένει υψηλός, στο 3,2% το 2027, πριν υποχωρήσει στο 2,3% το 2028. Ο δομικός πληθωρισμός, δηλαδή ο πληθωρισμός χωρίς την ενέργεια και τα τρόφιμα, κορυφώνεται το 2027 στο 2,8%, καθώς οι έμμεσες και δευτερογενείς επιπτώσεις μεταδίδονται σταδιακά στις τιμές και στους μισθούς. Το 2028 υποχωρεί στο 2,4%.
Ακολούθησε το . .
Πρόσθεσε το . ως προτιμώμενη πηγή στη Google
Δημοσιεύτηκε ! 2026-09-14 08:45:00
