Νέα επικίνδυνη ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή

Σε νέα φάση ραγδαίας στρατιωτικής κλιμάκωσης εισέρχεται η Μέση Ανατολή, καθώς το τελευταίο εικοσιτετράωρο σημαδεύτηκε από ένα μπαράζ εκατέρωθεν χτυπημάτων μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν. Οι αμερικανικές δυνάμεις βομβάρδισαν ιρανικές θέσεις στο νησί Λαράκ, για να ακολουθήσει άμεσα η απάντηση της Τεχεράνης με πυραυλική επίθεση σε αμερικανικές βάσεις στην Ιορδανία.

Αναλαμβάνοντας την ευθύνη για τα αντίποινα, οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι εξαπέλυσαν σμήνη μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones) και βαλλιστικούς πυραύλους εναντίον δύο αμερικανικών βάσεων στο έδαφος της Ιορδανίας.

Σύμφωνα με το ανακοινωθέν τους, που μεταδόθηκε από τα κρατικά μέσα ενημέρωσης, οι επιθέσεις έπληξαν σταθμευμένα αεροσκάφη, καθώς και εγκαταστάσεις συντήρησης και τεχνικής υποστήριξης του αμερικανικού στρατού. Σε υψηλούς τόνους, η ηγεσία των Φρουρών προειδοποίησε την Ουάσιγκτον πως «οποιαδήποτε (νέα) εχθρική ενέργεια» πρόκειται να πυροδοτήσει «ακόμη πιο ισχυρά αντίποινα».

Βίντεο από την επίθεση στην Ιορδανία:

Το αμερικανικό πλήγμα στο Λαράκ

Ο κύκλος της νέας έντασης άνοιξε την Κυριακή (30/8), όταν οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις προχώρησαν στους πρώτους βομβαρδισμούς τους εδώ και περίπου έναν μήνα, βάζοντας στο στόχαστρο το ιρανικό νησί Λαράκ. Οι ιρανικές αρχές έκαναν λόγο για «θανάτους και τραυματισμούς», χαρακτηρίζοντας το συμβάν ως μια απρόκλητη «επίθεση» που επέβαλε «αντίποινα».

Από την πλευρά του, το μεικτό διοικητήριο των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων για τη Μέση Ανατολή (CENTCOM) δικαιολόγησε την επιχείρηση επικαλούμενο άμεση απειλή. Σε ανακοινωθέν του προς το Γαλλικό Πρακτορείο, ο εκπρόσωπος της CENTCOM, πλοίαρχος Τιμ Χόκινς, δήλωσε: «Νωρίτερα (…) οι αμερικανικές δυνάμεις έπληξαν δυο ιρανικούς εκτοξευτήρες στο νησί Λαράκ». Όπως διευκρίνισε, η δράση αναλήφθηκε διότι μέλη των Φρουρών της Επανάστασης «παρατηρήθηκαν να ετοιμάζονται να εκτοξεύσουν πυραύλους φορτωμένους με θαλάσσιες νάρκες στα Στενά του Ορμούζ».

Ο ακήρυχτος πόλεμος του Ορμούζ

Παρότι οι ευρύτερες εχθροπραξίες είχαν παρουσιάσει μια σχετική αποκλιμάκωση, τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν «πυριτιδαποθήκη». Η Τεχεράνη διατηρεί ουσιαστικά κλειστό το στρατηγικό αυτό πέρασμα, βάλλοντας σποραδικά κατά εμπορικών πλοίων που επιχειρούν να διέλθουν χωρίς την άδειά της, αναγκάζοντας τις ΗΠΑ να επιβάλουν ως αντίποινα ναυτικό αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια του Κόλπου.

«Την περασμένη εβδομάδα, η CENTCOM ολοκλήρωσε την άρση ναρκών στις οδούς διεθνούς ναυσιπλοΐας στα Στενά», διαβεβαίωσε ο πλοίαρχος Χόκινς, προσθέτοντας με νόημα πως «οι αμερικανικές δυνάμεις επιτηρούν στενά την περιοχή και παραμένουν έτοιμες να προστατεύσουν την ελεύθερη διέλευση του εμπορίου σε αυτή την ουσιώδη θαλάσσια οδό». Την ίδια στιγμή, ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, έχει ανεβάσει κατακόρυφα τη ρητορική του, δηλώνοντας πρόσφατα ότι τα Στενά του Ορμούζ θα μετατραπούν σε «αμερικανικό έδαφος».

Βίντεο από τα αμερικανικά πλήγματα:

Διπλωματικό αδιέξοδο και οικονομικός πόλεμος

Η στρατιωτική αυτή αναζωπύρωση έρχεται να επιβεβαιώσει το απόλυτο διπλωματικό αδιέξοδο. Ο πόλεμος, που ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου με κοινούς βομβαρδισμούς ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν, φάνηκε να παγώνει τον Απρίλιο με μια εκεχειρία 40 ημερών. Ωστόσο, το «μνημόνιο κατανόησης του Ισλαμαμπάντ» που υπογράφηκε στα μέσα Ιουνίου κατέρρευσε μόλις έναν μήνα αργότερα.

Πλέον, η Ουάσιγκτον κλιμακώνει και τον οικονομικό πόλεμο. Την περασμένη Δευτέρα (24/8), ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών, Σκοτ Μπέσεντ, ανακοίνωσε ένα πακέτο «δευτερογενών» κυρώσεων. Στόχος δεν είναι άμεσα το Ιράν, αλλά οι εμπορικοί του εταίροι σε τομείς όπως οι θαλάσσιες και εναέριες μεταφορές, η τεχνολογία, οι ψηφιακοί πόροι και ο χρυσός. Παράλληλα, μπήκαν στη «μαύρη λίστα» 60 νομικά και φυσικά πρόσωπα, καθώς και πλοία, με την κατηγορία ότι ενισχύουν τα πετρελαϊκά έσοδα της Τεχεράνης και τη βοηθούν στον κυβερνοπόλεμο και τους εξοπλισμούς.

Η στρατηγική αυτή βάζει στο αμερικανικό στόχαστρο και το Πεκίνο, το οποίο αντέδρασε άμεσα, ξεκαθαρίζοντας ότι θα υπερασπιστεί «σθεναρά» τα συμφέροντά του και τη συνεργασία του με το Ιράν. Από την πλευρά της, η Τεχεράνη εμφανίζεται ανυποχώρητη. Παρότι ο Ιρανός πρόεδρος, Μασούντ Πεζεσκιάν, παραδέχτηκε ανοιχτά ότι η χώρα βιώνει «πολλές οικονομικές δυσκολίες», η Ισλαμική Δημοκρατία διαμηνύει ότι η αμερικανική πίεση δεν θα αποφέρει «τίποτα» και αποκλείει κατηγορηματικά την επιστροφή στο προπολεμικό καθεστώς (status quo ante) στα Στενά του Ορμούζ.