Πώς η Rosneft ξέπλενε χρήμα για το Κρεμλίνο

Δισεκατομμύρια δολάρια από τα έσοδα της ρωσικής εταιρείας ενέργειας Rosneft φαίνεται ότι διοχετεύονταν μέσω ενός δικτύου που είχε τη στήριξη του Κρεμλίνου και χρησιμοποιούνταν για την παράκαμψη των δυτικών κυρώσεων και τη χρηματοδότηση των αναγκών της Ρωσίας στον πόλεμο της Ουκρανίας.

Αυτό προκύπτει από μεγάλη διαρροή εσωτερικών εγγράφων της Α7, μιας εταιρείας χρηματοοικονομικής τεχνολογίας με έδρα τη Μόσχα. Οπως αποκαλύπτουν οι Financial Times, έμποροι πετρελαίου που συνδέονται με τη Rosneft διοχέτευσαν στην Α7 περισσότερα από 2 δισ. δολάρια σε ξένο νόμισμα, το οποίο χρησιμοποιήθηκε για την αγορά πολεμικού υλικού και άλλων εισαγόμενων προϊόντων.

Η Α7 ιδρύθηκε από τον φυγόδικο μολδαβό ολιγάρχη Ιλάν Σορ, με εκτεταμένη στήριξη του ρωσικού κράτους. Στόχος της είναι να επιτρέπει σε ρωσικές επιχειρήσεις να πραγματοποιούν διεθνείς πληρωμές, παρά το γεγονός ότι η Ρωσία έχει αποκλειστεί σε μεγάλο βαθμό από το σύστημα Swift. Η εταιρεία εξυπηρετεί από μικρομεσαίες επιχειρήσεις έως τεράστιους ομίλους που ανήκουν σε ανθρώπους του στενού περιβάλλοντος του Βλαντίμιρ Πούτιν.

Κεντρικό ρόλο σε αυτή τη διαδικασία έχει η Rosneft, η μεγαλύτερη πετρελαϊκή παραγωγός και εξαγωγική εταιρεία της Ρωσίας, η οποία ελέγχεται από το κράτος και διευθύνεται από τον Ιγκόρ Σετσίν, έναν από τους ισχυρότερους ανθρώπους στη χώρα και στενό συνεργάτη του Πούτιν. Η εταιρεία βρέθηκε στο επίκεντρο της προσπάθειας να εξασφαλιστούν τα «σκληρά» νομίσματα που χρειάζεται η Α7 για να πραγματοποιεί πληρωμές εκτός Ρωσίας. Οι ΗΠΑ επέβαλαν πλήρεις κυρώσεις στη Rosneft μόλις τον Οκτώβριο του 2025.

Σύμφωνα με τους FT, η Α7 δημιουργούσε εταιρείες-βιτρίνα σε άλλες χώρες, χρησιμοποιώντας πλαστά έγγραφα και τα ονόματα ανθρώπων που φαινομενικά δεν είχαν καμία σχέση με τη Ρωσία. Μέσω αυτών των εταιρειών μπορούσε να πραγματοποιεί διεθνείς πληρωμές μέσα από το Swift για λογαριασμό ρώσων αγοραστών. Οι FT έχουν ήδη εντοπίσει περίπου 200 τέτοιες εταιρείες στα έγγραφα της διαρροής, η οποία αφορά κυρίως την περίοδο από τα τέλη του 2024 έως τον Αύγουστο του 2025.

Το χρήμα προερχόταν σε μεγάλο βαθμό από τις εξαγωγές πετρελαίου. Η Α7 συγκέντρωνε έσοδα σε ντιράμ των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων από 16 εταιρείες που συνδέονταν με τη Rosneft. Το δίκτυο αυτό ήταν γνωστό ως «Coral network», από την Coral Energy, μια εταιρεία που πλέον βρίσκεται υπό κυρώσεις και δραστηριοποιείται με την ονομασία 2Rivers. Επικεφαλής της Coral ήταν οι αζέροι επιχειρηματίες Ετιμπάρ Εγιούμπ και Ταχίρ Γκαράγεφ, οι οποίοι επίσης έχουν υποστεί κυρώσεις.

Η κλίμακα της δραστηριότητας των εταιρειών του δικτύου Coral ως traders της Rosneft είχε ήδη αποκαλυφθεί από τους FT, που είχαν εντοπίσει ότι εταιρείες που διακινούσαν ρωσικό πετρέλαιο χρησιμοποιούσαν κρυφά τον ίδιο εταιρικό διακομιστή ηλεκτρονικού ταχυδρομείου. Τώρα τα νέα έγγραφα δείχνουν πώς τα έσοδα από τις πωλήσεις μπορούσαν να μετατραπούν σε διαθέσιμο ξένο νόμισμα για τις διεθνείς πληρωμές της Ρωσίας.

Η διαδικασία ήταν σχετικά απλή. Οι εταιρείες του δικτύου κατέθεταν τα έσοδά τους σε ξένο νόμισμα στους λογαριασμούς των εταιρειών-βιτρίνα της Α7 στο Ντουμπάι. Σε αντάλλαγμα, πληρώνονταν μέσα στη Ρωσία σε ρούβλια, κυρίως μέσω της τράπεζας Promsvyazbank. Τα αρχεία δείχνουν ότι καθεμία από τις 138 μεταφορές σε ντιράμ από traders πετρελαίου που συνδέονταν με τη Rosneft αντιστοιχούσε σε πληρωμή σε ρούβλια σε λογαριασμούς της Hurus Trade, μιας από τις εταιρείες του δικτύου Coral. Το ξένο νόμισμα που συγκεντρωνόταν στους λογαριασμούς μπορούσε στη συνέχεια να χρησιμοποιηθεί από την Α7 για την εξόφληση λογαριασμών πελατών της εκτός Ρωσίας.

Για να μη δημιουργούνται υποψίες, η Α7 είχε αναπτύξει και ειδική διαδικασία κατασκευής δικαιολογητικών, την οποία οι εργαζόμενοι αποκαλούσαν εσωτερικά «κατασκευή εικονικής συναλλαγής». Σε τιμολόγια της Hurus, για παράδειγμα, εμφανιζόταν ένα αλγερινό λιμάνι ως τόπος παράδοσης, ενώ ως προϊόντα αναφέρονταν μαζούτ ή σιτηρά. Σε μία περίπτωση, τον Αύγουστο του 2025, καταγράφηκε μεταφορά 39,9 εκατ. ντιράμ, περίπου 10,8 εκατ. δολαρίων, η οποία εμφανιζόταν στα βιβλία της Α7 ως πληρωμή από την Coral.

Οι FT αναφέρουν ότι οι εσωτερικές συνομιλίες της Α7 δείχνουν πόσο μεγάλη ήταν η δραστηριότητα. Ενας εργαζόμενος περιέγραφε την Coral ως εταιρεία που πραγματοποιούσε «30 πληρωμές των 20-50 εκατ. δολαρίων την ημέρα» και σχεδίαζε να διακινεί καθημερινά άλλα 20 εκατ. δολάρια σε κρυπτονομίσματα. Στελέχη της Α7 συζητούσαν επίσης για την απελευθέρωση 12 δισ. δολαρίων σε κινεζικά γιουάν από τα αποθέματα της ίδιας της Rosneft.

Το σχέδιο της Α7 προέβλεπε υποδομή για διασυνοριακές πληρωμές ύψους έως και 500 εκατ. δολαρίων την ημέρα, με το μεγαλύτερο μέρος των διαθέσιμων κεφαλαίων σε κινεζικά γιουάν και τα υπόλοιπα σε δολάρια, ευρώ και ντιράμ. Τα έγγραφα προέβλεπαν επίσης αποθεματικό ασφαλείας τουλάχιστον 20% πάνω από τις άμεσες ανάγκες της εταιρείας.

Η εξάρτηση του μηχανισμού από τη Rosneft ήταν μεγάλη. Στα αρχεία του Ιουνίου 2025, στέλεχος της Α7 σημείωνε ότι σχεδόν ολόκληρος ο όγκος προερχόταν από την Coral, ενώ τα δύο τρίτα των συναλλαγματικών αποθεμάτων που συγκεντρώθηκαν εκείνον τον μήνα προέρχονταν από τις εταιρείες του δικτύου. Ωστόσο, δεν ήταν η μοναδική πηγή. Εσοδα σε ξένο νόμισμα παρείχαν επίσης έμποροι σιτηρών, ενώ η Α7 αναζητούσε κεφάλαια και από άλλους μεγάλους ρωσικούς ομίλους.

Οι FT εντόπισαν αναφορές σε εταιρεία του Ντουμπάι που περιγραφόταν ως trader της Sibur, του μεγαλύτερου ρωσικού ομίλου πετροχημικών, από την οποία η Α7 έλαβε τουλάχιστον 22 εκατ. ντιράμ. Στα έγγραφα εμφανίζεται επίσης η Evraz, ένας από τους μεγαλύτερους ομίλους χάλυβα και εξόρυξης της Ρωσίας, καθώς και συζητήσεις για συνάντηση με εκπροσώπους της Gazprom.

Το σύστημα ήταν απαραίτητο και για τις ίδιες τις ρωσικές εξαγωγικές επιχειρήσεις. Οι κυρώσεις είχαν περιορίσει δραστικά την πρόσβασή τους στο δολάριο και το ευρώ, με αποτέλεσμα να δυσκολεύονται να επαναφέρουν στη Ρωσία τα έσοδά τους από το εξωτερικό. Η Rosneft αντιμετώπισε επιπλέον εμπόδια μετά τις αμερικανικές κυρώσεις του 2025. Ο Σετσίν απέδωσε μάλιστα την επιδείνωση των οικονομικών επιδόσεων της εταιρείας στην απουσία ενός συστήματος διασυνοριακών πληρωμών που να αντέχει στις κυρώσεις, υποστηρίζοντας ότι το κόστος των πληρωμών και των μετατροπών νομισμάτων είχε αυξηθεί πολλαπλάσια σε σχέση με την προπολεμική περίοδο.

Η εικόνα που προκύπτει από τη διαρροή, όπως την παρουσιάζουν οι FT, είναι ενός παράλληλου χρηματοπιστωτικού δικτύου που δημιουργήθηκε για να κρατήσει τη ρωσική οικονομία συνδεδεμένη με τον υπόλοιπο κόσμο. Εκατοντάδες εταιρείες και εργαζόμενοι, πολύπλοκες διαδρομές χρημάτων, εταιρείες-βιτρίνα και ακόμη και κρυπτονομίσματα χρησιμοποιούνται για να αντιμετωπιστεί ο αποκλεισμός από το δυτικό χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Η Coral Energy, πλέον 2Rivers, αρνείται κάθε εμπλοκή. Υποστήριξε στους FT ότι σταμάτησε κάθε εμπορική δραστηριότητα μετά τις βρετανικές κυρώσεις του Δεκεμβρίου 2024 και ότι δεν έχει καμία σχέση ή γνώση για τις συναλλαγές, τις εταιρείες ή τις ενέργειες που περιγράφονται. Αρνήθηκε επίσης ότι είχε καταθέσει ή λάβει χρήματα μέσω των συγκεκριμένων μηχανισμών και ότι είχε οποιαδήποτε επαφή με τον Σορ.

Ακολούθησε το . .

Πρόσθεσε το . ως προτιμώμενη πηγή στη Google