Πρόστιμο 10.000 ευρώ σε παράνομα υπνωτήρια μεταναστών

Το πλαίσιο νομοθετικής ρύθμισης για την απαγόρευση της συστηματικής διάθεσης κλινών ή θέσεων ύπνου σε διαμερίσματα με χρήση κατοικίας, καθώς και την αντιμετώπιση της παράνομης υπεκμίσθωσης, επεξεργάζεται το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη.

Σύμφωνα με πληροφορίες από πηγές του υπουργείου, η πρόταση που έχει καταρτιστεί προβλέπει διοικητικά πρόστιμα έως 10.000 ευρώ για όσους εκμεταλλεύονται τέτοιους χώρους, καθώς και δυνατότητα προσωρινής ή οριστικής σφράγισής τους υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.

Τα «άτυπα υπνωτήρια» στην Αθήνα και οι κίνδυνοι που ελλοχεύουν

Κατά τις ίδιες πηγές, η προτεινόμενη ρύθμιση αποσκοπεί στην αντιμετώπιση του φαινομένου που παρατηρείται έντονα στα μεγάλα αστικά κέντρα και ιδιαίτερα στην Αττική, της μετατροπής διαμερισμάτων σε άτυπα «υπνωτήρια», χωρίς καμία τήρηση των προβλεπόμενων υγειονομικών, πολεοδομικών ή τουριστικών προδιαγραφών. Όπως επισημαίνεται στην πρόταση του υπουργείου, η πρακτική αυτή συνδέεται με κινδύνους για τη δημόσια υγεία και ασφάλεια, την υποβάθμιση της ποιότητας ζωής των υπόλοιπων ενοίκων των πολυκατοικιών, καθώς και με φαινόμενα φοροδιαφυγής και αθέμιτου ανταγωνισμού.

Ειδικότερα, η προτεινόμενη διάταξη προβλέπει την απαγόρευση της συστηματικής εκμίσθωσης, υπεκμίσθωσης ή παραχώρησης, με οποιονδήποτε τρόπο, μεμονωμένων κλινών ή θέσεων ύπνου σε ακίνητα με χρήση κατοικίας. Ως θέση ύπνου ή κλίνης, ορίζεται κάθε διαμορφωμένη υποδομή, όπως κρεβάτι, κουκέτα, στρώμα ή άλλη κατασκευή, που προορίζεται για διαμονή ή ανάπαυση.

Για τη διαπίστωση της παράβασης, προβλέπεται να συντρέχουν σωρευτικά τουλάχιστον τρία από συγκεκριμένα κριτήρια, μεταξύ των οποίων η διάθεση θέσεων ύπνου ανά κλίνη, η συχνή ή περιοδική εναλλαγή των διαμενόντων, η καταβολή άμεσου ή έμμεσου ανταλλάγματος και η διαμόρφωση ή χρήση του ακινήτου κατά τρόπο που παραπέμπει σε συλλογικό κατάλυμα ή εγκατάσταση μαζικής διαμονής.

Ρεπορτάζ που είχε κάνει η «Ζούγκλα» τον Ιούλιο του 2026 αποδεικνύει ότι εκατοντάδες μετανάστες ζουν χωρίς υγιεινή και υποδομές, στοιβαγμένοι σε ακατάλληλα ακίνητα.

Βίντεο από τις άθλιες συνθήκες διαβίωσης των μεταναστών σε πολυκατοικία στην Ομόνοια:

Ποιοι εξαιρούνται

Από το πεδίο εφαρμογής της ρύθμισης εξαιρούνται τα ακίνητα που διαθέτουν νόμιμη άδεια λειτουργίας ή γνωστοποίηση ως τουριστικά καταλύματα, οι βραχυχρόνιες μισθώσεις που πραγματοποιούνται σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, καθώς και θεσμοθετημένες δομές, ξενώνες, οικοτροφεία και άλλες εγκαταστάσεις που παρέχουν υπηρεσίες σε αστέγους, εξαρτημένα άτομα, ή πρόσωπα που φιλοξενούνται σε μονάδες ψυχοκοινωνικής αποκατάστασης.

Ποιοι είναι οι αρμόδιοι για τους απαραίτητους ελέγχους

Αρμόδιες για τη διενέργεια ελέγχων και τη διαπίστωση των παραβάσεων, προβλέπεται να είναι η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, η Οικονομική Αστυνομία, η Δημοτική Αστυνομία, οι πολεοδομικές υπηρεσίες και οι αρμόδιες υπηρεσίες του υπουργείου Τουρισμού.

Τα «τσουχτερά» πρόστιμα

Για τους παραβάτες προβλέπεται διοικητικό πρόστιμο 10.000 ευρώ στον μισθωτή, υπεκμισθωτή, παραχωρησιούχο, κάτοχο ή νομέα του ακινήτου, που εκμεταλλεύεται, επιτρέπει ή διευκολύνει την απαγορευμένη χρήση. Πρόστιμο 5.000 ευρώ προβλέπεται για τον εκμισθωτή, εφόσον αποδεικνύεται ότι γνώριζε την απαγορευμένη χρήση και την ανέχθηκε, τη διευκόλυνε ή την επέτρεψε.

Σε περίπτωση συνέχισης της δραστηριότητας μετά την κοινοποίηση της πράξης διακοπής, προβλέπεται επιπλέον πρόστιμο 1.000 ευρώ για κάθε ημέρα μέχρι την πλήρη συμμόρφωση. Σε περίπτωση υποτροπής, το πρόστιμο διπλασιάζεται, ενώ προβλέπεται σφράγιση του ακινήτου. Σε δεύτερη υποτροπή προβλέπεται τριπλασιασμός του ανώτατου ορίου του προστίμου. Παράλληλα προβλέπεται η δυνατότητα προσωρινής ή οριστικής σφράγισης των χώρων, σωρευτικά με τις διοικητικές κυρώσεις και την άμεση διακοπή της δραστηριότητας, εφόσον διαπιστώνεται άμεσος κίνδυνος για το δημόσιο συμφέρον και συντρέχει έκτακτη ανάγκη αποτροπής του.

Τέλος, με κοινή υπουργική απόφαση προβλέπεται να καθοριστούν ειδικότερες τεχνικές και λειτουργικές προδιαγραφές, οι διαδικασίες ελέγχου και σφράγισης, καθώς και ζητήματα σχετικά με την επιβολή και είσπραξη των προστίμων και την υποβολή ενστάσεων.

Οι διευκρινίσεις του Χρυσοχοΐδη

«Η διάταξη για τα “υπνωτήρια” στο κέντρο της Αθήνας έχει βαθιά ανθρωπιστική διάσταση»,  ο κ. Χρυσοχοΐδης τονίζει ότι πρέπει να μπει τέλος στο φαινόμενο της μετατροπής διαμερισμάτων σε άτυπα «υπνωτήρια» και της εκμετάλλευσης εκατοντάδων μεταναστών, σημειώνοντας πως η συγκεκριμένη διάταξη «δεν αφορά τους ανθρώπους που κοιμούνται σε αυτά τα διαμερίσματα. Τον απλό άνθρωπο που πάει και πληρώνει στον εκμεταλλευτή, τα 20-30 ευρώ το βράδυ. Αφορά αυτόν που κάνει τη μίσθωση. Δηλαδή τον ιδιοκτήτη και τον μισθωτή, που νοικιάζει το διαμέρισμα και το μετατρέπει σε αυτό το είδος διαχείρισης».

«Κάποιος νοικιάζει από έναν ιδιοκτήτη ένα διαμέρισμα, το οποίο μετατρέπει στη συνέχεια σε υπνωτήριο. Δηλαδή κάθε βράδυ φιλοξενεί σε μία πολυθρόνα, σε ένα στρώμα, στο πάτωμα ή σε ένα κρεβάτι, πολλούς ανθρώπους μέσα στο ίδιο διαμέρισμα. Αυτό, πρώτα-πρώτα, είναι εκμετάλλευση της ανάγκης που έχουν οι άνθρωποι αυτοί να κοιμηθούν ένα βράδυ σε μια στέγη. Δεύτερον, υπάρχουν μια σειρά ζητήματα από νομιμότητας που σχετίζονται με τη φορολογία, με την ΑΑΔΕ κ.λπ. Τρίτον, στις πολυκατοικίες αυτές μένουν οικογένειες. Οι πιο πολλοί από αυτούς είναι μετανάστες. Άνθρωποι με παιδιά, που πάνε το πρωί στη δουλειά. Πώς μπορεί λοιπόν να υπάρχουν τέτοια φαινόμενα χωρίς κανόνες υγιεινής, χωρίς ασφάλεια;», ανέφερε.

«Για μένα προτεραιότητα αποτελεί τόσο ο άνθρωπος που διαμένει σε έναν τέτοιο χώρο, όσο και η οικογένεια που κατοικεί στο διπλανό διαμέρισμα. Και τα δύο είναι πολύ σημαντικά και οι δύο έχουν το ίδιο δικαίωμα στην ασφάλεια, την ηρεμία και την αξιοπρεπή διαβίωση», σημείωσε.

Ο υπουργός ανέφερε ότι όσοι είναι αιτούντες άσυλο έχουν δικαίωμα να μένουν μέσα στις δομές, οι οποίες, όπως είπε, εξασφαλίζουν ασφάλεια, σίτιση, ένα μικρό επίδομα και αξιοπρέπεια. «Όσοι είναι παράνομοι και δεν έχουν επιστρέψει στις πατρίδες τους, υπάρχουν τα ζητήματα της κοινωνικής κατοικίας, της κοινωνικής στέγασης από τους δήμους, τις ΜΚΟ. Λύσεις υπάρχουν, δεν μπορεί να είναι λύση η εκμετάλλευση. Και από την άλλη οι οικογένειες που ζουν μέσα σε αυτές τις πολυκατοικίες πώς είναι δυνατόν να συμβιώνουν με τέτοια φαινόμενα;», δήλωσε.