Παιχνίδια ισχύος στην Τεχεράνη: «Βλέπουν» αποδυναμωμένο τον Τραμπ και ζητούν «νέα παγκόσμια τάξη»

Οι συντηρητικοί κύκλοι ενέτειναν τη ρητορική της αυτή την εβδομάδα, απαιτώντας δημόσια να μην υπάρξουν συμβιβασμοί στην Ουάσιγκτον κατά τις διαπραγματεύσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη, αναφέρει το CNNi.

Ο Ανώτατος Ηγέτης Μοτζταμπά Χαμενεΐ προειδοποίησε σε μήνυμά του την Τετάρτη ενάντια σε «παραμικρή τάση για υποταγή» – μια προειδοποίηση που οι σκληροπυρηνικοί πιστεύουν ότι απευθυνόταν στους διαπραγματευτές του Ιράν.

Ο Τραμπ αναγνώρισε σε τηλεφωνική επικοινωνία με το Fox News ότι ο πόλεμος στο Ιράν ήταν εν μέρει υπαίτιος για τις απώλειες των Ρεπουμπλικάνων στις ενδιάμεσες εκλογές, αλλά ο Αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς ήταν πιο σαφής, αναφέροντας σε μια μακροσκελή ανάρτηση στο X την Τετάρτη ότι «ο λόγος που χάσαμε είναι ο πόλεμος».

Αυτές οι παραδοχές φαίνεται ότι εμψύχωσαν τους Ιρανούς σκληροπυρηνικούς, με συντηρητικούς πολιτικούς και μέσα ενημέρωσης να γιορτάζουν την ήττα του Τραμπ στις ενδιάμεσες εκλογές ως νίκη για το Ιράν.

«Τα επιτεύγματα του ιρανικού λαού και το κεφάλαιο που κερδήθηκε… δεν πρέπει να υπονομευθούν παρέχοντας μια διέξοδο στην άλλη πλευρά», έγραψε ο αρθρογράφος την Τετάρτη.

«Ο μόνος τρόπος για να αποτραπεί η σκιά του πολέμου είναι η αύξηση της ισχύος, η μεγιστοποίηση της πίεσης προς τις ΗΠΑ και τις τιμές της ενέργειας, και το να κάνουμε τον εχθρό να μετανιώσει για τις πράξεις του».

Κίνδυνος κλιμάκωσης

Οκτώ μήνες μετά την έναρξη της σύγκρουσης, ο πόλεμος βρίσκεται σε τέλμα, με ελάχιστη στρατιωτική δράση ή σημαντική διπλωματική πρόοδο.

Τις τελευταίες εβδομάδες, Ιρανοί διαπραγματευτές μετακινούνται συνεχώς μεταξύ Τεχεράνης και Ντόχα, καθώς Καταριανοί μεσολαβητές προσπαθούν να γεφυρώσουν το χάσμα μεταξύ των δύο πλευρών για την επίτευξη μιας συμφωνίας που θα ενεργοποιήσει διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης και θα τερματίσει τον πόλεμο.

«Ως αποτέλεσμα, η θέση της Τεχεράνης όσον αφορά τις προϋποθέσεις για μια συμφωνία με την Ουάσιγκτον είναι πιθανό να σκληρύνει ακόμη περισσότερο».

Το να δηλώσει απλώς ο Τραμπ «αποστολή εξετελέσθη» και να τερματίσει τον πόλεμο με το Ιράν είναι μη ρεαλιστικό, χωρίς ο Αμερικανός πρόεδρος να λάβει παραχωρήσεις από το Ιράν σχετικά με το πυρηνικό του πρόγραμμα ώστε να αντισταθμίσει τις εγχώριες πολιτικές αντιδράσεις, ανέφερε ο Αζίζι.

Η άλλη του επιλογή θα ήταν η έναρξη μιας μεγάλης στρατιωτικής επιχείρησης, ώστε να ισχυριστεί ότι τερμάτισε τον πόλεμο από θέση ισχύος. «Το πρόβλημα είναι ότι, δεδομένων των τελευταίων εκλογικών αποτελεσμάτων, οι Ιρανοί δεν βλέπουν κανέναν λόγο να προσφέρουν στον Τραμπ πυρηνικές παραχωρήσεις», δήλωσε ο Αζίζι.

«Αναμένεται επίσης να επιμείνουν ακόμη πιο σθεναρά από ό,τι πριν στην απαίτησή τους να κάνυν οι ΗΠΑ το πρώτο βήμα προτού μπορέσει να υλοποιηθεί οποιαδήποτε συμφωνία».

Πιθανή η κλιμάκωση του πολέμου

Ένας περιφερειακός αξιωματούχος δήλωσε στο CNNi την Πέμπτη ότι ο κίνδυνος επανάληψης του πολέμου με το Ιράν έχει μειωθεί μετά την ήττα του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος στις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ, αλλά η κλιμάκωση παραμένει πιθανή.

Τον Οκτώβριο, ο Τραμπ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ δεν θα επιτεθούν στο Ιράν πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές, αλλά δεν απέκλεισε ούτε επιβεβαίωσε εάν οι επιδρομές θα ξαναρχίζαν μετά – κρατώντας τους ανθρώπους που ζουν στη Μέση Ανατολή σε αναμμένα κάρβουνα, καθώς το Ιράν απειλούσε να επεκτείνει το πεδίο των πληγμάτων του ως αντίποινα.

Κατά τη διάρκεια της περασμένης εβδομάδας, οι ΗΠΑ πραγματοποίησαν πλήγματα στο νησί Κεσμ του Ιράν, συμπεριλαμβανομένης της χθεσινής νύχτας. Και οι δύο πλευρές προσπάθησαν να υποβαθμίσουν την ένταση των πληγμάτων, σε αυτό που φαίνεται να είναι προσπάθειες για τη διατήρηση των εξελισσόμενων συνομιλιών.

Η διπλωματική δραστηριότητα σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή έχει αυξηθεί μετά τις ενδιάμεσες εκλογές της Τρίτης.Την Παρασκευή, το Κατάρ ανακοίνωσε ότι ο Τραμπ τηλεφώνησε στον Εμίρη του Κατάρ, Σεΐχη Ταμίμ μπιν Χαμάντ Αλ Θάνι, για να συζητήσουν την αποκλιμάκωση, ενώ μία ημέρα νωρίτερα, ο Υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, συνομίλησε με τους ομολόγους του από τη Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Ομάν, το Πακιστάν, το Κουβέιτ, την Ιορδανία, την Τουρκία, την Κύπρο και το Κατάρ.

Πώς τελειώνει ο πόλεμος;

Ακόμη και όταν οι σκληροπυρηνικοί του Ιράν χαιρετίζουν δημόσια την περαιτέρω σύγκρουση, οι ειδικοί αναφέρουν ότι η ηγεσία της χώρας επιδιώκει μια συμφωνία με τις ΗΠΑ που θα τερματίζει τον πόλεμο, επιτρέποντας παράλληλα στην Τεχεράνη να εξέλθει από αυτόν με νέα περιφερειακή επιρροή.

Το Ιράν έχει απαιτήσει από την Ουάσιγκτον να εκπληρώσει επτά προϋποθέσεις προτού η Τεχεράνη ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ, συμπεριλαμβανομένου του τερματισμού του πολέμου «σε όλα τα μέτωπα», αποζημιώσεων, της αποχώρησης των αμερικανικών δυνάμεων και της άρσης των κυρώσεων. Παραμένει ασαφές εάν οι ΗΠΑ θα αποδεχθούν αυτές τις απαιτήσεις.

«Η οικονομία και οι υποδομές του έχουν υποστεί τεράστιο πλήγμα, και η συνεχιζόμενη αντιπαράθεση ενέχει τεράστιους κινδύνους. Όμως αυτός ακριβώς είναι ο λόγος για τον οποίο οι Ιρανοί ηγέτες είναι απρόθυμοι να εγκαταλείψουν τα εναπομείναντα μέσα πίεσής τους χωρίς να εξασφαλίσουν κάτι μόνιμο ως αντάλλαγμα», δήλωσε ο Τοοσί.

Σκληροπυρηνικοί και μετριοπαθείς στο Ιράν

Στο εσωτερικό μέτωπο, ο πόλεμος βάθυνε τα ρήγματα ανάμεσα στους σκληροπυρηνικούς, οι οποίοι επιζητούν περαιτέρω σύγκρουση με τις ΗΠΑ, και τους μετριοπαθείς, οι οποίοι πιστεύουν ότι η διπλωματία και το άνοιγμα προς τον κόσμο θα μπορούσαν να ανακουφίσουν την οικονομική πίεση στο Ιράν.

Παρά τις εσωτερικές διαφωνίες, η ηγεσία του Ιράν παρέμεινε σχετικά ενωμένη στην προσέγγισή της έναντι των ΗΠΑ, δίνοντας προτεραιότητα σε βραχυπρόθεσμες τακτικές που αυξάνουν το κόστος της σύγκρουσης σε παγκόσμιο επίπεδο, πλήττοντας περιφερειακές πετρελαϊκές εγκαταστάσεις και διαταράσσοντας τη ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών του Ορμούζ – ένα στρατηγικό πέρασμα που πριν από τον πόλεμο διακινούσε περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας ημερήσιας παραγωγής πετρελαίου.

«Η Τεχεράνη θέλει οι γείτονές της να αναγνωρίσουν ότι η ασφάλειά τους δεν μπορεί να βασίζεται αποκλειστικά στην αμερικανική στρατιωτική ισχύ, και ότι οποιαδήποτε βιώσιμη περιφερειακή διευθέτηση πρέπει να λαμβάνει υπόψη τα ιρανικά συμφέροντα», δήλωσε ο Τοοσί.

«Θέλει μια διευθέτηση που θα μετατοπίζει τη στρατηγική ισορροπία προς όφελός της, περιορίζοντας την ικανότητα της Ουάσιγκτον να απομονώνει, να πιέζει ή να επιτίθεται στο Ιράν κατά βούληση».

Στο μήνυμά του, ο Χαμενεΐ ανέφερε ότι ο πόλεμος έφερε μια «λαμπρή, ελπιδοφόρα αυγή» και έθετε τις «βάσεις για μια νέα παγκόσμια τάξη πραγμάτων» – προσφέροντας μια γεύση από το έπαθλο που το Ιράν ελπίζει τελικά να εξασφαλίσει από τη σύγκρουση.

Αυτή η μεγάλη φιλοδοξία, ωστόσο, συγκρούεται τώρα με έναν Αμερικανό πρόεδρο ο οποίος ενδέχεται να είναι αποφασισμένος να επιβληθεί στο εξωτερικό, καθώς αντιμετωπίζει αυξανόμενους περιορισμούς στο εσωτερικό μετά την εκλογική ήττα.