Ουκρανία: Εκατομμύρια πολίτες κινδυνεύουν να εγκαταλείψουν ξανά τα σπίτια τους λόγω του πολέμου

Αντιμέτωποι με το ενδεχόμενο να εγκαταλείψουν για δεύτερη φορά τα σπίτια τους βρίσκονται εκατομμύρια Ουκρανοί που είχαν επιστρέψει στις περιοχές τους μετά τον αρχικό εκτοπισμό τους εξαιτίας του πολέμου. Ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης (ΔΟΜ) προειδοποιεί ότι οι συνεχιζόμενες επιθέσεις στις ενεργειακές υποδομές, οι ζημιές σε κατοικίες και το υψηλό κόστος θέρμανσης απειλούν να προκαλέσουν νέο κύμα εκτοπισμού ενόψει του χειμώνα.

«Για εκατομμύρια Ουκρανούς το ερώτημα δεν είναι πλέον αν θα μπορέσουν να επιστρέψουν στα σπίτια τους, αλλά αν θα μπορέσουν να παραμείνουν εκεί με ασφάλεια», δήλωσε ο περιφερειακός διευθυντής του ΔΟΜ για την Ευρώπη και την Κεντρική Ασία, Άρθουρ Έρκεν, επισημαίνοντας ότι οι σημερινές συνθήκες δυσκολεύουν ολοένα περισσότερο την παραμονή των οικογενειών στις εστίες τους.

Σχεδόν 4 εκατομμύρια έχουν επιστρέψει στα σπίτια τους

Σύμφωνα με τα στοιχεία του οργανισμού, περίπου 3,8 εκατομμύρια Ουκρανοί έχουν επιστρέψει στις κατοικίες τους από τις οποίες είχαν αναγκαστεί να φύγουν μετά τη ρωσική εισβολή του Φεβρουαρίου του 2022. Την ίδια ώρα, σχεδόν 3,6 εκατομμύρια άνθρωποι παραμένουν εσωτερικά εκτοπισμένοι.

Ιδιαίτερα δύσκολες είναι οι συνθήκες για όσους ζουν κοντά στη γραμμή του μετώπου. Περίπου 1,45 εκατομμύριο από τους πολίτες που επέστρεψαν βρίσκονται σε αυτές τις περιοχές, με 565.000 να κατοικούν στην περιφέρεια του Χαρκόβου.

Ο ΔΟΜ επισημαίνει ότι ο κίνδυνος νέας μετακίνησης είναι ιδιαίτερα αυξημένος για τις οικογένειες που επέστρεψαν κατά τους τελευταίους τρεις μήνες, καθώς πολλές διαπιστώνουν ότι οι κατοικίες τους δεν προσφέρουν πλέον τις απαραίτητες συνθήκες ασφάλειας και διαβίωσης.

Στις αγροτικές περιοχές κοντά στο μέτωπο, τρεις στους τέσσερις ανθρώπους που έχουν επιστρέψει χρειάζονται υλική βοήθεια για την επισκευή κατεστραμμένων τοίχων, ενώ σχεδόν δύο στους τρεις έχουν ανάγκη από υλικά για την αποκατάσταση της στέγης και τη θερμομόνωση.

Ο χειμώνας επιδεινώνει τις συνθήκες διαβίωσης

Η θέρμανση αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για τα ουκρανικά νοικοκυριά, καθώς οι επανειλημμένες επιθέσεις στις ενεργειακές εγκαταστάσεις έχουν προκαλέσει προβλήματα στην ηλεκτροδότηση και στην παροχή θερμότητας.

Ακόμη και στις περιοχές όπου τα συστήματα λειτουργούν, το κόστος παραμένει απαγορευτικό για πολλές οικογένειες.

Κατά τον προηγούμενο χειμώνα, μόλις το 32% των νοικοκυριών δήλωσε ότι μπορούσε να θερμάνει επαρκώς την κατοικία του. Το ποσοστό ήταν ακόμη χαμηλότερο κοντά στις εμπόλεμες ζώνες, όπου μόνο ένα στα τέσσερα νοικοκυριά είχε αυτή τη δυνατότητα.

Πρόσθετη ανησυχία προκαλεί η κατάσταση των ηλικιωμένων. Σύμφωνα με τον ΔΟΜ, περίπου 2,1 εκατομμύρια ηλικιωμένοι ζουν μόνοι τους σε πολυκατοικίες στην Ουκρανία, γεγονός που τους καθιστά ιδιαίτερα ευάλωτους σε παρατεταμένες διακοπές ρεύματος και θέρμανσης.

Έκκληση για βοήθεια – Μόλις στο 7% η χρηματοδότηση

Μπροστά στον κίνδυνο επιδείνωσης της ανθρωπιστικής κρίσης, η υπηρεσία του ΟΗΕ ζητεί την άμεση ενίσχυση των προγραμμάτων στήριξης των πληγέντων.

Στις βασικές προτεραιότητες περιλαμβάνονται η επισκευή κατεστραμμένων κατοικιών, η βελτίωση της μόνωσης και η διατήρηση βασικών υπηρεσιών, ώστε οι οικογένειες να μπορέσουν να παραμείνουν στα σπίτια τους κατά τους χειμερινούς μήνες.

Παράλληλα, ο οργανισμός επισημαίνει την ανάγκη επενδύσεων σε αποκεντρωμένα και ανθεκτικότερα ενεργειακά συστήματα, τα οποία θα περιορίζουν τις συνέπειες μελλοντικών επιθέσεων στις υποδομές.

Ωστόσο, το σχέδιο του ΔΟΜ για την αντιμετώπιση της κρίσης στην Ουκρανία έχει εξασφαλίσει μόλις το 7% της απαιτούμενης χρηματοδότησης.

Ο οργανισμός απευθύνει έκκληση για πρόσθετη διεθνή υποστήριξη πριν από την επιδείνωση των καιρικών συνθηκών, προειδοποιώντας ότι χωρίς έγκαιρες παρεμβάσεις περισσότερες οικογένειες ενδέχεται να αναγκαστούν να εγκαταλείψουν και πάλι τις κατοικίες τους.