Μεγάπτερη φάλαινα κάλυψε 15.000 χλμ. μέσα σε 22 χρόνια

Μια μεγάπτερη φάλαινα πραγματοποίησε ένα ταξίδι 15.000 χιλιομέτρων, από τη Βραζιλία στην Αυστραλία, καλύπτοντας, σύμφωνα με τους ερευνητές, τη μεγαλύτερη απόσταση που έχει καταγραφεί ποτέ μεταξύ θεάσεων μεμονωμένης εκπροσώπου του είδους της, σύμφωνα με δημοσίευμα του Guardian.

Η φάλαινα φωτογραφήθηκε για πρώτη φορά το 2003 στον βιότοπο Αμπρόλιος Μπανκ, το κύριο φυτώριο μεγάπτερων φαλαινών της Βραζιλίας στα ανοιχτά των ακτών της βορειοανατολικής πολιτείας Μπαΐα. Τον Σεπτέμβριο του 2025 εντοπίστηκε ξανά στον κόλπο Χέρβι, ανοιχτά των ακτών του Κουίνσλαντ της Αυστραλίας, δηλαδή σε απόσταση 15.100 χλμ.

Η φάλαινα αναγνωρίστηκε σε ένα αποθετήριο φωτογραφιών στην πλατφόρμα Happywhale, όπου ερευνητές και πολίτες μοιράζονται θεάσεις φαλαινών. Οι φωτογραφίες επιτρέπουν την αναγνώριση μεμονωμένων ζώων από τα τρηματώδη ίχνη τους –την κάτω πλευρά της ουράς τους–, που είναι μοναδικά για τις φάλαινες, κάτι σαν δακτυλικά αποτυπώματα. Αναγνωρίζονται από το σχήμα τους, τα μοτίβα ασπρόμαυρης χρώσης και τα διακριτικά χαρακτηριστικά τους, όπως οι ουλές.

Η πλατφόρμα Happywhale χρησιμοποιεί έναν αλγόριθμο Τεχνητής Νοημοσύνης για την αναγνώριση της ταυτότητας των κητών, παρόμοιο με την αναγνώριση προσώπου. Τη δημιούργησε ο βιολόγος φαλαινών Τεντ Τσίζμαν, ένας από τους συγγραφείς της νέας μελέτης, η οποία καταγράφει τις κινήσεις του δραστήριου θαλάσσιου κήτους.

Μια άλλη φάλαινα είχε φωτογραφηθεί στον κόλπο Χέρβι το 2007 και εθεάθη ξανά στην ίδια περιοχή το 2013, ενώ έξι χρόνια αργότερα εντοπίστηκε στα ανοιχτά των ακτών του Σάο Πάολο. Η απόσταση μεταξύ αυτών των δύο περιοχών αναπαραγωγής είναι περίπου 14.200 χλμ.

Εχουμε λοιπόν σήμερα «την πρώτη καταγεγραμμένη μεταφορά και προς τις δύο κατευθύνσεις» μεταξύ των πληθυσμών μεγάπτερων φαλαινών της Βραζιλίας και της ανατολικής Αυστραλίας, σύμφωνα με τους ερευνητές. «Τα χρονικά διαστήματα των έξι και των 22 ετών αντίστοιχα, υποδηλώνουν ότι πρόκειται για σπάνια συμβάντα και όχι για τακτικές μεταναστευτικές μετατοπίσεις», αναφέρει η μελέτη.

Η έρευνα βασίστηκε σε 19.283 φωτογραφίσεις τρηματωδών ιχνών μεγαπτέρων που συλλέχθηκαν μεταξύ 1984 και 2025 από την ανατολική Αυστραλία και τη Λατινική Αμερική – και τα δύο κήτη αντιπροσωπεύουν «μόλις το 0,01% των φαλαινών που έχουν ταυτοποιηθεί», σύμφωνα με τους ερευνητές. Το μόνο πρόβλημα είναι ότι οι φωτογραφίες δείχνουν την αρχή και το τέλος των διαδρομών, οπότε, σύμφωνα με τον Guardian, δεν μπορούμε να γνωρίζουμε τι συνέβη στη διάρκειά τους.

Τα θαλάσσια ζώα ενδέχεται να έχουν ταξιδέψει σε μεγαλύτερες από τις ευθείες αποστάσεις μεταξύ των ακτών της Βραζιλίας και της Αυστραλίας, καθώς οι διαδρομές που ακολούθησαν δεν είναι σαφείς. Οι τυπικές μεταναστευτικές διαδρομές των αυστραλιανών μεγαπτέρων φαλαινών είναι μεταξύ των περιοχών σίτισής τους στα νερά της Ανταρκτικής και των περιοχών αναπαραγωγής τους, κοντά στον Μεγάλο Κοραλλιογενή Υφαλο της Αυστραλίας.

Σε αυτό το ταξίδι μετ’ επιστροφής οι μεγάπτερες καλύπτουν περίπου 10.000 χλμ. Η ανακάλυψη των τεράστιων ταξιδιών των δύο φαλαινών στον ανοιχτό ωκεανό είναι «μια καλή υπενθύμιση ότι η διατήρηση των θαλάσσιων πόρων μας πρέπει να γίνεται μέσω διακρατικών συνεργασιών, καθώς πρόκειται για μεταναστευτικά ζώα που μετακινούνται πέρα ​​από τα σύνορα και μεταξύ των χωρών», όπως αναφέρει η μελέτη.

Παράλληλα, όπως αναφέρει ο Guardian, οι ερευνητές θεωρούν «πολύ πιθανό» το ενδεχόμενο η κλιματική αλλαγή να επηρεάσει τα πρότυπα μετανάστευσης των φαλαινών στο άμεσο μέλλον, καθώς σημειώνονται δραματικές αλλαγές στα σημεία σίτισής τους στον Νότιο Ωκεανό, με τους πληθυσμούς των ζωοπλαγκτονικών κριλ της Ανταρκτικής να απειλούνται.

. . .