«Κραυγή αγωνίας» στη Βόρεια Ελλάδα: Αύξηση έως και 2.000 ευρώ στο πετρέλαιο θέρμανσης φέτος

Οι εκτιμήσεις της αγοράς μέχρι και πριν από λίγες ημέρες έκαναν λόγο για τιμές κοντά στα 1,90 ευρώ το λίτρο.

Ωστόσο, σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα, αλλά και τις εξαγγελίες της κυβέρνησης, η εκκίνηση της διάθεσης στις 15 Οκτωβρίου αναμένεται χαμηλότερα από 1,70 ευρώ το λίτρο.

Για τους πολίτες των περιοχών αυτών, όμως, η διαφορά παραμένει κρίσιμη. Ακόμη και μια τιμή στα 1,50 ευρώ το λίτρο, όπως λένε οι ίδιοι στο CNN Greece, θα κρινόταν δυσβάσταχτη, όταν ένα σπίτι μπορεί να χρειαστεί χιλιάδες λίτρα πετρελαίου για να βγάλει τον χειμώνα.

«Η τιμή είναι απαγορευτική» δηλώνει ο Θεόδωρος Ουλιάρης από το Σωματείο Βενζινοπωλών Φλώρινας.

«Με 500 λίτρα δεν μπορείς να περάσεις έναν χειμώνα στον Έβρο. Μία οικογένεια χρειάζεται τουλάχιστον 2.000 λίτρα» τονίζει με τη σειρά της η πρόεδρος των Βενζινοπωλών Βορείου Έβρου, κα Βασιλική Καλαϊτζή.

Όπως αναφέρουν παράγοντες της αγοράς, εάν η διανομή του πετρελαίου θέρμανσης εκκινήσει φέτος με τιμή στα 1,70 ευρώ ανά λίτρο, οι κάτοικοι της Φλώρινας θα κληθούν να πληρώσουν περίπου 2.000 ευρώ περισσότερα σε σχέση με το Φθινόπωρο του 2025, όταν η τιμή του πετρελαίου είχε ανοίξει περίπου στο 1,10 ευρώ ανά λίτρο.

Με την ίδια λογική, οι πολίτες της Καστοριάς θα επιβαρυνθούν με περίπου 1.800 ευρώ παραπάνω το 2026, ενώ στον Έβρο το επιπλέον κόστος μόνο για τη θέρμανση μεταφράζεται σε τουλάχιστον 1.200 με 1.500 ευρώ περισσότερα σε σχέση με πέρσι.

«Σε πολλά χωριά, όπου οι κάτοικοι στράφηκαν σε αμφιβόλου ποιότητας καύση ξύλων, βλέπεις να αιωρείται ένα νέφος. Γυρνάμε πίσω στη δεκαετία του ’60» αναφέρει ο κ. Θανάσης Παπανδρέου, πρόεδρος του Εργατικού Κέντρου Καστοριάς.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης ανακοίνωσε την Πέμπτη (24/9) πως οι κυβερνητικές παρεμβάσεις για τη στήριξη στο πετρέλαιο θέμανσης θα ανακοινωθούν στις 14 Οκτωβρίου, δηλαδή μια ημέρα πριν από την έναρξη της διάθεσης.

Ένα από τα μέτρα που εξετάζεται είναι και η ενίσχυση και διεύρυνση του επιδόματος θέρμανσης, το οποίο πέρσι έφτανε έως τα 1.200 ευρώ για δικαιούχους των περιοχών με τους υψηλότερους κλιματικούς συντελεστές ψύχους.

«Αδιαπραγμάτευτη η θέρμανση στη Φλώρινα» – Πόσο κοστίζει

Στη Φλώρινα, από τις 21 Σεπτεμβρίου, οι κάτοικοι ξυπνούν με θερμοκρασίες που κυμαίνονται από 8 έως 10 βαθμούς Κελσίου.

«Έχουμε ήδη ξεκινήσει να ανάβουμε καλοριφέρ, καθώς οκτώ με εννέα μήνες τον χρόνο χρειαζόμαστε θέρμανση», λέει ο Θεόδωρος Ουλιάρης από το Σωματείο Βενζινοπωλών Φλώρινας.

Οι ανάγκες, μάλιστα, είναι ιδιαίτερα αυξημένες, καθώς ένα μέσο νοικοκυριό, σε ένα σπίτι περίπου 100 τ.μ. και με μια οικογένεια τεσσάρων ή πέντε ατόμων, χρειάζεται από 3.000 έως 4.000 λίτρα πετρέλαιο θέρμανσης για να βγάλει τον χειμώνα.

Αν η τιμή του πετρελαίου παρέμενε κοντά στα 2 ευρώ το λίτρο, το ετήσιο κόστος μόνο για τη θέρμανση θα έφτανε τα 7.000 με 8.000 ευρώ, αναφέρει.

Όπως εξηγεί ο κ. Ουλιάρης, «η Φλώρινα δεν μπορεί να συγκριθεί με άλλες περιοχές της χώρας, καθώς οι ιδιαίτερα χαμηλές θερμοκρασίες διαρκούν για μεγάλο χρονικό διάστημα».

Το θερμόμετρο, έχει δείξει κατά τη διάρκεια του χειμώνα ανά τα χρόνια ακόμη και -10 με -20 βαθμούς Κελσίου.

Σε αυτές τις συνθήκες, όπως χαρακτηριστικά σημειώνει, το ερώτημα δεν είναι «αν θα ανάψει κάποιος τη θέρμανση, αλλά ότι είναι ουσιαστικά αδιαπραγμάτευτο πως θα πρέπει να τη χρησιμοποιήσει».

«Δεν υπάρχουν άλλες λύσεις»

Την ίδια ώρα, κάποιοι κάτοικοι έχουν στραφεί σε πιο παραδοσιακές μορφές θέρμανσης, όπως τα ξύλα και το κάρβουνο.

«Εδώ υπάρχουν λιγνιτωρυχεία, τα οποία πωλούν στον κόσμο κάρβουνο. Έχουμε, δηλαδή, γυρίσει δεν ξέρω σε ποια εποχή πίσω», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Ο κ. Ουλιάρης πρόσθεσε πως, παρά το γεγονός ότι έχει ξεκινήσει η εγκατάσταση δικτύου φυσικού αερίου στη Φλώρινα, πέρυσι η λειτουργία του περιορίστηκε μόλις στο 5% με 10%, αναφέροντας πως αυτό έχει ως αποτέλεσμα «να μην υπάρχουν άλλες λύσεις εκτός από το πετρέλαιο για να βγει ο χειμώνας».

«Σταγόνα στον ωκεανό – Η τιμή είναι απαγορευτική»

Όπως εξήγησε, στην περιοχή το κόστος παραμένει ιδιαίτερα υψηλό, καθώς ακόμη και αν η τιμή υποχωρούσε στα 1,50 ευρώ το λίτρο, μια οικογένεια που χρειάζεται περίπου 4.000 λίτρα πετρελαίου για τον χειμώνα θα κληθεί να δαπανήσει περίπου 6.000 ευρώ τον χρόνο.

«Σταγόνα στον ωκεανό. Η τιμή είναι απαγορευτική», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Παράλληλα, επισημαίνει πως υπάρχουν οικογένειες που αδυνατούν να ανταποκριθούν στο κόστος της θέρμανσης, με φορείς της περιοχής να προσπαθούν να στηρίξουν τους πιο ευάλωτους.

«Έχουμε αντιμετωπίσει περιστατικά για τα κατά τα οποία ο σύλλογος πρατηριούχων καυσίμων, μέσω της Μητρόπολης και άλλων φορέων, έχει προχωρήσει σε δωρεές καυσίμων σε ευάλωτες οικογένειες, προκειμένου να μην αντιμετωπίσουν πρόβλημα τον χειμώνα», ανέφερε.

Όσον αφορά το επίδομα θέρμανσης και το κατά πόσο μπορεί να προσφέρει ουσιαστική βοήθεια, ο κ. Ουλιάρης σημειώνει πως η Φλώρινα βρίσκεται στην πρώτη κλίμακα των δικαιούχων. Ωστόσο, όπως υποστηρίζει, το ύψος του επιδόματος δεν επαρκεί για να καλύψει το πραγματικό κόστος θέρμανσης.

«Είναι μία ένεση σε μία ανίατη ασθένεια», αναφέρει χαρακτηριστικά για την οικονομική ενίσχυση.

Την ίδια ώρα, η υψηλή τιμή του πετρελαίου, μεταξύ και άλλων, φαίνεται να έχει επηρεάσει και τη λειτουργία των πρατηρίων της περιοχής.

Ερωτηθείς εάν αναμένεται να δούμε πρατήρια να βάζουν λουκέτο, ο ίδιος αναφέρει πως «ήδη έχουν κλείσει ένα 20%-30% των πρατηρίων σε σχέση με την προηγούμενη δεκαετία», μεταξύ αυτού, και για άλλους λόγους.

«Η υψηλή τιμή επηρεάζει τη ζήτηση» στον Έβρο

Την ίδια ώρα, και στον ακριτικό Έβρο, όπου οι ανάγκες μιας οικογένειας τον χειμώνα είναι σημαντικά μεγαλύτερες σε σχέση με άλλες περιοχές, η εικόνα δεν είναι διαφορετική. «Το σίγουρο είναι ότι θα κρυώσει πολύς κόσμος», δηλώνει στο CNN Greece η πρόεδρος των Βενζινοπωλών Βορείου Έβρου, κα Βασιλική Καλαϊτζή.

«Με 500 λίτρα δεν μπορείς να περάσεις έναν χειμώνα εδώ. Μία οικογένεια χρειάζεται τουλάχιστον 2.000 λίτρα. Εάν για παράδειγμα ξεκινήσει με 1,75 ευρώ το λίτρο, πρέπει να διατεθούν τέσσερις μισθοί. Δεν είναι τιμή αυτή για να μπορέσει να βγάλει μία οικογένεια τον χειμώνα της. Το επίδομα πέρυσι ήταν 220 ευρώ, ενώ δύο χρόνια πριν ήταν 330», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Η υψηλή τιμή του πετρελαίου θέρμανσης έχει ήδη επηρεάσει σημαντικά τη ζήτηση στην περιοχή. Όπως εξηγεί η κ. Καλαϊτζή, την περασμένη χρονιά η τιμή ξεκίνησε από περίπου 1,12 ευρώ το λίτρο, όμως, μέσα στους επόμενους μήνες, αυξήθηκε σημαντικά, φτάνοντας τον Απρίλιο στα 1,80 ευρώ.

Η ίδια σημειώνει ότι ακόμη και όταν η τιμή βρισκόταν στα επίπεδα των 1,40 ευρώ, οι καταναλωτές ήταν ήδη διστακτικοί ως προς την αγορά του και ενώ τα προηγούμενα χρόνια συνήθιζαν να το προμηθεύονται τόσο τον Απρίλιο, πριν ολοκληρωθεί η περίοδος διάθεσης, όσο και στις αρχές Οκτωβρίου, ώστε να έχουν απόθεμα για τις πρώτες κρύες ημέρες, η πρακτική αυτή, περιορίζεται όσο οι τιμές παραμένουν υψηλές.

«Σκέψεις για διανομή πετρελαίου με προπληρωμή

Το «ράλι» στις τιμές του πετρελαίου θέρμανσης δημιουργούν πιέσεις και στους ίδιους τους πρατηριούχους και στον Έβρο, οι οποίοι προειδοποιούν ακόμη και για λουκέτα.

«Εάν δεν ξεκινήσει σε μία λογική τιμή –από 1,50 ευρώ και κάτω – θα κλείσουν πρατήρια, γιατί δεν θα μπορούμε να το προμηθευτούμε, λόγω έλλειψης κεφαλαίου», δηλώνει η κ. Καλαϊτζή.

Μάλιστα, όπως αποκαλύπτει, εξετάζεται ακόμη και το ενδεχόμενο οι παραγγελίες να γίνονται με προκαταβολή από τους καταναλωτές, προκειμένου οι πρατηριούχοι να μπορέσουν να ανταποκριθούν στο αυξημένο κόστος αγοράς.

«Υπάρχει η σκέψη να αρχίσουμε να παίρνουμε προκαταβολές για να μπορέσουμε να ανταπεξέλθουμε, λόγω του μεγάλου όγκου των χρημάτων που απαιτούνται».

Το κεφάλαιο που χρειάζεται σήμερα ένας πρατηριούχος για να προμηθευτεί την ίδια ποσότητα καυσίμου έχει αυξηθεί σημαντικά, λέει, δηλώνοντας πως: «Ένας πρατηριούχος πριν από έναν χρόνο, εάν διέθετε 50.000 ευρώ στο πρατήριό του, τώρα έχει πάει στα 80.000».

Σημειώνεται πως, σύμφωνα με την κα Καλαϊτζη, για τους πρατηριούχους του Έβρου, το πετρέλαιο θέρμανσης αποτελεί σημαντικό μέρος του εισοδήματός τους, καθώς οι καταναλωτές προμηθεύονται σε μεγάλο βαθμό καύσιμα από τις γειτονικές χώρες.

Η εικόνα στην Καστοριά

Για την κατάσταση που διαμορφώνεται στην Καστοριά, όπου ο χειμώνας και εκεί διαρκεί μεγάλο μέρος του έτους, μιλά ο κ. Θανάσης Παπανδρέου, πρόεδρος του Εργατικού Κέντρου της περιοχής, επισημαίνοντας «το παράδοξο» της φετινής περιόδου σε σχέση με την περσινή.

«Είναι ότι για την περσινή εκκίνηση του πετρελαίου θέρμανσης, στο 1,10 ευρώ, είχαν γίνει συλλαλητήρια, καθώς θεωρούνταν υψηλή η τιμή του για την περιοχή. Φέτος, αν έβγαινε πριν μία εβδομάδα η τιμή του, θα ήταν στο 1,90. Τώρα που λέγεται ότι θα πέσει περίπου στο 1,70 ή μπορεί να βγει ακόμη και με 1,60, “πανηγυρίζουμε”, αλλά φανταστείτε, ότι σε σύγκριση με τα περσινά δεδομένα, είναι 50 λεπτά πάνω», αναφέρει.

Όπως εξηγεί, η διαφορά αυτή μεταφράζεται σε σημαντική επιβάρυνση για ένα μέσο νοικοκυριό στην περιοχή, καθώς ένα σπίτι 70-80 τ.μ. χρειάζεται περίπου 3.000 λίτρα πετρελαίου για τη θέρμανσή του. «Εάν η τιμή είναι στο 1,50-1,60, και πάλι, μιλάμε για περίπου 1.500 ευρώ έξτρα στον οικογενειακό προϋπολογισμό. Είναι απαγορευτικό ούτως ή άλλως», τονίζει.

Ο κ. Παπανδρέου εκτιμά πως το υψηλό κόστος θα οδηγήσει αρκετούς πολίτες στον περιορισμό της θέρμανσης, ρίχνοντας έτσι την ποιότητα ζωής των ανθρώπων, ενώ συνδέει το ζήτημα και με τη δημογραφική συρρίκνωση της περιοχής.

«Φεύγουν πάρα πολλοί εργαζόμενοι ή όσοι δεν έχουν κάτι να τους συνδέει με τον τόπο σταματούν να γυρνούν, γιατί σκέφτονται “για ποιο λόγο να δώσω ό,τι πήρα στο πετρέλαιο θέρμανσης;”».

«Γυρνάμε πίσω στη δεκαετία του ’60»

Ακόμη, το πρόβλημα έχει οδηγήσει αρκετά νοικοκυριά στην «στροφή» σε ξυλόσομπες και ξυλολέβητες, δημιουργώντας νέα προβλήματα.

«Σε πολλά χωριά, όπου οι κάτοικοι στράφηκαν σε αμφιβόλου ποιότητας καύση ξύλων, βλέπεις να αιωρείται ένα νέφος. Γυρνάμε πίσω στη δεκαετία του ’60», αναφέρει χαρακτηριστικά.

«Στην Καστοριά έχουμε δύο εποχές, έξι μήνες χειμώνα και έξι μήνες βαρυχειμωνιά» λέει χαριτολογώντας, δηλώνοντας πως για κατοίκους των ακριτικών περιοχών η θέρμανση δεν αποτελεί πολυτέλεια, αλλά βασική ανάγκη, ιδιαίτερα για τα νοικοκυριά με χαμηλά εισοδήματα, αλλά και τους συνταξιούχους που πρέπει να καταβάλουν επιπλέον αυξημένα ποσά για φάρμακα και σούπερ μάρκετ.

Στο ζήτημα της θέρμανσης προστίθεται και ένα ακόμη πρόβλημα για όσους διαμένουν σε πολυκατοικίες, καθώς η διαφωνία μεταξύ των ενοίκων για την προμήθεια πετρελαίου, μπορεί να αφήσει ολόκληρα κτήρια χωρίς θέρμανση, εξηγεί.

«Θα είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει»

Στο ίδιο μήκος κύματος και ο πρόεδρος των Βενζινοπωλών Καστοριάς, κ. Λάζαρος Ζήσης, που δηλώνει πως ο προβληματισμός των καταναλωτών είναι κάθε χρόνο έντονος, όταν οι τιμές του πετρελαίου θέρμανσης ανεβαίνουν, ωστόσο, φέτος, είναι ακόμη μεγαλύτερος.

«Αν ξεκινήσει με 1,60-1,75 ευρώ, θα είναι η πρώτη φορά που θα συμβεί αυτό και δεν ξέρουμε πώς θα κινηθεί η αγορά. Θα είναι ένα πρόσθετο οικονομικό βάρος σε όλα τα υπόλοιπα που έχουν τα νοικοκυριά. Η θέρμανση στην περιοχή μας θα είναι από τα βασικά έξοδα», τονίζει.

Την ίδια ώρα, όπως επισημαίνει, η άνοδος του κόστους των καυσίμων πιέζει και σε αυτή την περίπτωση τα πρατήρια της περιοχής, με τις μεγαλύτερες δυσκολίες να αντιμετωπίζουν, όπως λέει, τα ιδιόκτητα.

«Στην περιοχή μας, τα τελευταία 10 χρόνια, έχουν κλείσει τα μισά πρατήρια», καταλήγει, συνδέοντας παράλληλα τη συρρίκνωση του κλάδου και με τη μείωση του πληθυσμού στην περιοχή.