Η παγκόσμια αυτοκρατορία των Τραμπ Τζούνιορ

Οταν επισκέπτεται μια πόλη ο μεγαλύτερος γιος του αμερικανού προέδρου, συνοδευόμενος από πράκτορες των Μυστικών Υπηρεσιών, είναι δύσκολο να περάσει απαρατήρητος, γράφουν οι Financial Times. Η περιοδεία του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ στη Μογγολία, την Εσθονία και την Πολωνία, στις αρχές του φθινοπώρου, προσέλκυσε την προσοχή των ΜΜΕ. Πολύ λιγότερο γνωστές έγιναν, ωστόσο, οι συζητήσεις του με πιθανούς επιχειρηματικούς εταίρους και υψηλόβαθμους κυβερνητικούς αξιωματούχους.

Οι Financial Times έχουν καταγράψει τουλάχιστον 18 συναντήσεις του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ και του αδελφού του, Ερικ, με ξένους πολιτικούς και αξιωματούχους από τότε που ο πατέρας τους επέστρεψε στον Λευκό Οίκο, τον Ιανουάριο του 2025. Ανάμεσά τους βρίσκονται έξι νυν και πρώην πρωθυπουργοί ή αρχηγοί κρατών, εννέα ανώτεροι υπουργοί και αξιωματούχοι, καθώς και ομάδες πολιτικών από χώρες όπως το Βιετνάμ, η Σερβία και η Σομαλιλάνδη. Παρότι κανένας από τους δύο δεν κατέχει κυβερνητικό αξίωμα, συχνά αντιμετωπίζονται ως άτυποι απεσταλμένοι της αμερικανικής κυβέρνησης.

Ο Ρίτσαρντ Πέιντερ, πρώην σύμβουλος δεοντολογίας του Λευκού Οίκου επί Τζορτζ Μπους και επικριτής του Τραμπ, χαρακτηρίζει «εξαιρετικά ανάρμοστες» τέτοιες συναντήσεις σε διπλωματικό πλαίσιο. Οπως τονίζει, μιλώντας στους Financial Times, οι γιοι του προέδρου δεν είναι επίσημοι εκπρόσωποι της κυβέρνησης και δεν υπόκεινται στους ίδιους κανόνες περί σύγκρουσης συμφερόντων. Ο εκπρόσωπος του Τραμπ Τζούνιορ απαντά ότι εκείνος διευκρινίζει πάντοτε στους αξιωματούχους πως ενεργεί ως ιδιώτης και δεν εκπροσωπεί τον πατέρα του. Ωστόσο, η οικογένεια έχει αξιοποιήσει την επιστροφή της στην εξουσία για να επεκτείνει ένα σύνθετο δίκτυο επιχειρηματικών σχέσεων.

Πάνω από 2 δισ. δολάρια έφτασαν πέρυσι τα προσωπικά έσοδα του Ντόναλντ Τραμπ, με σημαντικό μέρος να προέρχεται από τις επιχειρήσεις των γιων του. Από τις πωλήσεις ψηφιακών νομισματικών μονάδων της World Liberty Financial, εταιρείας κρυπτονομισμάτων που συνίδρυσαν τα δύο αδέλφια, εισέπραξε περισσότερα από 500 εκατ. δολάρια. Παράλληλα, η παραδοσιακή κτηματομεσιτική επιχείρηση της οικογένειας συνεχίζει να αποφέρει σημαντικά ποσά.

Σύμφωνα με τους Financial Times, ο Οργανισμός Τραμπ έχει ανακοινώσει τουλάχιστον 20 νέα έργα στο εξωτερικό τα τελευταία δύο χρόνια, ενώ οι επιχειρηματικές δραστηριότητες των γιων του εκτείνονται και σε κλάδους που επηρεάζονται άμεσα από την κυβερνητική πολιτική, όπως τα κρυπτονομίσματα, η άμυνα και οι κρίσιμες πρώτες ύλες.

Οι ανησυχίες για πιθανή κατάχρηση εξουσίας είναι έντονες εν όψει των ενδιάμεσων εκλογών. Σε δημοσκόπηση των Financial Times και της Focaldata, το 69% των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων δήλωσε ότι ανησυχεί πολύ ή αρκετά για τη διαφθορά, την ιδιοτελή εκμετάλλευση της εξουσίας και τις συγκρούσεις συμφερόντων.

Ο Πέιντερ συγκρίνει τις δραστηριότητες των Τραμπ με τις επιχειρηματικές σχέσεις του Χάντερ Μπάιντεν, γιου του πρώην αμερικανού προέδρου, οι οποίες είχαν βρεθεί στο επίκεντρο έρευνας των Ρεπουμπλικανών λόγω της συμμετοχής του στην ουκρανική εταιρεία ενέργειας Burisma. Κατά τον ίδιο, η περίπτωση των Τραμπ είναι πολύ σοβαρότερη, καθώς ο σημερινός πρόεδρος των ΗΠΑ ενθαρρύνει τις δραστηριότητες των γιων του και εξακολουθεί να επωφελείται από αυτές.

Μυστικά δείπνα και διπλωματικές επαφές

Στις 6 Σεπτεμβρίου, το ιδιωτικό αεροσκάφος του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ προσγειώθηκε στην Εσθονία για μια μονοήμερη επίσκεψη. Ακολούθησε δείπνο 13 ατόμων στα γραφεία εταιρείας λογισμικού διαδικτυακών καζίνο και πάρτι σε σαλόνι πούρων. Στους παρευρισκομένους περιλαμβάνονταν ο πρώην υπεύθυνος της προεκλογικής εκστρατείας του Τραμπ, Μπραντ Πάρσκειλ, ο ιδρυτής του Fyre Festival, Μπίλι ΜακΦάρλαντ, και ο πρώην μαφιόζος της Νέας Υόρκης Μάικλ Φραντζέζε. Ο οικοδεσπότης Κρεγκ Χίλτον δήλωσε στους FT ότι όλοι όσοι γνώριζαν τις λεπτομέρειες για τις συναντήσεις αυτές δεσμεύονταν από μια συμφωνία εχεμύθειας 55 σελίδων.

Στο δείπνο συμμετείχε και ο υπουργός Εξωτερικών της Εσθονίας, Μάργκους Τσάχκνα. Η χώρα επιδιώκει ισχυρότερη αμερικανική και νατοϊκή στρατιωτική παρουσία, λόγω της απειλής από τη Ρωσία μετά την εισβολή στην Ουκρανία. Ο Τσάχκνα δήλωσε στην εσθονική δημόσια τηλεόραση ότι συζήτησαν εκτενώς για την Ουκρανία και ότι η συνάντηση προσέφερε την ευκαιρία να παρουσιάσει τις θέσεις της χώρας του για την ασφάλεια και την οικονομία. Δεν απάντησε, ωστόσο, στις ερωτήσεις των Financial Times για το δείπνο. Η πλευρά του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ επέμεινε ότι η επίσκεψη ήταν ιδιωτική και ότι εκείνος δεν εκπροσωπούσε την αμερικανική κυβέρνηση.

Λίγο νωρίτερα, ο Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ είχε συναντηθεί στην Ουλάν Μπατόρ με τον πρόεδρο της Μογγολίας, Ουχναγκίν Χουρελσούχ. Φωτογραφίες από τη συνάντηση αναρτήθηκαν στο λογαριασμό του κυβερνητικού εκπροσώπου, μαζί με αναφορά στις διμερείς σχέσεις και τις επιχειρηματικές ευκαιρίες, αλλά στη συνέχεια διαγράφηκαν. Ο εκπρόσωπος δήλωσε στους FT ότι «κάποιος από την πλευρά του αμερικανού επισκέπτη ζήτησε να αφαιρεθεί η ανάρτηση».

Ο εκπρόσωπος του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ αρνήθηκε ότι η ομάδα του ζήτησε τη διαγραφή και υποστήριξε ότι η συνάντηση πραγματοποιήθηκε κατόπιν αιτήματος της μογγολικής προεδρίας, αφού είχε προηγηθεί ενημέρωση του αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο. Η προεδρία της Μογγολίας ανέφερε ότι επρόκειτο για ανεπίσημο γεύμα, χωρίς πολιτικές συζητήσεις.

Η επέκταση της οικογενειακής αυτοκρατορίας

Ο μικρότερος αδελφός, Ερικ Τραμπ, έχει αναλάβει κεντρικό ρόλο στην ανάπτυξη των διεθνών ακινήτων με το οικογενειακό εμπορικό σήμα. Συνήθως η εταιρεία δεν αγοράζει ούτε κατασκευάζει η ίδια τα κτίρια. Παραχωρεί την επωνυμία Trump σε τοπικούς κατασκευαστές και παρέχει συμβουλευτικές υπηρεσίες, εισπράττοντας δικαιώματα χρήσης και αμοιβές ανάπτυξης.

Οι Financial Times υπολογίζουν ότι η εταιρεία έχει ανακοινώσει 15 νέα έργα στο εξωτερικό από την προεκλογική εκστρατεία του 2024, ενώ οι οικονομικές δηλώσεις του προέδρου καταγράφουν και πέντε ακόμη, μεταξύ άλλων στη Ρουμανία, στην Ινδία και στο Αμπού Ντάμπι. Τα έσοδα από ξένες άδειες χρήσης, ανάπτυξη και διαχείριση αυξήθηκαν κατά 40%, φτάνοντας τα 63 εκατ. δολάρια μεταξύ 2024 και 2025.

Κατά την πρώτη θητεία Τραμπ, η οικογενειακή επιχείρηση είχε ανακοινώσει ότι θα παγώσει τις διεθνείς συμφωνίες. Αυτή τη φορά, επιτρέπει τις ξένες συνεργασίες, εφόσον οι αντισυμβαλλόμενοι δεν είναι κυβερνήσεις.

Οι συμφωνίες, ωστόσο, φέρνουν τους δύο αδελφούς κοντά σε πολιτικούς που ελπίζουν ότι η επωνυμία Trump θα βελτιώσει τις σχέσεις τους με τον Λευκό Οίκο. Στη Γεωργία, η ανακοίνωση του Trump Tower Tbilisi, που προορίζεται να γίνει ο ψηλότερος ουρανοξύστης της χώρας, συνοδεύτηκε από εκδηλώσεις και ομιλία του γεωργιανού πρωθυπουργού Ιρακλί Κομπαχίτζε.

Ο Ερικ Τραμπ, σε ζωντανή διαδικτυακή παρέμβαση, επαίνεσε τον πρωθυπουργό και την οικονομική ανάπτυξη της χώρας. Οι δηλώσεις του, όπως παρατηρούν οι Financial Times, διέφεραν από την επίσημη στάση της Ουάσινγκτον, καθώς οι σχέσεις των δύο χωρών είχαν επιδεινωθεί λόγω της φιλορωσικής κατεύθυνσης της γεωργιανής κυβέρνησης.

Αντίστοιχα, στο Βιετνάμ, ο τότε πρωθυπουργός χαρακτήρισε ένα νέο θέρετρο Trump σημαντικό για την ενίσχυση των διμερών σχέσεων, μόλις επτά εβδομάδες μετά την επιβολή αμερικανικών δασμών στις βιετναμέζικες εξαγωγές. Το έργο προκάλεσε αντιδράσεις, καθώς χιλιάδες κάτοικοι κλήθηκαν να εγκαταλείψουν τις κατοικίες τους και σχεδιάστηκε η μεταφορά τάφων για την κατασκευή γηπέδου γκολφ. Η εταιρεία αρνήθηκε ότι οι επιχειρήσεις της συνδέονται με την αμερικανική εξωτερική πολιτική.

Δεν έχουν, πάντως, όλες οι συμφωνίες θετική έκβαση. Στην Αυστραλία, εταιρεία ανάπτυξης ακινήτων αφαίρεσε την επωνυμία Trump από πύργο που σχεδίαζε να κατασκευάσει στη Χρυσή Ακτή, έπειτα από διαμαρτυρίες και αίτημα με 120.000 υπογραφές. Ο διευθύνων σύμβουλός της συνέδεσε την απόφαση με την πίεση που προκάλεσε ο πόλεμος στο Ιράν, ενώ ο Οργανισμός Τραμπ τον κατηγόρησε ότι επιχειρεί να μεταθέσει αλλού την ευθύνη για την αποτυχία της συμφωνίας.

Επενδύσεις σε κλάδους που επηρεάζει η κυβέρνηση

Παράλληλα με τα ακίνητα, οι αδελφοί Τραμπ έχουν δημιουργήσει χαρτοφυλάκιο επενδύσεων σε κρυπτονομίσματα, κεφάλαια επιχειρηματικών συμμετοχών, αμυντικές εταιρείες και επιχειρήσεις κρίσιμων ορυκτών. Ο Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ είναι εταίρος της 1789 Capital, ενός επενδυτικού ταμείου που ιδρύθηκε το 2023 και, σύμφωνα με την εταιρεία, αύξησε τα υπό διαχείριση κεφάλαιά του από 200 εκατ. σε περισσότερα από 3 δισ. δολάρια, επενδύοντας μεταξύ άλλων σε εταιρείες ΤΝ.

Ο ίδιος έχει λάβει μετοχική συμμετοχή αξίας περίπου 300.000 δολαρίων στην Kalshi, πλατφόρμα αγορών προβλέψεων, ενώ είναι σύμβουλος και της ανταγωνίστριας Polymarket, στην οποία συμμετέχει και η 1789 Capital. Και οι δύο εταιρείες ωφελήθηκαν από τη χαλαρότερη ρυθμιστική προσέγγιση της κυβέρνησης Τραμπ, η οποία επέτρεψε την επέκταση των στοιχημάτων σε αθλητικά γεγονότα.

Η World Liberty Financial, από την άλλη, αποκομίζει τα περισσότερα έσοδά της από το ψηφιακό νόμισμα USD1, το οποίο υποστηρίζεται από περιουσιακά στοιχεία ύψους που αντιστοιχεί σε 4,1 δισ. δολάρια. Μεταξύ των επενδυτών της βρίσκεται ο σεΐχης Ταχνούν μπιν Ζαγέντ αλ Ναχιάν, σύμβουλος εθνικής ασφαλείας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Η αίτηση της εταιρείας για τραπεζική άδεια στις ΗΠΑ εγκρίθηκε το καλοκαίρι. Εκπρόσωπός της δήλωσε στους Financial Times ότι οι αδελφοί Τραμπ δεν συμμετέχουν στην καθημερινή λειτουργία της και ότι δεν έτυχε ειδικής μεταχείρισης.

Οι επενδύσεις επεκτείνονται και στην άμυνα. Η 1789 Capital συμμετείχε στη χρηματοδότηση της νεοφυούς εταιρείας σπάνιων γαιών Vulcan Elements λίγο πριν αυτή λάβει δάνειο 620 εκατ. δολαρίων από το Πεντάγωνο. Εταιρεία drones που υποστηρίζεται από τον Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ εξασφάλισε επίσης στρατιωτικό συμβόλαιο, ενώ άλλη εταιρεία του χαρτοφυλακίου της 1789 συμφώνησε να διαθέσει τεχνολογία της σε απόρρητα δίκτυα του Πενταγώνου. Η εταιρεία υποστηρίζει ότι ο Τραμπ Τζούνιορ δεν συμμετέχει στην επιτροπή επενδύσεων και ότι οι συνεργασίες της δεν σχετίζονται με τις κυβερνητικές συμβάσεις.

Οι δύο αδελφοί, σύμφωνα με τους Financial Times, διαθέτουν επίσης περίπου το 12% της εταιρείας διαχείρισης Dominari Holdings, μέσω της οποίας συμμετέχουν σε επενδυτικά σχήματα που περιλαμβάνουν κατασκευαστική εταιρεία η οποία πρόκειται να συγχωνευθεί με όμιλο εξόρυξης. Ο τελευταίος είχε εξασφαλίσει πρόσβαση σε κρίσιμα ορυκτά στο Καζακστάν με άμεση υποστήριξη της κυβέρνησης Τραμπ. Οι εκπρόσωποι των αδελφών επιμένουν ότι πρόκειται για «παθητικές επενδύσεις, χωρίς εμπλοκή των δύο αδελφών Τραμπ στις καθημερινές δραστηριότητες».

Ο Πέιντερ θεωρεί ότι ακόμη και οι επιχειρήσεις που δεν έχουν εμφανή πολιτική διάσταση δημιουργούν δεοντολογικούς κινδύνους. Ο Γουόκερ Ντέιβις, από την οργάνωση Citizens for Responsibility and Ethics της Ουάσινγκτον, προειδοποιεί ότι, όσο ο Τραμπ καθορίζει την πολιτική των ΗΠΑ απέναντι σε ξένες χώρες και ταυτόχρονα επωφελείται από επιχειρήσεις της οικογένειάς του σε αυτές, παραμένουν ερωτήματα για την επιρροή των οικονομικών συμφερόντων στις κυβερνητικές αποφάσεις.

Το πρόβλημα δεν περιορίζεται σε όσα είναι γνωστά. Οι επιχειρηματικές επαφές του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ στη Μογγολία, για παράδειγμα, αφήνουν αναπάντητα ερωτήματα για το ποιοι συμμετείχαν στις συναντήσεις και τι συζητήθηκε. Οπως καταλήγουν οι Financial Times, οι οικονομικές δηλώσεις του προέδρου φωτίζουν μόνο ένα μέρος των δραστηριοτήτων της οικογένειας. Το κρίσιμο ερώτημα παραμένει αν οι αποφάσεις του Λευκού Οίκου υπηρετούν το δημόσιο συμφέρον ή, έστω εν μέρει, την οικονομική ευημερία των Τραμπ.

Ακολούθησε το . .

Πρόσθεσε το . ως προτιμώμενη πηγή στη Google