Νόβακ Τζόκοβιτς: Από «προδότης», ξανά ήρωας της Σερβίας

Στοχοποιήθηκε επειδή στήριξε τους φοιτητές κατά του Βούτσιτς, αποφασίζοντας, τελικά, να μετακομίσει στην Αθήνα. Μετά την εκλογική νίκη τους, η Σερβία προσδοκά την επιστροφή του στην πατρίδα.

«Ηταν ένας θρύλος. Τον κατήγγειλαν ως προδότη. Τώρα η Σερβία ετοιμάζεται να τον υποδεχθεί ξανά ως ήρωα», παρατηρεί σε ανταπόκρισή του από το Βελιγράδι ο Τζαμπάολο Βιζέτι της La Repubblica, γράφοντας για τον πράγματι θρυλικό –και όχι μόνο στην πατρίδα του– «Νόλε».

Ο χαρακτηρισμός «αντιφρονών» ενδεχομένως να αδικεί τα θύματα πολιτικών διώξεων που έχουν πληγεί άμεσα από τη βία αυταρχικών καθεστώτων. Ωστόσο αποτελεί γεγονός πως ο 39χρονος κορυφαίος τενίστας, γεννημένος στο Βελιγράδι τον Μάιο του 1987, στάθηκε από την αρχή στο πλευρό των φοιτητών που βγήκαν στους δρόμους κατά του Αλεξάνταρ Βούτσιτς.

Αυτό συνέβη στα τέλη του φθινοπώρου του 2024, λίγες εβδομάδες μετά από την κατάρρευση ενός στεγάστρου στον σιδηροδρομικό σταθμό του Νόβι Σαντ. Η τραγωδία με τους 16 νεκρούς που αποδόθηκε σε κρατική αμέλεια και διαφθορά, πυροδότησε τις κινητοποιήσεις που οδήγησαν, τελικά, στην εκλογική ανατροπή της περασμένης Κυριακής, και στον τερματισμό της 14ετούς κυριαρχία του Σερβικού Προοδευτικού Κόμματος του Βούτσιτς.

Εως τότε, ο χρυσός βετεράνος των τερέν, κάτοχος του ρεκόρ των 24 τίτλων Grand Slam ο οποίος εξακολουθεί να αγωνίζεται στο υψηλότερο επίπεδο, ήταν για την κρατική προπαγάνδα το λαμπερό πρόσωπο μιας «ευρωπαϊκής χώρας που μπορεί να διαπραγματεύεται τόσο με τη Μόσχα όσο και με τις Βρυξέλλες» –όπως το θέτει ο ιταλός δημοσιογράφος– ένας εθνικός θρύλος τον οποίο υποδέχονταν με κάθε επισημότητα στα μέγαρα της εξουσίας, έπειτα από κάθε θρίαμβό του, ο οποίος, όμως, ταυτόχρονα λειτουργούσε και ως «φύλλο συκής ενός ολοένα πιο απροκάλυπτου αυταρχισμού».

Εκείνες τις ημέρες, ωστόσο, πριν από περίπου μία διετία, ο Τζόκοβιτς, μεταξύ της δόξας και της αξιοπρέπειας, επέλεξε τη δεύτερη, σπάζοντας τη σιωπή του και δηλώνοντας δημόσια ότι η φωνή των νέων έπρεπε να ακουστεί, ότι οι διαδηλωτές άξιζαν σεβασμό και τα αιτήματά τους ήταν δίκαια.

Το τίμημα της αλληλεγγύης

Ομως ο Τζόκοβιτς δεν έμεινε μόνο στα λόγια, εξέφρασε την αλληλεγγύη του προς το φοιτητικό κίνημα και εμπράκτως, με συμβολικές κινήσεις. Τον Ιανουάριο του 2025, λίγους μήνες αφότου οι φοιτητές άρχισαν να κατεβαίνουν στους δρόμους, μετά τη νίκη του στον τρίτο γύρο του Australian Open, έγραψε στον φακό της κάμερας «Για τη Σόνια», αφιερώνοντάς την επιτυχία του στη φοιτήτρια Σόνια Πόνιαβιτς, που είχε τραυματιστεί σοβαρά όταν οδηγός έπεσε με το αυτοκίνητό του πάνω της κατά τη διάρκεια κινητοποίησης στο Βελιγράδι. Και έπειτα από δύο εβδομάδες παρέστη σε αγώνα μπάσκετ μεταξύ της Παρτιζάν και του Ερυθρού Αστέρα, φορώντας φούτερ με το σύνθημα «Οι Φοιτητές είναι Πρωταθλητές».

Για έναν μηχανισμό μαθημένο να καλλιεργεί την προσωπολατρία του Βούτσιτς, αυτή η αυτονόητη άσκηση του δικαιώματος στην ελευθερία της γνώμης ήταν αρκετή για να καταλήξει ο Νόλε στα μαύρα κατάστιχα: ο μέχρι πρότινος εθνικός ήρωας βρέθηκε από τη μία μέρα στην άλλη στο στόχαστρο των φιλοκυβερνητικών μέσων, τα οποία τον αποκαλούσαν «προδότη» και «ψευδοπατριώτη», κατηγορώντας τον ότι υποκινούσε μια «έγχρωμη επανάσταση».

Τελικά ο Τζόκοβιτς αποφάσισε να αυτοεξοριστεί, εγκαταλείποντας το Βελιγράδι και μετακομίζοντας στην Αθήνα, το φθινόπωρο του 2025, μαζί με τη σύζυγό του και τα δύο παιδιά τους, ηλικίας, σήμερα, εννέα και δώδεκα ετών. Σύμφωνα με τον ιταλό ανταποκριτή στη σερβική πρωτεύουσα ο κορυφαίος αθλητής είχε φτάσει στο σημείο να ανησυχεί ακόμη και για την ασφάλεια της οικογένειάς του. Ομως στην Αθήνα ο Τζόκοβιτς έφερε μαζί του και το τουρνουά ATP 250 του Βελιγραδίου, το οποίο, έπειτα από χρόνια διεξαγωγής του στη σερβική πρωτεύουσα, πέρυσι διεξήχθη στο ΟΑΚΑ (από τις 2 έως τις 8 Νοεμβρίου).

Κληθείς στη συνέχεια να σχολιάσει τη στάση του, ο Αλεξάνταρ Βούτσιτς, καταρχάς χαρακτήρισε τον Τζόκοβιτς κορυφαίο τενίστα όλων των εποχών. Αμέσως, μετά, όμως, πρόσθεσε πως «όλοι πιστεύουν ότι πρέπει να ανακατεύονται στην πολιτική (…) Δεν θα αλλάξω τις πεποιθήσεις μου υπό την επιρροή οποιουδήποτε αστέρα του αθλητισμού, της υποκριτικής ή του θεάματος».

«Μας έκαναν όλους υπερήφανους»

Οσον αφορά την κατάληξη της κόντρας ανάμεσα στον Νόλε και το καθεστώς Βούτσιτς, το τελευταίο κεφάλαιο γράφεται αυτές τις ημέρες, μετά τη σαρωτική νίκη της Φοιτητικής Λίστας στις εκλογές της Κυριακής.

«Είμαι πολύ ικανοποιημένος και πολύ χαρούμενος», δήλωσε ο Τζόκοβιτς την περασμένη Τρίτη από τη Βασιλεία, όπου επέστρεψε έπειτα από 15 χρόνια για να μετάσχει στο τουρνουά της ελβετικής πόλης. «Τρέφω βαθύτατο σεβασμό για τους φοιτητές και τους νέους που αγωνίστηκαν και έδειξαν αξιοπρέπεια και απίστευτη αντοχή επί δύο χρόνια, κάτω από τεράστια πίεση».

Στη συνέχεια εξέφρασε τον θαυμασμό του τόσο για όσα πέτυχαν όσο και για τη στάση που κράτησαν: «Κατάφεραν να κάνουν τον κόσμο να νιώσει υπερήφανος, τόσο στη Σερβία όσο και στο εξωτερικό», είπε, προσθέτοντας πως «τώρα που η νίκη έχει εξασφαλιστεί, όλοι ελπίζουμε ότι η χώρα μας θα ευημερήσει και ότι θα μπορέσουμε να χαρούμε το μέλλον που μας περιμένει».

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της La Repubblica, τα κρατικά μέσα αποσιώπησαν τις δηλώσεις του, παραμένοντας υπό τη σκιά του παλιού μηχανισμού εξουσίας, παρά την εκλογική ήττα του. Στο Βελιγράδι, όμως, ο κόσμος πανηγύριζε. Και η πολιτική αλλαγή αναζωπυρώνει και την προσδοκία ότι ο Τζόκοβιτς θα επιστρέψει στην πατρίδα του, ακόμη και για να ζει εκεί μόνιμα με την οικογένειά του. Σε κάθε περίπτωση ο «προδότης» είναι και πάλι ήρωας, ο οποίος πέρα από τους τίτλους του, ξέρει πως να υπερασπίζεται και το δικαίωμα στην ελευθερία του να παίρνει κανείς θέση.

Ακολούθησε το . .

Πρόσθεσε το . ως προτιμώμενη πηγή στη Google