«Ελλάς, Ελλάς» στην Αυστραλία – μια ποδοσφαιρική ιστορία 67 ετών

Δεκαπέντε χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά από την Αθήνα, στη Μελβούρνη, μια «ελληνική» ομάδα πέτυχε έναν ιστορικό θρίαμβο. Η Σάουθ Μέλμπουρν, η οποία για τους εκατοντάδες χιλιάδες Ελληνες της Αυστραλίας εξακολουθεί να είναι η Ελλάς Μελβούρνης παρά την (αναγκαστική) μετονομασία της πριν από 30 χρόνια, έγινε η πρώτη ομάδα εκτός της κορυφαίας κατηγορίας του αυστραλιανού πρωταθλήματος (A-League) που κατέκτησε το Κύπελλο στη χώρα (Australia Cup).

Στον τελικό του περασμένου Σαββάτου νίκησε (4-3 στην παράταση) τη Μέλμπουρν Βίκτορι, σε ένα ματς που θύμιζε γιορτή της ομογένειας. Με συρτάκι, μπουζούκι, ελληνικά τραγούδια -το «Μα εγώ είμαι Ελληνας», του Νότη Σφακιανάκη, ακούστηκε ξανά και ξανά- ελληνικές σημαίες και την ιαχή «Ελλάς, Ελλάς» να δονεί τις εξέδρες του «AAMI Park». Οι περισσότεροι από τους 29.911 θεατές που γέμισαν ασφυκτικά το γήπεδο, ήταν έλληνες ομογενείς.

Η ίδρυση του συλλόγου, στα τέλη των ‘50s, υπαγορεύθηκε κυρίως από την ανάγκη των Ελλήνων που μετανάστευσαν στην Αυστραλία μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο να κρατήσουν ζωντανή τη σύνδεσή τους με τον τόπο καταγωγής τους. Να συναντιούνται στο γήπεδο, να μιλούν Ελληνικά, να θυμούνται έθιμα και παραδόσεις, να μαθαίνουν νέα από την πατρίδα. Τότε δεν υπήρχαν, το Internet, τα social media και οι βιντεοκλήσεις. Αλλά ακόμη και σήμερα, που η τεχνολογία έχει αλλάξει τον Κόσμο, οι Ελληνοαυστραλοί δεύτερης και τρίτης γενιάς φορούν τα μπλε τους κασκόλ και πηγαίνουν στο γήπεδο για να καμαρώσουν την ομάδα που αγαπούσε ο πατέρας τους, ή ο παππούς τους.

Η Hellenic FC, μήτρα του σημερινού συλλόγου, οφείλει τη γιγάντωσή της στον Θησέα (Θίο) Μαρμαρά, έναν Λημνιό που το 1923 πήγε στην Αυστραλία για να βρει τον μεγάλο του αδελφό, Αρθουρ, και να εργαστεί στο ζαχαροπλαστείο του. Αυτό το παιδί, που έκανε δουλειές του ποδαριού και δεν μιλούσε Αγγλικά (δεν είχε, καν, πάει σχολείο), έφτασε να γίνει ένας παγκοσμίως διάσημος επιχειρηματίας: ο «βασιλιάς των στρειδιών της Μελβούρνης». Αν και η μπάλα δεν ήταν μεταξύ των ενδιαφερόντων του, σκέφτηκε ότι ένας φιλόδοξος ελληνικός ποδοσφαιρικός σύλλογος θα έφερνε πιο κοντά τους έλληνες μετανάστες στη Μελβούρνη, οι οποίοι πολλαπλασιάστηκαν ραγδαίως στα μεταπολεμικά χρόνια.

Βοήθησαν κι άλλοι. Ανάμεσά τους, ο Γεώργιος Σαμαράς, παππούς του πρώην επιθετικού της Εθνικής Ελλάδας, Γιώργου Σαμαρά. Αλλά η ψυχή του εγχειρήματος ήταν ο -εύπορος, πλέον- Μαρμαράς. Το 1959 η Hellenic συγχωνεύθηκε με την Yarra Park Aias (Αίας), που επίσης είχε ιδρυθεί από έλληνες μετανάστες. Ενα χρόνο αργότερα ακολούθησε δεύτερη συγχώνευση, με τη South Melbourne United, ένα βρετανικό club που είχε συσταθεί το 1890, για να προκύψει η South Melbourne Hellas. Η «Ελλάς Μελβούρνης» για τους Ελληνες.

Ο Μαρμαράς, ο οποίος έφυγε από τη ζωή το 1984, διετέλεσε πρόεδρος του συλλόγου για πολλά χρόνια. Μάλιστα, όταν συστάθηκε η ομοσπονδία ποδοσφαίρου της Αυστραλίας, το 1961, επιλέχθηκε ως επικεφαλής του νέου φορέα και πρωταγωνίστησε στις διαπραγματεύσεις που οδήγησαν στην επανένταξη της Αυστραλίας στη FIFA το 1963. Παραλλήλως με τα καθήκοντά του ως ποδοσφαιρικός παράγων, έκανε πολλά για να βοηθήσει τους έλληνες μετανάστες να ενταχθούν στην αυστραλιανή κοινωνία.

Πολύ σύντομα η Ελλάς Μελβούρνης εξελίχθηκε σε ένα από τα πιο επιτυχημένα brands του αυστραλιανού ποδοσφαίρου – πάνω από 50 παίκτες της έχουν φορέσει τη φανέλα της εθνικής Αυστραλίας. Η Διεθνής Ομοσπονδία Ποδοσφαιρικής Ιστορίας και Στατιστικής την ανέδειξε ως το κορυφαίο club της Ωκεανίας στον 20ο αιώνα. Κατέκτησε τέσσερα εθνικά πρωταθλήματα (1984, 1991, 1998, 1999) και το 2000 εκπροσώπησε την Αυστραλία στο πρώτο Παγκόσμιο Κύπελλο Συλλόγων, στο Ρίο ντε Τζανέιρο, όπου, μεταξύ άλλων, αντιμετώπισε τη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ του σερ Αλεξ Φέργκιουσον. Η «χρυσή εποχή» της συνδέθηκε με το όνομα του ποδοσφαιριστή και μετέπειτα προπονητή της, Αγγελου Ποστέκογλου, ο οποίος σε μικρή ηλικία μετανάστευσε με την οικογένειά του στην Αυστραλία.

Από την ομάδα πέρασαν αρκετοί γνώριμοι των ελληνικών γηπέδων. Ανάμεσά τους και ο θρυλικός Κώστας Νεστορίδης, ο οποίος το 1966, όταν ολοκλήρωσε τη μυθική του καριέρα στην ΑΕΚ, πήρε τη μεγάλη απόφαση να μεταναστεύσει στην Αυστραλία. Οι εκδηλώσεις λατρείας των ελλήνων ομογενών στο πρόσωπό του ήταν κάτι πρωτόγνωρο για τους Αυστραλούς. Ο «Νέστορας» έπαιξε στην Ελλάς Μελβούρνης δύο σεζόν. Δεν έμεινε περισσότερο γιατί οι ηλικιωμένοι γονείς του, που είχαν μείνει πίσω στην Ελλάδα, τον χρειάζονταν κοντά τους.

Στην ομάδα εργάστηκε και ο μεγάλος Φέρεντς Πούσκας, στη δύση της προπονητικής του καριέρας (1989-1992). Με εκείνον στην τεχνική της ηγεσία κατέκτησε τον τελευταίο της τίτλο πρωταθλήματος (1991) με το «Hellas» στην επωνυμία της. Πέντε χρόνια αργότερα, η ποδοσφαιρική ομοσπονδία αποφάσισε να απαλείψει από όλους τους συλλόγους της χώρας οτιδήποτε παρέπεμπε σε έθνος. Η South Melbourne Hellas μετονομάστηκε σε Lakers South Melbourne, έπειτα σε South Melbourne Soccer Club και, τελικώς, σε South Melbourne FC.

Το 2004 η κυβέρνηση της Αυστραλίας κατήργησε τη National Soccer League και στη θέση της καθιέρωσε την A-League με 12 «μόνιμες» ομάδες, κλείνοντας την πόρτα σε ιστορικούς συλλόγους που συνδέονταν με τις κοινότητες των μεταναστών. Η South Melbourne, που έχει προσφέρει πολλά στο ποδόσφαιρο της χώρας, είναι η πιο αδικημένη. Την άφησαν να αγωνίζεται στο περιφερειακό πρωτάθλημα της Βικτώρια.

Παρότι έχουν περάσει σχεδόν επτά δεκαετίες από την ίδρυσή της, το χρώμα του συλλόγου παραμένει έντονα ελληνικό. Εχει έλληνα πρόεδρο, αρκετούς παίκτες ελληνικής καταγωγής, έλληνα διευθυντή ποδοσφαίρου, έλληνα βοηθό προπονητή (τον Σαμ Πουτακίδη, ο οποίος σε λίγες μέρες θα διαδεχθεί τον Σίνισα Κοχάτζιτς στη θέση του head coach), έλληνες παράγοντες στο διοικητικό συμβούλιο και μια τεράστια οπαδική βάση δεκάδων χιλιάδων ομογενών μας.

Από το περασμένο Σάββατο νιώθουν ακόμη πιο περήφανοι, που η αγαπημένη τους ομάδα παραμένει δυνατή παρά τους «διωγμούς» των Αυστραλών. Αν δεν υπήρχε το ντέρμπι Ολυμπιακού – Παναθηναϊκού, αυτός ο θρίαμβος θα τύχαινε της προβολής που του άξιζε στην Ελλάδα.

Ακολούθησε το . .

Πρόσθεσε το . ως προτιμώμενη πηγή στη Google