Οι ισπανικές εκλογές απειλούν την πολιτική ισορροπία στις Βρυξέλλες

Μια ήττα του Πέδρο Σάντσεθ στις πρόωρες εκλογές της Ισπανίας ενδέχεται να αποσταθεροποιήσει την Ευρωπαϊκή Ενωση, θέτοντας τους Σοσιαλδημοκράτες σε μειονεκτική θέση στις Βρυξέλλες και κάνοντας πιθανότερες τις συγκρούσεις στο Ευρωκοινοβούλιο και στην Κομισιόν.

Ο Σάντσεθ, ο μόνος ηγέτης με σοσιαλιστική κατεύθυνση που κυβερνά επί του παρόντος μια μεγάλη χώρα της ΕΕ, έχει λειτουργήσει ως  κεντροαριστερό αντίβαρο στις αποφάσεις ενός Συμβουλίου που κυριαρχείται σε μεγάλο βαθμό από την Κεντροδεξιά.

Οι ισπανοί βουλευτές αποτελούν τη μεγαλύτερη εθνική αντιπροσωπεία της ομάδας των Σοσιαλδημοκρατών (S&D) στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, και όταν ο Σάντσεθ καταλήγει σε συμφωνία στο Συμβούλιο οι ισπανοί ευρωβουλευτές μπορούν συνήθως να προωθήσουν τη θέση του μέσω της ομάδας, ακόμη και αν υπάρχει εσωτερική διαφωνία.

Μια αλλαγή κυβέρνησης στη Μαδρίτη θα διαταράξει αυτή τη ρύθμιση, δήλωσαν στο Politico υψηλόβαθμοι βουλευτές της ομάδας S&D. Οι δημοσκοπήσεις υποδηλώνουν ότι η χώρα θα εκλέξει μια κυβέρνηση υπό την ηγεσία του κεντροδεξιού Λαϊκού Κόμματος, το οποίο πιθανότατα θα συνεργαστεί με το ακροδεξιό Vox.

«Μπορεί να προκύψει ο πειρασμός να εξεταστούν πιο κριτικά οι θέσεις του Συμβουλίου, αν δεν υπάρχει [πλέον] ένας σοσιαλιστής πρωθυπουργός μιας μεγάλης χώρας», δήλωσε στο Politico ο Ρενέ Ρεπάσι, επικεφαλής της γερμανικής αντιπροσωπείας του SPD (των γερμανών Σοσιαλδημοκρατών) στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Ενας άλλος υψηλόβαθμος βουλευτής της ομάδας S&D ανέφερε ότι ο Σάντσεθ συνέβαλε στην «εξισορρόπηση» των αποφάσεων στο τραπέζι των ηγετών και ότι η απουσία του θα αποσταθεροποιούσε την άτυπη συμμαχία μεταξύ του S&D, των Φιλελευθέρων και του κεντροδεξιού Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, στην οποία στηρίζεται η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν για την υπερψήφιση νομοθεσίας.

«Αν τα αποτελέσματα των συζητήσεων των ηγετών και οι κατευθυντήριες γραμμές που δίνονται στην Επιτροπή γίνουν πιο συντηρητικές, θα είναι λιγότερο ελκυστικό για τους προοδευτικούς να αισθάνονται μέρος αυτής της κυβερνητικής πλειοψηφίας», δήλωσε στο Politico ο βουλευτής.

H ομάδα των Σοσιαλδημοκρατών έχει χάσει έδαφος και σε άλλους τομείς στις Βρυξέλλες. Από τότε που οι ευρωεκλογές του 2024 έστρεψαν το Ευρωκοινοβούλιο προς τα δεξιά, το ΕΛΚ έχει υπερψηφίσει ορισμένους νόμους σε συνεργασία με ακροδεξιές ομάδες.

Οι Σοσιαλιστές έχουν μικρότερη εκπροσώπηση στις εθνικές κυβερνήσεις και λιγότερους δικούς τους επιτρόπους, γεγονός που τροφοδοτεί επαναλαμβανόμενες εντάσεις και προσπάθειες για την αποκατάσταση της συμμαχίας.

Με την αποχώρηση του Σάντσεθ, οι τελευταίοι ηγέτες του κεντροαριστερού χώρου θα είναι η Μέτε Φρεντέρικσεν της Δανίας και ο Ρόμπερτ Αμπέλα της Μάλτας – ενώ η Μαγκνταλένα Αντερσον προσπαθεί να σχηματίσει κυβέρνηση στη Σουηδία.

Οι εκλογές στην Ισπανία θα σηματοδοτήσουν την έναρξη ενός έτους κρίσιμων εκλογών σε σημαντικές χώρες της ΕΕ, όπως η Ιταλία, η Πολωνία και η Γαλλία, όπου η ακροδεξιά Εθνική Συσπείρωση προηγείται στις δημοσκοπήσεις ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2027.

Οι ακροδεξιές δυνάμεις στις Βρυξέλλες πιέζουν το ΕΛΚ να άρει την απαγόρευση συνεργασίας μαζί τους και να διακόψει τους παραδοσιακούς δεσμούς του με το S&D.

Λιγότερα κίνητρα για συμβιβασμό

Οι Σοσιαλδημοκράτες, η δεύτερη μεγαλύτερη κοινοβουλευτική ομάδα του Ευρωκοινοβουλίου, έχουν απειλήσει επανειλημμένως τα τελευταία δύο χρόνια ότι θα αποσύρουν την υποστήριξή τους προς τη Φον ντερ Λάιεν, ενώ ορισμένοι βουλευτές ζητούν μια πιο αποφασιστική στάση όσον αφορά την πολιτική της ΕΕ.

Η Ιράτσε Γκαρσία από την Ισπανία, η οποία ηγείται της κοινοβουλευτικής ομάδας, έχει μέχρι στιγμής διατηρήσει την ενότητα των ισπανών βουλευτών. Στην ψηφοφορία για την ηγεσία της ομάδας, στις 21 Οκτωβρίου, αναμένεται να διατηρήσει τη θέση της.

Σε περίπτωση που ο Σάντσεθ χάσει τις εκλογές, οι μεγαλύτερες εθνικές αντιπροσωπείες του S&D –από την Ιταλία, τη Ρουμανία και τη Γαλλία– θα βρίσκονται πλέον στην αντιπολίτευση στις χώρες τους.

Τα μόνα κόμματα του S&D που θα παραμείνουν στην κυβέρνηση θα είναι οι μικρότεροι εταίροι στη Γερμανία και στην Αυστρία, μαζί με τους Σοσιαλδημοκράτες της Δανίας, των οποίων η σκληρή στάση στο ζήτημα της μετανάστευσης περιορίζει την επιρροή τους στην ομάδα.

Χωρίς έναν ισχυρό πρωθυπουργό από μια μεγάλη χώρα της ΕΕ να κρατά τους Σοσιαλδημοκράτες υπό έλεγχο, η Φον ντερ Λάιεν θα αντιμετωπίσει μεγαλύτερη πίεση να κάνει περισσότερες παραχωρήσεις στους βουλευτές που είναι ήδη απογοητευμένοι από τις ψηφοφορίες της κεντροδεξιάς ομάδας υπέρ της Ακροδεξιάς.

«Αν η Φον ντερ Λάιεν συνεχίσει να υλοποιεί τις προτεραιότητες του S&D, θα έχει την υποστήριξη της ομάδας, και αν αυτό δεν συμβεί, τότε θα χάσει την υποστήριξη της ομάδας», δήλωσε ο Ρεπάσι στο Politico. Μια επίσημη συμμαχία μεταξύ του ισπανικού Λαϊκού Κόμματος και του ακροδεξιού Vox, πρόσθεσε, «θα μας απομακρύνει ακόμη περισσότερο».

Η S&D θα είχε επίσης λιγότερα «κίνητρα» για συμβιβασμό χωρίς την παρουσία του Σάντσεθ, ανέφερε ο Politico ο δεύτερος υψηλόβαθμος βουλευτής, καθώς η ομάδα θα είχε μικρότερη ευθύνη για τη διατήρηση της σταθερότητας στα θεσμικά όργανα της ΕΕ.

«Η θεσμική ευθύνη για τη διασφάλιση της στήριξης στην Επιτροπή και της σταθερότητας στα θεσμικά όργανα της ΕΕ δεν θα υπάρχει πλέον», δήλωσε ο βουλευτής. Μια πιο σκληρή στάση θα ήταν ευκολότερη για την Kεντροαριστερά «εάν το ΕΛΚ συνεχίσει να συνάπτει συμφωνίες με την Aκροδεξιά και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν καταφέρει να προσφέρει ένα πολιτικά ελκυστικό πρόγραμμα που οι προοδευτικοί να μπορούν να προωθήσουν στους ψηφοφόρους τους».

Ενας διπλωμάτης χαρακτήρισε την απειλή των Σοσιαλιστών να αποσύρουν την υποστήριξή τους στη Φον ντερ Λάιεν «μη αξιόπιστη», προσθέτοντας ότι αυτό θα απομόνωνε περαιτέρω την ομάδα. «Απλώς αισθάνονται την ανάγκη να στείλουν ένα μήνυμα στο ΕΛΚ», είπε.

Η αποδυνάμωση ή η απομάκρυνση της Φον ντερ Λάιεν αντιβαίνει επίσης στα συμφέροντα της S&D, σημείωσε ο διπλωμάτης, διότι η ΕΕ έχει μετακινηθεί περαιτέρω προς τα δεξιά από τότε που ανέλαβε τα καθήκοντά της και «ο επόμενος που θα αναλάβει, θα είναι πολύ λιγότερο διατεθειμένος να συνεργαστεί μαζί τους».

Αναταραχές στον ορίζοντα

Οι Βρυξέλλες αναμένεται να γίνουν πεδίο μάχης μεταξύ των δύο κύριων κομμάτων της Ισπανίας, με τους ισπανούς βουλευτές να ηγούνται των Σοσιαλιστών στο Κοινοβούλιο, ενώ οι αντίπαλοί τους στο ΕΛΚ αποτελούν τη δεύτερη μεγαλύτερη εθνική αντιπροσωπεία της ομάδας αυτής.

Οι εκλογές επηρεάζουν επίσης τις διαπραγματεύσεις για τον επόμενο επταετή προϋπολογισμό της ΕΕ, γνωστό ως Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ), το οποίο οι Βρυξέλλες επιδιώκουν να ολοκληρώσουν έως το τέλος του έτους. «Δεν θα ωφελήσει καθόλου το ΠΔΠ», δήλωσε ένας αξιωματούχος της Επιτροπής, προειδοποιώντας ότι η Ισπανία κινδυνεύει να καθυστερήσει τις ήδη τεταμένες διαπραγματεύσεις.

Το ΕΛΚ και οι σύμμαχοί του θα προσπαθήσουν να συμπεριλάβουν συζητήσεις στην ημερήσια διάταξη του Κοινοβουλίου για να προκαλέσουν δυσφορία στον Σάντσεθ, ανέφερε ο αξιωματούχος, γεγονός που πιθανόν θα κάνει τις συνομιλίες πιο «ταραχώδεις».

Η υποκείμενη δημοσιονομική θέση της Ισπανίας δεν θα αλλάξει υπό μια νέα κυβέρνηση, ανέφερε ένας δεύτερος διπλωμάτης, αλλά «οι εκλογές θα αποσπάσουν την προσοχή» και «δεν θα αποτελέσουν κίνητρο για την εξεύρεση συμβιβασμού».

Ο Ζίγκφριντ Μουρέσαν του ΕΛΚ, επικεφαλής διαπραγματευτής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τον προϋπολογισμό, προειδοποίησε τα κράτη της ΕΕ να μη χρησιμοποιήσουν τις εκλογές για να καθυστερήσουν τις συνομιλίες ενόψει της συνόδου κορυφής των ηγετών στα μέσα Οκτωβρίου. «Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο δεν πρέπει να χρησιμοποιήσει την πολιτική κατάσταση στην Ισπανία ως δικαιολογία για περαιτέρω καθυστερήσεις», σημείωσε.

Ο ηγέτης του ΕΛΚ, Μάνφρεντ Βέμπερ, αρνήθηκε να σχολιάσει τι θα μπορούσε να σημαίνει μια ήττα του Σάντσεθ για την επιρροή των Σοσιαλιστών στις Βρυξέλλες, αλλά εξέφρασε την υποστήριξή του στον ηγέτη της ισπανικής αντιπολίτευσης Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχό.

«Το μέλλον της Ισπανίας βρίσκεται πλέον στα χέρια του ισπανικού λαού», δήλωσε. «Σε μια εποχή που το όραμα και οι μεταρρυθμίσεις είναι πιο αναγκαία από ποτέ, το ΕΛΚ είναι περήφανο που στέκεται σταθερά στο πλευρό του Αλμπέρτο Νούνιεθ Φεϊχό. Εχει την πλήρη υποστήριξή μας», δήλωσε ο Βέμπερ.

Ακολούθησε το . .

Πρόσθεσε το . ως προτιμώμενη πηγή στη Google