Ελληνοτουρκικό: Τα 2 κρίσιμα τεστ της Αθήνας μετά τη Νέα Υόρκη

Μετά την ολοκλήρωση της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, η ελληνική διπλωματία στρέφει το βλέμμα της στα επόμενα κρίσιμα ορόσημα των ελληνοτουρκικών σχέσεων.

Παρά τον πιο ήπιο τόνο του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, η Αθήνα παραμένει σε επιφυλακή για τις αυξημένες εστίες έντασης, θέτοντας ως βασικά «crash tests» την έρευνα και πόντιση της ηλεκτρικής διασύνδεσης με την Κύπρο, καθώς και το επικείμενο τουρκικό νομοσχέδιο στη Βουλή της Αγκυρας.

Παράλληλα, οι δίαυλοι επικοινωνίας παραμένουν ανοικτοί μετά από τυχαία συνάντηση Γεραπετρίτη – Φιντάν, ενώ η Αθήνα παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στο Κυπριακό, τη «Συμφωνία της Μέκκας» και την ενεργειακή κρίση λόγω Ιράν.

Τα δύο μεγάλα crash τests: Ηλεκτρικό καλώδιο και Τουρκικό Νομοσχέδιο

Αποτιμώντας τα αποτελέσματα των επαφών στη Νέα Υόρκη, αν και καταγράφηκε μια ηπιότερη ρητορική από τον Τούρκο Πρόεδρο,αναφέρεται ότι «πράγματι έχει παραχθεί ένταση παραπάνω από εκείνη που είχαμε γνωρίσει».

Στο πλαίσιο αυτό, η ελληνική πλευρά έχει ήδη σημειώσει στο ημερολόγιό της δύο συγκεκριμένες προκλήσεις. Η διαδικασία έρευνας και πόντισης του υποθαλάσσιου καλωδίου Ελλάδας – Κύπρου αποτελεί το πρώτο μεγάλο πεδίο δοκιμής. Διπλωματική πηγή κατέστησε σαφές ότι η στάση της Τουρκίας δεν επηρεάζει τον ελληνικό σχεδιασμό. Μόλις η κατασκευάστρια εταιρεία υποβάλει το σχετικό αίτημα, η Ελλάδα θα το αξιολογήσει, θα χορηγήσει την άδεια και θα προχωρήσει στην έκδοση της απαραίτητης NAVTEX. Το δεύτερο πεδίο δοκιμής είναι το τουρκικό νομοσχέδιο. Πρόκειται για το νομοθέτημα που φέρεται να οδηγείται προς κύρωση στην τουρκική Εθνοσυνέλευση, το περιεχόμενο του οποίου παρακολουθείται στενά από το Υπουργείο Εξωτερικών.

Ανοικτοί δίαυλοι: Το τυχαίο τετ-α-τετ Γεραπετρίτη – Φιντάν

Παρά τις εστίες τριβής, η Αθήνα ξεκαθαρίζει ότι δεν προτίθεται να διακόψει τον διάλογο. Στο περιθώριο της Συνόδου του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη, καταγράφηκε ένα τυχαίο τετ-α-τετ ανάμεσα στον Υπουργό Εξωτερικών, Γιώργο Γεραπετρίτη, και τον Τούρκο ομόλογό του, Χακάν Φιντάν.

Οι δύο υπουργοί είχαν μια σύντομη, μη πολιτική συνομιλία και συμφώνησαν να πραγματοποιήσουν νέα επίσημη επαφή στο αμέσως επόμενο διάστημα, χωρίς ακόμη να έχει οριστεί συγκεκριμένη ημερομηνία.

Όπως επισημαίνει η ανώτατη διπλωματική πηγή, «ουδέποτε έπαυσαν οι δίαυλοι επικοινωνίας», τονίζοντας ότι ο δομημένος διάλογος, τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης (ΜΟΕ) και η Θετική Ατζέντα συνεχίζουν να προγραμματίζονται κανονικά για την απαλυνση των εντάσεων.

Κυπριακό

Στο μέτωπο του Κυπριακού, η ελληνική πλευρά διαπιστώνει έντονη κινητικότητα, κρατά όμως χαμηλά τον πήχη των προσδοκιών.

Βάσει των σημερινών δεδομένων, δεν θεωρείται πιθανή μια θεαματική ανατροπή πριν από τη λήξη της θητείας του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες. Στόχος της Αθήνας και της Λευκωσίας φαίνεται να είναι να δημιουργηθεί ένα θετικό momentum, το οποίο θα παραλάβει ο επόμενος ΓΓ του ΟΗΕ για να εισέλθει η συζήτηση στην ουσία του προβλήματος.

Η «Συμφωνία της Μέκκας» και το ιρανικό μέτωπο

Ιδιαίτερη σημασία έχει η ανάλυση της Αθήνας για τις νέες αμυντικές ισορροπίες στη Μέση Ανατολή και τη «Συμφωνία της Μέκκας». Η ελληνική πλευρά δεν αποδέχεται την εκτίμηση ότι η συμφωνία αποτελεί απάντηση στη στρατηγική σχέση Ελλάδας – Ισραήλ και εντάσσει τη συμφωνία στην προσπάθεια των χωρών της περιοχής για μεγαλύτερη στρατηγική αυτονομία και απεξάρτηση από τη Δύση, σημειώνοντας χαρακτηριστικά: «Άλλο έχει στο μυαλό του το Πακιστάν, άλλο η Σαουδική Αραβία, άλλο η Τουρκία. Στρατηγικό σύμμαχο έχεις έναν ανά περιοχή».

Όσον αφορά το Ιράν, η Αθήνα διατηρεί ανοικτό δίαυλο με την Τεχεράνη, εμφανίζεται όμως απαισιόδοξη για άμεση ειρήνευση. Τα αιτήματα του Ιράν για άμεση κατάπαυση των εχθροπραξιών, πλήρη άρση των κυρώσεων και αποδέσμευση των παγωμένων κεφαλαίων καθιστούν τις διαπραγματεύσεις εξαιρετικά σύνθετες.

Ενέργεια: Επάρκεια για τον Χειμώνα, «αγκάθι» οι τιμές

Στο πεδίο της ενέργειας,  ανώτατη διπλωματική πηγή εμφανίστηκε καθησυχαστική όσον αφορά την τροφοδοσία της χώρας: «Ναι, βέβαια. Δεν έχουμε θέματα επάρκειας», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Ωστόσο, το μεγάλο πρόβλημα εστιάζεται στις τιμές των καυσίμων και του ρεύματος. Η Αθήνα υπογραμμίζει ότι η επάρκεια δεν αρκεί αν οι τιμές καθιστούν την ενέργεια απλησίαστη, μεταφέροντας την ευθύνη στις Βρυξέλλες:

«Όσο τα πράγματα παραμένουν στην κατάσταση που είναι σήμερα, θα καθίσταται προφανής η αναγκαιότητα συλλογικής δράσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Δεν μπορώ να δω με ποιον τρόπο η Ευρώπη θα εθελοτυφλεί απέναντι στην πιθανότητα να έχουμε ενεργειακή ασφυξία».