Πάνω από 4.000 έλεγχοι από την Αρχή Διαφάνειας στην Υγεία – Τα πορίσματα

Οι έλεγχοι έχουν φέρει στο φως περιπτώσεις στις οποίες ιατρικές πράξεις πραγματοποιούνταν από πρόσωπα χωρίς την απαιτούμενη ειδικότητα ή άδεια, μονάδες λειτουργούσαν χωρίς την προβλεπόμενη επιστημονική επίβλεψη, ενώ σε σειρά υποθέσεων ακολούθησαν πρόστιμα, ανακλήσεις αδειών, πειθαρχικές διαδικασίες και εισαγγελικές έρευνες.

Τα στοιχεία δόθηκαν στη δημοσιότητα από την ΕΑΔ με αφορμή δημοσιεύματα και τηλεοπτικά ρεπορτάζ σχετικά με το ελεγκτικό έργο της αρχής στον τομέα υγείας, μαζί με χαρακτηριστικές περιπτώσεις ελέγχων και την εξέλιξή τους.

Πάνω από 4.000 πορίσματα για θέματα υγείας

Από την ίδρυση της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας στην Υγεία έως τον Ιούνιο του 2026 είχαν εκδοθεί περισσότερα από 2.500 πορίσματα ειδικών ελέγχων για την προστασία της δημόσιας υγείας και πάνω από 1.500 πορίσματα στο πλαίσιο του τακτικού ελεγκτικού έργου σε θέματα Υγείας.

Στο ίδιο διάστημα πραγματοποιήθηκαν Ένορκες Διοικητικές Εξετάσεις και περισσότερες από 40 προκαταρκτικές εξετάσεις κατόπιν εισαγγελικών παραγγελιών, ενώ ολοκληρώθηκαν 1.400 διερευνήσεις με την υποβολή εισηγήσεων, αναφορών ή πληροφοριών.

Μόνο στις ιδιωτικές μονάδες υγείας διενεργήθηκαν 287 έλεγχοι σχετικά με τη λειτουργία τους.

Το σύνολο των τακτικών ελέγχων την περίοδο 2020-2026 ανέρχεται σε 1.576. Ειδικότερα, καταγράφονται 11 έλεγχοι το 2020, 145 το 2021, 247 το 2022, 234 το 2023, 342 το 2024, 374 το 2025 και 223 το 2026.

Το αντικείμενό τους καλύπτει ένα ιδιαίτερα ευρύ πεδίο: από την ιατρική και νοσηλευτική αντιμετώπιση, τη δεοντολογία και τη νομιμότητα λειτουργίας μονάδων, μέχρι τη συνταγογράφηση, τη διακίνηση φαρμάκων, τις ψυχιατρικές κλινικές, τα κέντρα αισθητικής, την εναλλακτική θεραπευτική και τις δομές πρόνοιας.

Από ιατρικές πράξεις χωρίς γιατρό έως ληγμένο εμβόλιο

Στα ευρήματα που καταγράφει η ΕΑΔ περιλαμβάνονται περιπτώσεις διενέργειας ιατρικών πράξεων από μη ιατρούς, μεταξύ άλλων σε εμφυτεύσεις μαλλιών, βελονισμό και ομοιοπαθητική.

Έχουν επίσης εντοπιστεί μονάδες που λειτουργούσαν χωρίς την παρουσία και την επίβλεψη επιστημονικά υπευθύνου. Σε χαρακτηριστική περίπτωση, σύμφωνα με την Αρχή, υπάλληλος ιατρείου πραγματοποιούσε ιατρική πράξη με καθοδήγηση γιατρού μέσω βιντεοκλήσης.

Στις διαπιστώσεις περιλαμβάνονται ακόμη η παροχή υπηρεσιών από ιατρική ειδικότητα που δεν αναφερόταν στην άδεια λειτουργίας, αισθητικές πράξεις από πρόσωπα χωρίς τα απαιτούμενα προσόντα, νοσηλευτικές υπηρεσίες από άτομα που δεν πληρούσαν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις άσκησης του επαγγέλματος, καθώς και ανεπαρκής στελέχωση ιδιωτικής κλινικής.

Η ΕΑΔ στην Υγεία αναφέρει, επίσης, περίπτωση κατά την οποία παιδίατρος πραγματοποίησε εμβολιασμό με ληγμένο εμβόλιο, αλλά και ιδιωτική κλινική που διαφήμιζε τη λειτουργία τμήματος το οποίο δεν προβλεπόταν στην άδειά της.

Εμφυτεύσεις μαλλιών χωρίς παρουσία δερματολόγου

Μία από τις χαρακτηριστικές υποθέσεις αφορά ιδιωτικό πολυϊατρείο στην Αττική, το οποίο ελέγχθηκε έπειτα από καταγγελία για εμφυτεύσεις μαλλιών από μη εξειδικευμένο προσωπικό.

Σύμφωνα με τα ευρήματα, το δερματολογικό ιατρείο λειτουργούσε χωρίς την παρουσία δερματολόγου, ενώ ο επιστημονικά υπεύθυνος δερματολόγος-αφροδισιολόγος εργαζόταν στην εταιρεία με καθεστώς μερικής απασχόλησης.

Η ΕΑΔ αναφέρει ότι μεταμοσχεύσεις μαλλιών πραγματοποιούνταν από γιατρό ειδικότητας Αναισθησιολογίας και από νοσηλευτικό προσωπικό, ενώ εντοπίστηκε και νοσηλευτής ή νοσηλεύτρια χωρίς άδεια άσκησης επαγγέλματος.

Η έκθεση διαβιβάστηκε στον Ιατρικό Σύλλογο Αθηνών για αναζήτηση πειθαρχικών ευθυνών και στον Εισαγγελέα Εφετών.

Στη συνέχεια, ο ΙΣΑ ανακάλεσε για έναν μήνα την άδεια λειτουργίας του δερματολογικού ιατρείου και επέβαλε πρόστιμο 14.600 ευρώ, ενώ σχηματίστηκε πειθαρχικός φάκελος.

Παράλληλα, η Εισαγγελία Εφετών Αθηνών διαβίβασε την υπόθεση στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών για προκαταρκτική εξέταση, η οποία, σύμφωνα με το έγγραφο της ΕΑΔ, διενεργείται από στελέχη της ΕΛ.ΑΣ.

Το υπουργείο Υγείας ζήτησε, επίσης, γνωμοδότηση από το ΚΕΣΥ σχετικά με τη διενέργεια της ιατρικής πράξης της εμφύτευσης μαλλιών, η οποία και εκδόθηκε.

Η υπόθεση εταιρείας υπηρεσιών ψυχικής υγείας

Σε διαφορετικό έλεγχο εξετάστηκε η λειτουργία εταιρείας παροχής υπηρεσιών για τη θεραπεία και αποκατάσταση της ψυχικής υγείας.

Σύμφωνα με την ΕΑΔ, στην ιστοσελίδα της εταιρείας αναφέρονταν υπηρεσίες για διατροφικές διαταραχές, εθισμούς, ψυχική υγεία, υπογονιμότητα, νόσο Alzheimer, διαβήτη και εμμηνόπαυση, καθώς και «ενδοφλέβιες θεραπείες – IVDrips Methods».

Από περαιτέρω έρευνα στο Διαδίκτυο διαπιστώθηκε ότι η εταιρεία διαφημιζόταν σε ιστοσελίδες τρίτων ως κέντρο απεξάρτησης και θεραπείας εθισμών.

Η νόμιμη εκπρόσωπός της εμφανιζόταν σε πινακίδες ως «Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας», επάγγελμα το οποίο, όπως σημειώνεται στο πόρισμα, δεν έχει ρυθμιστεί νομοθετικά. Την ίδια ώρα, ο μοναδικός εταίρος δεν διέθετε τίτλο σπουδών ψυχολόγου και δεν απασχολούνταν επιστημονικά υπεύθυνος ψυχολόγος.

Η υπόθεση διαβιβάστηκε στο υπουργείο Υγείας και στον Εισαγγελέα Εφετών. Ακολούθως, η Εισαγγελία Εφετών Αθηνών την παρέπεμψε στην Εισαγγελία Πρωτοδικών για προκαταρκτική εξέταση, ενώ το υπουργείο Υγείας ενημέρωσε την ΕΑΔ ότι έχει επεξεργαστεί σχέδιο νόμου για τη ρύθμιση συναφών ζητημάτων.

Στο μικροσκόπιο 146 ιδιωτικά φαρμακεία

Εκτεταμένος έλεγχος πραγματοποιήθηκε και σε 146 ιδιωτικά φαρμακεία σε όλη τη χώρα, με αντικείμενο τη διαχείριση υποχρεωτικά ηλεκτρονικά συνταγογραφούμενων φαρμάκων και φαρμακευτικών προϊόντων για τα οποία είχε επιβληθεί προσωρινή απαγόρευση παράλληλων εξαγωγών και ενδοκοινοτικής διακίνησης.

Οι ελεγκτές κατέγραψαν το πραγματικό απόθεμα συγκεκριμένων φαρμάκων και το αντιπαρέβαλαν με τα υπόλοιπα που εμφανίζονταν στο Ηλεκτρονικό Σύστημα Παρακολούθησης Διακίνησης Φαρμάκων.

Σύμφωνα με την ΕΑΔ, στην πλειονότητα των φαρμάκων δεν υπήρχε συμφωνία μεταξύ πραγματικού και καταγεγραμμένου υπολοίπου.

Μεταξύ των αιτιών ήταν η πώληση φαρμάκων με χειρόγραφες συνταγές, ενώ στην πλατφόρμα υπολογιζόταν μόνο η εκτέλεση ηλεκτρονικών συνταγών, η πώληση ηπαρινών σε Μονάδες Χρόνιας Αιμοκάθαρσης με έκδοση φορολογικού παραστατικού και, σε μεμονωμένες περιπτώσεις, η διάθεση φαρμάκων σε πλοία βάσει των ισχυουσών διατάξεων.

Οι εκθέσεις διαβιβάστηκαν στο υπουργείο Υγείας και στον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο, καθώς και, κατά περίπτωση, στους οικείους Φαρμακευτικούς Συλλόγους για αναζήτηση πειθαρχικών ευθυνών.

Σε συνέχεια των ελέγχων, το υπουργείο Υγείας ενημέρωσε την ΕΑΔ ότι έχουν ξεκινήσει διαδικασίες για τη θεσμοθέτηση σχετικών πράξεων και, όπου απαιτείται, την έκδοση ερμηνευτικών εγκυκλίων.

Παύση δραστηριότητας σε δύο Τράπεζες Ομφαλοπλακουντιακού Αίματος

Η ΕΑΔ πραγματοποίησε ακόμη ελέγχους σε οκτώ ιδιωτικές Τράπεζες Ομφαλοπλακουντιακού Αίματος ως προς τη νομιμότητα της λειτουργίας τους.

Μετά τις προτάσεις των εκθέσεων ελέγχου, το υπουργείο Υγείας αποφάσισε την παύση της δραστηριότητας δύο εξ αυτών, περιορίζοντας παράλληλα για δύο χρόνια το δικαίωμά τους να υποβάλουν αίτηση για άδεια λειτουργίας.

Σε άλλη περίπτωση, έκθεση ελέγχου διαβιβάστηκε στο υπουργείο Παιδείας σχετικά με μεταφορά βλαστοκυττάρων σε ιδιωτικό σχολείο.

Σύμφωνα με την ενημέρωση της ΕΑΔ, επιβλήθηκαν πειθαρχικές ποινές, ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη προκαταρκτική εξέταση από την αρμόδια Εισαγγελία.

Παρέμβαση για ληγμένα ιατροτεχνολογικά προϊόντα

Σε άλλη υπόθεση, έλεγχος σε ιδιωτικό φαρμακείο οδήγησε σε πρόταση της ΕΑΔ σχετικά με τη διαδικασία επιστροφής ληξιπρόθεσμων ή ληγμένων ιατροτεχνολογικών προϊόντων από τα φαρμακεία προς τους προμηθευτές.

Μετά την πρόταση, ο ΕΟΦ προχώρησε στη διαμόρφωση σχεδίου τροποποίησης της σχετικής υπουργικής απόφασης, ώστε η διαδικασία να ρυθμιστεί νομοθετικά σύμφωνα με τις αρχές και τις κατευθυντήριες γραμμές ορθής πρακτικής διανομής.

Βελονισμός από μη ιατρό

Η ΕΑΔ διερεύνησε επίσης καταγγελία για διενέργεια βελονισμού από μη ιατρό.

Μετά την πρότασή της, το υπουργείο Υγείας ενημέρωσε την Αρχή ότι το σχετικό έγγραφο διαβιβάστηκε στην αρμόδια υπηρεσία του ΚΕΣΥ.

Παράλληλα, επισημάνθηκε η ανάγκη καθορισμού των όρων και των προϋποθέσεων για τη διενέργεια βελονισμού, καθώς, σύμφωνα με το έγγραφο, η απουσία τους εγείρει σοβαρά ζητήματα διακινδύνευσης της δημόσιας υγείας.

Κέντρα εναλλακτικής θεραπευτικής σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη

Έλεγχος πραγματοποιήθηκε σε δύο κέντρα εναλλακτικής θεραπευτικής, ένα στη Θεσσαλονίκη και ένα στην Αθήνα, στα οποία, σύμφωνα με την ΕΑΔ, δραστηριοποιούνταν «εναλλακτική θεραπεύτρια» που δεν ήταν κάτοχος πτυχίου Ιατρικής.

Η Αρχή αναφέρει ότι, μέσω ατεκμηρίωτων θεραπευτικών ισχυρισμών για σειρά νόσων και παθήσεων και της χρήσης μηχανημάτων, προέκυψε αντιποίηση του ιατρικού επαγγέλματος.

Παράλληλα, προωθούνταν ως συμπλήρωμα διατροφής σκεύασμα κολλοειδούς αργύρου χωρίς σχετική άδεια από τον ΕΟΦ, ενώ χρησιμοποιούνταν συσκευές βιοσυντονισμού χωρίς να έχει αποσαφηνιστεί κατά πόσο μπορούν να βρίσκονται στην κατοχή μη ιατρών.

Διαπιστώθηκε ακόμη ότι στα κέντρα διατίθετο προς πώληση συμπλήρωμα διατροφής, παρότι, σύμφωνα με το έγγραφο, η πώλησή του επιτρέπεται μόνο από φαρμακεία.

Η ΕΑΔ επισημαίνει ότι δεν υφίσταται ρυθμιστικό πλαίσιο για τη λειτουργία κέντρων εναλλακτικής ιατρικής στην Ελλάδα και ότι αυτά λειτουργούν χωρίς επαγγελματική πιστοποίηση και άδεια λειτουργίας.

Η έκθεση διαβιβάστηκε στον ΕΟΦ, στο υπουργείο Υγείας, στο ΚΕΣΥ, στο υπουργείο Οικονομικών και στην Εισαγγελία.

Σε συνέχεια του ελέγχου, ο ΕΟΦ επέβαλε πρόστιμα συνολικού ύψους 10.000 ευρώ σε έξι εταιρείες συμπληρωμάτων διατροφής, ενώ βρίσκεται σε εξέλιξη προκαταρκτική εξέταση από την Εισαγγελία.

Παράνομο ιατρείο αισθητικής μέσα σε κατοικία

Ιδιαίτερη είναι η περίπτωση παράνομου ιδιωτικού ιατρείου αισθητικής στη Θεσσαλονίκη.

Μικτό κλιμάκιο επιθεωρητών της ΕΑΔ και αξιωματικών της Υποδιεύθυνσης Οικονομικής Αστυνομίας Βόρειας Ελλάδας πραγματοποίησε έλεγχο έπειτα από σχετική καταγγελία.

Από την έρευνα προέκυψε, σύμφωνα με την έκθεση, ότι κατοικία είχε μετατραπεί σε παράνομο ιατρείο παροχής αισθητικών και δερματολογικών υπηρεσιών, ενώ η προσέλκυση πελατών γινόταν μέσω προφίλ σε μέσο κοινωνικής δικτύωσης.

Στον χώρο βρέθηκαν συσκευασίες Dysport και Botox, πλαστές συσκευασίες Dysport, φιαλίδια άγνωστης προέλευσης που πιθανώς περιείχαν βοτουλινική τοξίνη τύπου Α, φιαλίδια ενέσιμου σκευάσματος αυξητικής ορμόνης που κυκλοφορούσε παράνομα στην Ελλάδα, συσκευασίες υαλουρονικού οξέος, καθώς και σύριγγες, βελόνες και άλλο υγειονομικό υλικό.

Η ΕΑΔ αναφέρει ότι διαπιστώθηκαν αντιποίηση του ιατρικού επαγγέλματος, παράνομη διακίνηση φαρμάκων και σκευασμάτων αρμοδιότητας του ΕΟΦ, χορήγηση φαρμάκων εκτός εγκεκριμένων ενδείξεων και διακίνηση πλαστών φαρμάκων.

Η έκθεση διαβιβάστηκε στον ΕΟΦ, στην Επιχειρησιακή Διεύθυνση Μακεδονίας του ΣΔΟΕ, στις αρμόδιες εισαγγελικές αρχές και στον Ιατρικό Σύλλογο Θεσσαλονίκης.

Στη συνέχεια, το ΣΔΟΕ διαβίβασε και αυτό την υπόθεση στην Εισαγγελία, καθώς, σύμφωνα με την ΕΑΔ, στο πλαίσιο του δικού του ελέγχου εντοπίστηκαν επιβαρυντικά στοιχεία σε συνδυασμό με τα ευρήματα της Αρχής.

Τα 45 μη συνταγογραφημένα εμβόλια στα Ιωάννινα

Στα Ιωάννινα εξετάστηκε η νομιμότητα ενεργειών συνταγογράφησης και εκτέλεσης συνταγών φαρμάκων και εμβολίων από ιδιώτη παιδίατρο και ιδιοκτήτη φαρμακείου.

Σύμφωνα με τα ευρήματα, διαπιστώθηκε κατευθυνόμενη εκτέλεση συνταγών εμβολίων προς το συγκεκριμένο φαρμακείο.

Κατά τον επιτόπιο έλεγχο στο ιατρείο του παιδιάτρου εντοπίστηκαν 45 μη συνταγογραφημένα εμβόλια, τα οποία προέρχονταν από το ελεγχόμενο φαρμακείο χωρίς να έχουν εκδοθεί οι σχετικές συνταγές.

Η έκθεση εστάλη για πειθαρχικό έλεγχο και στην Εισαγγελία Εφετών Αθηνών.

Στη συνέχεια, ο ΕΟΠΥΥ κάλεσε τον φαρμακοποιό για παροχή εξηγήσεων, ενώ, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΑΔ, έχει ασκηθεί ποινική δίωξη και οι εμπλεκόμενοι παραπέμφθηκαν στο ακροατήριο.

Από τα πορίσματα στις πειθαρχικές και εισαγγελικές διαδικασίες

Οι παραπάνω περιπτώσεις αποτελούν μέρος μόνο του ελεγκτικού έργου που αποτυπώνεται στα στοιχεία της Αρχής. Στο αναλυτικό υλικό καταγράφονται 13 διαβιβάσεις εκθέσεων στον Ιατρικό Σύλλογο Αθηνών για αναζήτηση πειθαρχικών ευθυνών και από μία στους Ιατρικούς Συλλόγους Πειραιά, Θεσσαλονίκης και Μαγνησίας, ενώ 26 εκθέσεις διαβιβάστηκαν σε εισαγγελική αρχή.

Οι έλεγχοι, ωστόσο, δεν κατέληξαν μόνο στην αναζήτηση ατομικών ευθυνών. Σε αρκετές από τις υποθέσεις οι διαπιστώσεις της ΕΑΔ οδήγησαν σε προτάσεις για αλλαγές ή συμπληρώσεις του θεσμικού πλαισίου, από τη διενέργεια εμφυτεύσεων μαλλιών και βελονισμού έως τη λειτουργία κέντρων εναλλακτικής θεραπευτικής και την παρακολούθηση της διακίνησης φαρμάκων.

Η ίδια η Αρχή τονίζει ότι κάθε πόρισμα αποτελεί το αποτέλεσμα μιας σύνθετης ελεγκτικής διαδικασίας, στην οποία προηγούνται η συλλογή και η διασταύρωση στοιχείων, η εξέταση των πραγματικών περιστατικών και η αναζήτηση των απόψεων των ελεγχόμενων για όσα τους αφορούν.

Και είναι ακριβώς η συνέχεια των ελέγχων –οι κυρώσεις, οι πειθαρχικές διαδικασίες, οι εισαγγελικές έρευνες αλλά και οι παρεμβάσεις στο κανονιστικό πλαίσιο– που δείχνει ότι το αποτέλεσμα ενός πορίσματος δεν εξαντλείται στην καταγραφή μιας παράβασης, αλλά μπορεί να οδηγήσει σε συγκεκριμένες διοικητικές, δικαστικές ή θεσμικές ενέργειες.