Κοιτάς κινητό ενώ περνάς τον δρόμο; Έρχεται πρόστιμο €75
Μέχρι σήμερα το κινητό στον δρόμο μπορούσε να κοστίσει ακριβά κυρίως σε όποιον βρισκόταν πίσω από το τιμόνι. Στην Ιταλία όμως ετοιμάζονται να βάλουν στο στόχαστρο και όσους περνούν απέναντι με τα μάτια καρφωμένα στην οθόνη.
Το προσχέδιο του νέου ιταλικού Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας προβλέπει πρόστιμο €75 για τους πεζούς που χρησιμοποιούν smartphone ή άλλη ηλεκτρονική συσκευή ενώ διασχίζουν τον δρόμο ή κινούνται πάνω στο οδόστρωμα. Προσοχή όμως: το μέτρο δεν ισχύει ακόμη. Βρίσκεται στο κείμενο βάσης που έχει τεθεί σε διαβούλευση και μπορεί να τροποποιηθεί πριν περάσει από τα επόμενα στάδια της νομοθετικής διαδικασίας.
Η ιδιότητα του ευάλωτου χρήστη του δρόμου δεν απαλλάσσει τον πεζό από την υποχρέωση να συμπεριφέρεται με τρόπο προβλέψιμο και ασφαλή
Το πρόβλημα πάντως κάθε άλλο παρά καινούργιο είναι. Τα λεγόμενα «smombies» -από τις λέξεις smartphone και zombie- αποτελούν εδώ και χρόνια καθημερινή εικόνα στις μεγάλες πόλεις: πεζοί που περπατούν και συχνά διασχίζουν δρόμους χωρίς ουσιαστικά να σηκώνουν το βλέμμα από την οθόνη τους.
Το DRIVE είχε ασχοληθεί με το φαινόμενο ήδη από το 2019, όταν στη Νότια Κορέα δοκιμάζονταν ακόμη και ειδικά συστήματα στις διαβάσεις, με φωτεινές προειδοποιήσεις και ειδοποιήσεις στο ίδιο το smartphone, ώστε να προστατεύονται οι αφηρημένοι πεζοί.
€75 για μια ματιά στην οθόνη Η ιταλική πρόταση πηγαίνει πλέον προς την αντίθετη κατεύθυνση: αντί να προσαρμόσει τον δρόμο στον αφηρημένο πεζό, επιχειρεί να τον καταστήσει υπεύθυνο για τη συμπεριφορά του. Σύμφωνα με το κείμενο που βρίσκεται υπό επεξεργασία, η απαγόρευση δεν αφορά μόνο τα smartphone αλλά και τάμπλετ, φορητούς υπολογιστές και αντίστοιχες ηλεκτρονικές συσκευές όταν χρησιμοποιούνται κατά τη διάρκεια της διάσχισης του δρόμου ή της κίνησης πάνω στο οδόστρωμα.
Δεν θα απαγορεύεται αντίθετα η χρήση του κινητού στο πεζοδρόμιο, ενώ προβλέπονται εξαιρέσεις για περιπτώσεις ανάγκης. Θα εξακολουθεί επίσης να επιτρέπεται η συνομιλία μέσω ανοικτής ακρόασης ή ακουστικών, υπό την προϋπόθεση ότι ο πεζός διατηρεί επαρκή ακουστική αντίληψη του περιβάλλοντος.
Με απλά λόγια, το πρόβλημα δεν είναι ότι έχεις το τηλέφωνο μαζί σου ή ότι φοράς ακουστικά. Είναι να περνάς τον δρόμο αποκομμένος από όσα συμβαίνουν γύρω σου. Και η χρήση του smartphone δεν είναι η μοναδική αλλαγή που εξετάζεται.
Πριν περάσεις, θα πρέπει να βεβαιωθείς ότι σε είδαν Το προσχέδιο επιχειρεί να προσδιορίσει πολύ πιο συγκεκριμένα και τη συμπεριφορά του πεζού πριν και κατά τη διάρκεια της διάσχισης. Πριν πατήσει στο οδόστρωμα, θα πρέπει να σταματά και να βεβαιώνεται ότι οι οδηγοί των αυτοκινήτων που πλησιάζουν τον έχουν αντιληφθεί και επιβραδύνουν ή σταματούν για να του παραχωρήσουν προτεραιότητα.
Κατά τη διάρκεια της διάσχισης θα πρέπει επίσης να αποφεύγει απότομες ή απρόβλεπτες κινήσεις και ξαφνικές αλλαγές πορείας, εκτός φυσικά αν αυτές επιβάλλονται από κάποια κατάσταση κινδύνου.
Αυτό δεν σημαίνει ότι εξαφανίζεται η υποχρέωση του οδηγού να παραχωρεί προτεραιότητα στις διαβάσεις. Η ισχύουσα ιταλική νομοθεσία εξακολουθεί να απαιτεί από τους οδηγούς να επιβραδύνουν και να σταματούν για τους πεζούς που διασχίζουν ή βρίσκονται κοντά σε διάβαση.
Η αλλαγή φιλοσοφίας βρίσκεται αλλού: η ιδιότητα του ευάλωτου χρήστη του δρόμου δεν απαλλάσσει τον πεζό από την υποχρέωση να συμπεριφέρεται με τρόπο προβλέψιμο και ασφαλή.
Ο πεζός δεν έχει αυτομάτως πάντα δίκιο Υπάρχει μάλιστα ήδη σχετικό νομολογιακό υπόβαθρο στην Ιταλία. Απόφαση του ιταλικού Ακυρωτικού Δικαστηρίου το 2023 επανέλαβε ότι, μολονότι στην περίπτωση παράσυρσης υφίσταται καταρχήν τεκμήριο ευθύνης του οδηγού, πρέπει να εξετάζεται συγκεκριμένα και η συμπεριφορά του πεζού. Εφόσον αποδειχθεί δική του υπαιτιότητα, το ποσοστό ευθύνης του οδηγού μπορεί να μειωθεί αναλόγως. Η ιταλική νομολογία είναι ακόμη αυστηρότερη όταν η κίνηση του πεζού είναι τόσο αιφνίδια και απρόβλεπτη ώστε ο οδηγός να βρίσκεται αντικειμενικά σε αδυναμία να την αντιληφθεί και να αποφύγει το ατύχημα.
Το smartphone έρχεται τώρα να μεταφέρει αυτή τη συζήτηση από τις δικαστικές αίθουσες στον ίδιο τον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας. Το ερώτημα βέβαια είναι κατά πόσο ένα τέτοιο μέτρο μπορεί να εφαρμοστεί αποτελεσματικά στην πράξη. Η διαπίστωση ότι κάποιος πληκτρολογούσε ή κοιτούσε την οθόνη του τη συγκεκριμένη στιγμή δεν είναι τόσο απλή όσο μια μέτρηση ταχύτητας ή η παραβίαση ενός κόκκινου σηματοδότη.
Από την άλλη, η κατεύθυνση έχει ενδιαφέρον. Η οδική ασφάλεια δεν αφορά αποκλειστικά εκείνον που κρατά το τιμόνι. Οδηγοί, ποδηλάτες και πεζοί μοιράζονται τον ίδιο δημόσιο χώρο και η απροσεξία οποιουδήποτε μπορεί να δημιουργήσει μια κατάσταση που οι υπόλοιποι δεν προλαβαίνουν να διορθώσουν.
Το 2019 ψάχναμε τρόπους να σώσουμε τα smombies. Επτά χρόνια αργότερα, στην Ιταλία συζητούν αν ήρθε η ώρα να αρχίσουν να τα… γράφουν.
Δημοσιεύτηκε ! 2026-08-31 13:47:00
