Σε εμπορικό πόλεμο ΗΠΑ και Καναδάς

Σε φάση πρωτοφανούς δοκιμασίας και σε εντελώς αχαρτογράφητα νερά εισέρχονται πλέον οι διμερείς σχέσεις Ουάσιγκτον και Οτάβας, έπειτα από το οριστικό ναυάγιο των διαπραγματεύσεων για τη νέα εμπορική συμφωνία. Η εξέλιξη αυτή πυροδότησε ραγδαία κλιμάκωση, με τις ΗΠΑ να θέτουν σε ισχύ δασμούς της τάξης του 50% σε καναδικά προϊόντα αξίας 20 δισ. δολαρίων και τον Καναδά να απαντά άμεσα με την προαναγγελία αυστηρών αντίμετρων.

Ο Καναδός Πρωθυπουργός, Μαρκ Κάρνεϊ, απέρριψε κατηγορηματικά το αμερικανικό τελεσίγραφο, σημειώνοντας πως η Ουάσιγκτον «ζήτησε πάρα πολλά και προσέφερε πολύ λίγα». Εξαπέλυσε δε, ευθεία επίθεση κατά της κυβέρνησης Τραμπ, κατηγορώντας την πως άλλαξε τους όρους στο «παρά ένα» της συμφωνίας. Οι νέες αξιώσεις, όπως τόνισε, ήταν «οικονομικά ασύμφορες και άδικες», ενώ έθεταν σοβαρά προσκόμματα στη δυνατότητα του Καναδά να συνάπτει ανεξάρτητες εμπορικές συμφωνίες με τρίτα κράτη.

Υιοθετώντας ιδιαίτερα αιχμηρή ρητορική για τα διπλωματικά γεγονότα, ο Κάρνεϊ δήλωσε χαρακτηριστικά: «Βρίσκεσαι σε πόλεμο όταν δέχεσαι επίθεση – εμείς δεχτήκαμε επίθεση».

Στο πλαίσιο αυτό, ανακοίνωσε την επιβολή δασμών «δολάριο προς δολάριο» από τις 8 Σεπτεμβρίου σε σειρά αμερικανικών εισαγωγών. Το μέτρο αναμένεται να πλήξει βασικούς τομείς, όπως τον χάλυβα, τα γαλακτοκομικά, τα ηλεκτρονικά είδη, τον αγροτικό εξοπλισμό και τα προϊόντα χαρτιού.

Η δημιουργία εσωτερικού μετώπου

Στο εσωτερικό της χώρας, η συγκρουσιακή στάση του πρωθυπουργού φαίνεται να συγκεντρώνει ευρεία πολιτική συναίνεση. Ο Πρωθυπουργός του Οντάριο, Νταγκ Φορντ, στάθηκε στο πλευρό της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, υπογραμμίζοντας πως μια κακή συμφωνία θα επέφερε βαρύ πλήγμα στη μεταποίηση, τον χάλυβα και την αυτοκινητοβιομηχανία της επαρχίας του.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο ηγέτης της συντηρητικής αντιπολίτευσης, Πιερ Πουαλιέβρ, ξεκαθαρίζοντας πως ο Καναδάς δεν νοείται να αποδεχτεί μονομερείς δασμούς που θα οδηγούσαν με μαθηματική ακρίβεια στην αποβιομηχάνιση της χώρας.

Το οικονομικό ρίσκο και η επόμενη ημέρα

Παρ’ όλα αυτά, το οικονομικό διακύβευμα παραμένει το μεγαλύτερο στοίχημα για την κυβέρνηση Κάρνεϊ. Με τους αμερικανικούς δασμούς να «χτυπούν» το 5% των συνολικών καναδικών εξαγωγών προς τις ΗΠΑ, οικονομικοί αναλυτές κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για σημαντική απώλεια θέσεων εργασίας, εκτόξευση του κόστους και ασφυξία σε ευάλωτους παραγωγικούς κλάδους.

Από την άλλη πλευρά, η κρίση έχει επιφέρει μια απρόσμενη εθνική ομοψυχία. Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός πως στο Κεμπέκ, τα ποσοστά υποστήριξης της ανεξαρτησίας έχουν κατρακυλήσει περίπου στο 30%, καθώς η πίεση από τον Ντόναλντ Τραμπ ενισχύει το αίσθημα στους πολίτες ότι η χώρα χρειάζεται μια ενιαία, αρραγή φωνή.

Το μεγάλο ερώτημα πλέον δεν περιορίζεται στο αν θα υπάρξει κάποια στιγμή νέα εμπορική συμφωνία, αλλά στο αν οι δύο ιστορικοί σύμμαχοι μπορούν ποτέ να επιστρέψουν στο προηγούμενο καθεστώς συνεργασίας. Ο Μαρκ Κάρνεϊ έδωσε ήδη το στίγμα της επόμενης ημέρας, διαμηνύοντας πως «η Αμερική έχει αλλάξει» και υπογραμμίζοντας ότι ο Καναδάς οφείλει να απεγκλωβιστεί από την εξάρτησή του. Με την Ουάσιγκτον να μην δείχνει προσώρας διάθεση επιστροφής στο τραπέζι του διαλόγου, η Οτάβα προσανατολίζεται ήδη στη στρατηγική διαφοροποίηση των διεθνών εμπορικών της εταίρων.