Πόσο πλούσιοι είναι τελικά οι Ελληνες

Το 2025 ήταν μια πολύ καλή χρονιά για τον πλούτο των ελληνικών νοικοκυριών. Σύμφωνα με το Global Wealth Report 2026 της Allianz, τα χρηματοοικονομικά τους περιουσιακά στοιχεία αυξήθηκαν κατά 14,7% και έφτασαν τα 401,9 δισ. ευρώ.

Σε πραγματικούς όρους η αύξηση ήταν 11,5%, η μεγαλύτερη στη Δυτική Ευρώπη. Από το 2019 ο πραγματικός πλούτος των Ελλήνων έχει αυξηθεί 23%. Στη Δυτική Ευρώπη στο σύνολό της, την ίδια περίοδο, η αύξηση ήταν μόλις 0,5%.

Τα περισσότερα χρήματα δεν αποταμιεύτηκαν, αλλά προήλθαν από την άνοδο των αγορών. Ο χρηματοοικονομικός πλούτος αυξήθηκε κατά περίπου 51 δισ. ευρώ μέσα στη χρονιά, ενώ οι νέες αποταμιεύσεις ήταν μόλις 6,3 δισ. ευρώ. Άρα σχεδόν 9 στα 10 ευρώ της αύξησης ήρθαν από την ανατίμηση των περιουσιακών στοιχείων. Σε παγκόσμιο επίπεδο η αναλογία είναι 4 στα 5.

Αυτό εξηγεί και το άλμα 34,4% στους τίτλους (μετοχές και ομόλογα), που είναι πλέον το 50,4% του χαρτοφυλακίου των Ελλήνων. Κάποτε οι Έλληνες ήταν από τους πιο «καταθετικούς» λαούς της Ευρώπης. Σήμερα έχουν μεγαλύτερο μέρος των χρημάτων τους σε τίτλους από τον μέσο όρο της Δυτικής Ευρώπης (36,8%) και πλησιάζουν τους Ιταλούς (54%). Το 2025 αγόρασαν τίτλους 6,7 δισ. ευρώ και απέσυραν καθαρά 0,4 δισ. ευρώ από τις καταθέσεις.

Η απόσταση από τον Νότο

Παρά το άλμα, η Ελλάδα απέχει ακόμη πολύ από τις άλλες χώρες του Νότου. Τα καθαρά χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία ανά κάτοικο είναι 28.970 ευρώ. Στην Πορτογαλία είναι 39.730 ευρώ, στην Ισπανία 55.300 ευρώ και στην Ιταλία 91.730 ευρώ. Ο μέσος Ισπανός έχει δηλαδή σχεδόν διπλάσιο καθαρό πλούτο από τον μέσο Έλληνα και ο μέσος Ιταλός πάνω από τριπλάσιο. Η Ελλάδα είναι 28η στον κόσμο, όπως και στα ακαθάριστα περιουσιακά στοιχεία ανά κάτοικο (40.440 ευρώ). Το 2005 ήταν 22η.

Η απόσταση φαίνεται και στη σύγκριση με το μέγεθος της οικονομίας. Ο ακαθάριστος χρηματοοικονομικός πλούτος των ελληνικών νοικοκυριών αντιστοιχεί στο 161,8% του ΑΕΠ. Στην Ισπανία και την Πορτογαλία ξεπερνά το 200% και στην Ιταλία φτάνει το 287%. Με άλλα λόγια, το ελληνικό νοικοκυριό έχει ακόμη πολύ δρόμο μέχρι να ξαναχτίσει τις αποταμιεύσεις που έχασε την περίοδο της κρίσης.

Λιγότερα χρέη, λιγότερη ανισότητα

Υπάρχουν όμως και δύο στοιχεία που ευνοούν την Ελλάδα. Το πρώτο είναι το χρέος. Οι υποχρεώσεις των νοικοκυριών αυξήθηκαν κατά 2,9% και έφτασαν τα 114 δισ. ευρώ, δηλαδή 11.470 ευρώ ανά κάτοικο. Αντιστοιχούν στο 45,9% του ΑΕΠ, ποσοστό χαμηλότερο από της Γερμανίας (49,1%), της Ιταλίας (47%), της Ισπανίας (47,3%) και κυρίως της Πορτογαλίας (69,8%) και της Γαλλίας (70,9%).

Το δεύτερο είναι η κατανομή του πλούτου. Στην Ελλάδα το πλουσιότερο 10% των νοικοκυριών κατέχει το 46,9% του καθαρού χρηματοοικονομικού πλούτου. Ο μέσος όρος στις 57 χώρες της μελέτης είναι 60,9%. Χαμηλότερο ποσοστό έχουν μόνο η Μάλτα (42,6%) και η Σλοβακία (44,5%). Στη Γερμανία το αντίστοιχο ποσοστό είναι 59,5%, στην Ιταλία 60,6% και στις ΗΠΑ 68,2%. Η συγκέντρωση πάντως αυξήθηκε λίγο στην Ελλάδα την τελευταία εικοσαετία: το μερίδιο του πλουσιότερου 10% ανέβηκε κατά περίπου 2 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το 2005.

Το αντίτιμο της έκθεσης στις αγορές

Η μεγαλύτερη στροφή στις αγορές έχει και ρίσκο. Η Allianz προειδοποιεί ότι ο πλούτος των νοικοκυριών εξαρτάται όλο και περισσότερο από αποτιμήσεις που στηρίζονται στις προσδοκίες για την τεχνητή νοημοσύνη.

Σε ένα σενάριο πτώσης του S&P 500 κατά 15%, η καθαρή περιουσία των αμερικανικών νοικοκυριών θα μειωνόταν κατά 5,8%. Σε πτώση 25%, θα χάνονταν 27 τρισ. δολάρια και η αμερικανική οικονομία θα έμπαινε σε ύφεση. Η Allianz εκτιμά επίσης ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα επηρεάσει σχεδόν μία στις τέσσερις θέσεις εργασίας στις μεγάλες οικονομίες την επόμενη τριετία.

Για το 2026, ο οίκος προβλέπει άνοδο 9% στον παγκόσμιο χρηματοοικονομικό πλούτο. Μεσοπρόθεσμα όμως αναμένει πιο συγκρατημένους ρυθμούς, περίπου 5% έως 6% τον χρόνο.