Περισσότερο πετρέλαιο περνάει από τον Περσικό απ’ ό,τι πριν από τον πόλεμο

Οι εξαγωγές πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο έχουν ξεπεράσει τα προπολεμικά επίπεδα, καθώς ένα αυτοσχέδιο σύστημα ναυτιλίας, υπό την προστασία των ΗΠΑ, βοηθά τα δεξαμενόπλοια να μεταφέρουν πετρέλαιο εν μέσω ενός από τα σφοδρότερα κύματα επιθέσεων του Ιράν στα Στενά του Ορμούζ, όπως αναφέρει ρεπορτάζ της Wall Street Journal.

Οι ροές πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή, μεταξύ των οποίων και οι αποστολές μέσω των Στενών του Ορμούζ και εναλλακτικών διαδρομών σε όλη την περιοχή, ανήλθαν κατά μέσο όρο σε πάνω από 24 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως την εβδομάδα που έληξε στις 18 Οκτωβρίου,  ξεπερνώντας τα προπολεμικά επίπεδα των 23,3 εκατομμυρίων, σύμφωνα με την εταιρεία παρακολούθησης πορείας πλοίων Kpler.

Τα προκαταρκτικά στοιχεία δείχνουν ότι οι ροές μέσω των Στενών, συμπεριλαμβανομένων των μεταφορτώσεων εν μέσω θαλάσσιας κίνησης στον Κόλπο του Ομάν, ανήλθαν κατά μέσο όρο σε περίπου 14 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα για την ίδια περίοδο – ποσότητα που αντιστοιχεί στο 82% των προπολεμικών επιπέδων, όπως επισημαίνει η Wall Street Journal.

Οι τιμές του πετρελαίου παραμένουν υψηλές, με το αργό τύπου Brent, σημείο αναφοράς για την αγορά, να έχει ανέλθει τις τελευταίες ημέρες σε πάνω από τα 105 δολάρια το βαρέλι. Αλλά οι χρηματιστές και οι έμποροι πετρελαίου ανησυχούν ότι η βελτίωση της κατάστασης στα Στενά του Ορμούζ ενδέχεται να μην είναι βιώσιμη, ιδίως αν ξεσπάσουν εκ νέου συγκρούσεις, καθώς τα περιορισμένα παγκόσμια αποθέματα αφήνουν ελάχιστα περιθώρια για λάθη.

Επιπλέον, η επιχείρηση συνεπάγεται υψηλό κόστος, το οποίο τελικά μετακυλίεται στους καταναλωτές μέσω της τιμής των πρατηρίων καυσίμων. Ωστόσο η ανθεκτικότητα των ροών σηματοδοτεί μια μεταβολή στη μάχη για το σημαντικότερο ενεργειακό πέρασμα στον κόσμο. Το Ιράν εξακολουθεί να καθιστά τις μεταφορές επικίνδυνες και δαπανηρές, αλλά η αποτρεπτικές του ικανότητες έχουν εξασθενήσει, όπως σημειώνει η Wall Street Journal.

Παράλληλα, αγωγοί στη Σαουδική Αραβία και στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα μεταφέρουν και αυτοί πετρέλαιο μέσω εναλλακτικών διαδρομών. Τον Σεπτέμβριο, περίπου το 40% του μη ιρανικού αργού πετρελαίου που εξήχθη από τον Κόλπο παρέκαμψε τα Στενά, έναντι του 17% πριν από τον πόλεμο, σύμφωνα με εκτιμήσεις της Kpler.

Η επιτυχία αυτή έρχεται σε αντίθεση με τον ασφυκτικό κλοιό γύρω από το Ιράν, οι εξαγωγές πετρελαίου του οποίου έχουν εγκλωβιστεί εξαιτίας του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού. Ο κίνδυνος να εξαπολύσει το Ιράν σφοδρότερα πλήγματα, ενδεχομένως παρασύροντας τις ΗΠΑ σε μια νέα πολεμική αντιπαράθεση, παραμένει μεγάλος, ιδίως ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών στις ΗΠΑ που διεξάγονται σε δύο εβδομάδες, όπως επισημαίνει η Wall Street Journal.

Και όμως, το πετρέλαιο από τον Κόλπο συνεχίζει να ρέει, παρά την κλιμάκωση της βίας γύρω από τα Στενά. Τον τρέχοντα μήνα έχουν αναφερθεί περίπου 30 ιρανικές επιθέσεις εναντίον πλοίων, σύμφωνα με καταμέτρηση της Wall Street Journal που βασίζεται σε αναφορές του Κέντρου Ναυτιλιακών Εμπορικών Επιχειρήσεων του Ηνωμένου Βασιλείου (UKMTO) και εταιρειών ναυτιλιακής ασφάλειας.

Τα περιστατικά των ιρανικών επιθέσεων του Οκτωβρίου αντιστοιχούν στο 20% των πλοίων που δέχτηκαν επίθεση κατά τη διάρκεια του πολέμου, σύμφωνα με ανάλυση της εταιρείας ναυτιλιακών πληροφοριών Windward. Με τόσο χαμηλά νούμερα επιθέσεων, πολλοί έμποροι πετρελαίου και πλοιοκτήτες θεωρούν ότι ο κίνδυνος της διέλευσης από τα Στενά του Ορμούζ είναι μικρός.

Σε σύγκριση με την προπολεμική περίοδο, οι έμποροι μπορούν να κερδίσουν 20 δολάρια επιπλέον ανά βαρέλι μεταπωλώντας ιρακινό πετρέλαιο – ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 40 εκατ. δολάρια ανά φορτίο υπερδεξαμενόπλοιου, σύμφωνα με εκτιμήσεις αναλυτών της Kpler. Η Wall Street Journal σημειώνει χαρακτηριστικά ότι τρία τέτοια ταξίδια αρκούν για να αποσβεστεί το κόστος των 100 εκατ. δολαρίων της αγοράς ενός μεταχειρισμένου δεξαμενόπλοιου.

Τα κίνητρα για τους ναυτικούς που πραγματοποιούν αυτά τα επικίνδυνα ταξίδια, προφανώς περιλαμβάνουν μπόνους. Μέλη πληρωμάτων δελεάζονται από αμοιβές που ανέρχονται σε δύο ή τρεις φορές τον συνήθη μηνιαίο μισθό τους προκειμένου να εργαστούν σε πλοία που εισέρχονται στον Περσικό. Εταιρεία στελέχωσης πλοίων με έδρα την Κίνα αναφέρει στη Wall Street Journal ότι προσφέρει ποσό 25.000 δολαρίων για ένα ταξίδι μετ’ επιστροφής, διάρκειας μίας ή δύο εβδομάδων.

Ορισμένοι πλοιοκτήτες μετακινούν παλαιότερα πλοία που στο παρελθόν μετέφεραν πετρέλαιο από τη Βενεζουέλα και τη Ρωσία προς τον Περσικό Κόλπο, λόγω των πρωτοφανών ναύλων για τα δεξαμενόπλοια που πλέουν στην περιοχή, σύμφωνα με ναυλομεσίτες. Πολλά από αυτά πραγματοποιούν σύντομα δρομολόγια μεταφοράς εντός της επικίνδυνης ζώνης, με αμερικανική αεροπορική κάλυψη, μέσω ενός διαδρόμου κατά μήκος των ακτών του Ομάν.

Τα δεξαμενόπλοια φορτώνουν πετρέλαιο εντός του Κόλπου και το μεταφέρουν μέσω των Στενών του Ορμούζ, συχνά με τα σήματα εντοπισμού τους απενεργοποιημένα. Ακολούθως, όπως γράφει η Wall Street Journal, σταματούν κοντά στο Ομάν και μεταφορτώνουν τα φορτία τους σε πλοία που κατευθύνονται προς μακρινές αγορές, προτού επιστρέψουν στον Κόλπο, όπου διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο πληγμάτων.

Στο μεταξύ, οι Φρουροί της Επανάστασης του Ιράν χρησιμοποιούν drones και πυραύλους για να ανακόψουν πλοία που επιχειρούν να πραγματοποιήσουν το δρομολόγιο. Παράλληλα έχουν υιοθετήσει τακτικές ανταρτοπόλεμου αντίστοιχες με εκείνες των ανταρτών Χούθι της Υεμένης, στοχεύοντας τη ναυτιλιακή κίνηση κοντά στην είσοδο της Ερυθράς Θάλασσας – με την ανάπτυξη παρατηρητών σε μικρά αλιευτικά σκάφη και την αποστολή μαχητών τους στη θάλασσα.

Η διέλευση, βέβαια, παραμένει επικίνδυνη. Πριν από τον Σεπτέμβριο, το υπερδεξαμενόπλοιο «Loyalty», με σημαία Τανζανίας, είχε περάσει χρόνια μεταφέροντας αργό πετρέλαιο από τη Βενεζουέλα στην Κίνα. Από τον Σεπτέμβριο έχει εισέλθει στον Περσικό Κόλπο μόλις δύο φορές, κατευθυνόμενο προς το Ιράκ για τη φόρτωση αργού πετρελαίου, σύμφωνα με πληροφορίες της Wall Street Journal.

Μέλος του πληρώματος αναφέρει στην εφημερίδα ότι το πλοίο ενημέρωνε το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ για κάθε ταξίδι του, ενώ διέθετε και προσωπικό ασφαλείας επί του σκάφους. Στις αρχές Οκτωβρίου το «Loyalty» μετέφερε 2 εκατ. βαρέλια ιρακινού αργού πετρελαίου σε ένα άγνωστο δεξαμενόπλοιο στον Κόλπο του Ομάν και στη συνέχεια επέστρεψε στον Κόλπο για να παραλάβει νέο φορτίο, σύμφωνα με την Kpler και το μέλος του πληρώματος.

Η διαχειρίστρια εταιρεία του πλοίου απέστειλε στο πλήρωμα αλεξίσφαιρα γιλέκα και κράνη για το δεύτερο ταξίδι. Στις 16 Οκτωβρίου το «Loyalty» χτυπήθηκε από ρουκέτα που εκτοξεύθηκε από μικρό σκάφος, σύμφωνα με την εταιρεία ναυτιλιακής ασφάλειας Vanguard. Το βλήμα άνοιξε τρύπα σε δεξαμενή ύδατος την ώρα που το πλοίο μετέφερε δύο εκατομμύρια βαρέλια ιρακινού αργού πετρελαίου, όπως αναφέρει το μέλος του πληρώματος στη Wall Street Journal.

Οι ιρανικές επιθέσεις αυξάνουν το κόστος μεταφοράς του πετρελαίου από τον Κόλπο προς τις αγορές. Σύμφωνα με την Kpler το κόστος ναύλωσης για ένα υπερδεξαμενόπλοιο που μεταφέρει αργό πετρέλαιο από τον Κόλπο στην Κίνα άγγιξε αυτή την εβδομάδα το επίπεδο-ρεκόρ των 37,37 δολαρίων ανά βαρέλι. Παράλληλα, το κόστος ασφάλισης έναντι πολεμικών κινδύνων έχει εκτιναχθεί έως και στο 10% της αξίας του πλοίου, από κάτω του 3% που ήταν προπολεμικά.

Ωστόσο πετρέλαιο εξακολουθεί να διακινείται, παρά τις επιθέσεις και τις απειλές του Ιράν ότι δεν θα επιτρέψει στους γείτονές του να εξάγουν το δικό τους πετρέλαιο όσο η Τεχεράνη δεν θα μπορεί να εξάγει το δικό της, όπως αναφέρει στη Wall Street Journal μέλος της ομάδας παγκόσμιας στρατηγικής για τα εμπορεύματα στην JPMorgan.

Ακολούθησε το . .

Πρόσθεσε το . ως προτιμώμενη πηγή στη Google