Εξέταση των ματιών αποκαλύπτει την κολπική μαρμαρυγή πολλά χρόνια πριν εκδηλωθεί

Οι ασθενείς με κολπική μαρμαρυγή παρουσιάζουν ενδείξεις της νόσου βαθιά μέσα στα μάτια τους έως και 4 χρόνια πριν αυτή εκδηλωθεί, αναφέρουν επιστήμονες από τη Βρετανία.

Σε μελέτη που πραγματοποίησαν σε δεκάδες χιλιάδες εθελοντές διαπίστωσαν ότι οι πάσχοντες έχουν χαρακτηριστικές αλλοιώσεις στους αμφιβληστροειδείς χιτώνες των ματιών τους.

Ο αμφιβληστροειδής χιτώνας βρίσκεται βαθιά μέσα στα μάτια, στο οπίσθιο τμήμα τους. Φέρει τους υποδοχείς τους φωτός, δηλαδή τα ραβδία και τα κωνία.

Η κολπική μαρμαρυγή είναι συχνή μορφή καρδιακής αρρυθμίας. Υπολογίζεται ότι πάσχει από αυτήν το 3% έως 5% των ενηλίκων άνω των 65 ετών.

Τα νέα ευρήματα δημιουργούν ελπίδες ότι η μη-επεμβατική διάγνωσή της μέσω των ματιών θα μπορούσε να οδηγήσει στην ανίχνευσή της πριν προκαλέσει αληθινή βλάβη.

Μολονότι από μόνη της δεν απειλεί ευθέως την υγεία, μπορεί να οδηγήσει στην ανάπτυξη θρόμβων στο αίμα που προκαλούν εγκεφαλικό επεισόδιο. Ωστόσο δεν είναι συνεχής καρδιακή αρρυθμία, αλλά διακοπτόμενη. Έτσι μπορεί να μην γίνει αντιληπτή πριν προκαλέσει συμπτώματα.

Η νέα μελέτη

Τα νέα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στην ιατρική επιθεώρηση Plos Digital Health. Επιστήμονες από το University College του Λονδίνου (UCL) και το Οφθαλμολογικό Νοσοκομείο Moorfields εξέτασαν τους ιατρικούς φακέλους 89.664 εθελοντών που συμμετέχουν σε δύο μεγάλες βρετανικές μελέτες.

Οι εθελοντές είχαν υποβληθεί σε εξέταση των ματιών τους με μία μέθοδο που λέγεται οπτική τομογραφία συνοχής (OCT). Η μέθοδος αυτή παρέχει λεπτομερείς εικόνες του αμφιβληστροειδούς χιτώνα.

Από τους συμμετέχοντες, οι 6.261 έπασχαν από κολπική μαρμαρυγή. Οι ερευνητές συνέκριναν τις τομογραφίες αυτών των εθελοντών με εκείνες όσων δεν έπασχαν από αρρυθμία. Η σύγκριση κατέδειξε σημαντικές διαφορές στην δομή του αμφιβληστροειδούς μεταξύ των δύο ομάδων.

Τα ευρήματα

Ειδικότερα, οι ασθενείς παρουσίαζαν χαρακτηριστική λέπτυνση στην γαγγλιακή και έσω πλεγματοειδή στοιβάδα της ωχράς κηλίδας (mGCIPL). Η στοιβάδα αυτή βρίσκεται στο κέντρο σχεδόν του αμφιβληστροειδούς. Αποτελείται από νευρικά κύτταρα που συνδέουν το μάτι με τον εγκέφαλο.

Όσο πιο λεπτή ήταν η συγκεκριμένη στοιβάδα, τόσο πιθανότερο ήταν να διαγνωσθεί κάποιος με κολπική μαρμαρυγή.

Η μελέτη έδειξε ακόμα πως η λέπτυνση ήταν εμφανής έως και 4 χρόνια κατά μέσον όρο πριν εισαχθούν για πρώτη φορά στο νοσοκομείο λόγω της καρδιακής αρρυθμίας τους. Μάλιστα η συσχέτιση ήταν έντονη ακόμα και όταν συνυπολογίσθηκαν άλλοι παράγοντες κινδύνου για κολπική μαρμαρυγή, όπως:

• Το φύλο
• Η ηλικία
• Η υπέρταση
• Ο σακχαρώδης διαβήτης
• Το κάπνισμα
• Το αλκοόλ

Το εύρημα αυτό υποδηλώνει ότι οι αλλοιώσεις στον αμφιβληστροειδή ενδέχεται να είναι ανιχνεύσιμες πριν τεθεί η διάγνωση της καρδιακής αρρυθμίας, όταν ακόμα είναι ασυμπτωματική, λένε οι ερευνητές.

Τα ευρήματα αυτά δεν σημαίνουν ότι η εξέταση των ματιών μπορεί να αντικαταστήσει το ηλεκτροκαρδιογράφημα στη διάγνωση της κολπικής μαρμαρυγής, επισήμαναν. Θα μπορούσε όμως να αποτελέσει ένα «συμπληρωματικό εργαλείο», πρόσθεσαν.

Τί σχέση μπορεί, όμως, να έχει η λέπτυνση του αμφιβληστροειδούς με την κολπική μαρμαρυγή; Οι ερευνητές δεν είναι ακόμα σίγουροι. Ωστόσο μία πιθανή εξήγηση είναι ότι ίσως είχαν υποστεί μίνι εγκεφαλικά λόγω της κολπικής μαρμαρυγής, τα οποία πέρασαν απαρατήρητα. Αυτά θα μπορούσαν να επηρεάσουν τα αγγεία που αιματώνουν τα αμφιβληστροειδικά κύτταρα.

Τα μίνι εγκεφαλικά είναι τυπική εκδήλωση της κολπικής μαρμαρυγής πριν διαγνωσθεί, εξήγησαν.

Φωτογραφία: iStock