Δραμαλιώτη στο CNN Greece: Οι μεταρρυθμίσεις του Ταμείου Ανάκαμψης άλλαξαν την Ελλάδα

Αυτό τονίζει η Γενική Γραμματέας Συντονισμού στην Προεδρία της Κυβέρνησης, Εύη Δραμαλιώτη, κάνοντας στο CNN Greece τον απολογισμό του Ταμείου Ανάκαμψης, λίγες ημέρες μετά την κατάθεση του αιτήματος για το τελευταίο σκέλος της χρηματοδότησης.

Ταυτόχρονα, προσθέτει πως η εμπειρία από τη διαχείριση ενός προγράμματος βασισμένου στην απόδοση θα αξιοποιηθεί στα επόμενα χρηματοδοτικά εργαλεία, από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο έως το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, ενώ ξεκαθαρίζει ότι η ροή ευρωπαϊκών πόρων δεν θα διακοπεί απότομα μετά την ολοκλήρωση των έργων του Ταμείου Ανάκαμψης.

Μεταρρυθμίσεις με οδηγό την έκθεση Πισσαρίδη

Όπως εξηγεί, ο σχεδιασμός του μεταρρυθμιστικού σκέλους βασίστηκε στην έκθεση της επιτροπής του νομπελίστα καθηγητή Χριστόφορου Πισσαρίδη, η οποία, αποτύπωσε μια πρώτη επιστημονική θέση για την κατεύθυνση της χώρας μέσω του χρηματοδοτικού εργαλείου.

Σύμφωνα με την κυρία Δραμαλιώτη, οι στόχοι της έκθεσης έχουν επιτευχθεί «στον μεγαλύτερο τουλάχιστον βαθμό», ενώ η υλοποίηση δεν περιορίζεται στην ψήφιση νόμων, καθώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή απαιτούσε από την αρχή την πλήρη εφαρμογή και της δευτερογενούς νομοθεσίας, δηλαδή των εφαρμοστικών πράξεων.

Μάλιστα, οι μεταρρυθμίσεις πρέπει να αξιολογούνται με βάση την επίδρασή τους στην καθημερινότητα, καθώς «ο πολίτης θέλει να σταματήσει να περιμένει στις ουρές. Θέλει μια δικαστική απόφαση να εκδοθεί γρήγορα».

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η δικαιοσύνη όπου, όπως ανέφερε, το 2019 η έκδοση πρωτόδικης απόφασης απαιτούσε δύο έως τρία χρόνια ή και περισσότερο. Ο νέος Δικαστικός Χάρτης που αναπτύχθηκε με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης περιλαμβάνει τη χωροταξική αναδιοργάνωση των δικαστηρίων, την αναβάθμιση των ειρηνοδικών σε πρωτοδίκες και τον ψηφιακό φάκελο δικογραφίας, μέσω του οποίου μια υπόθεση διεκπεραιώνεται ψηφιακά από την κατάθεση έως την τελεσιδικία. Ως αποτέλεσμα, ο χρόνος έκδοσης απόφασης, που έφτανε τις 770 ημέρες, έχει μειωθεί κατά 58%, προσεγγίζοντας τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Αντίστοιχα, αναφερόμενη στο Κτηματολόγιο, τόνισε ότι η Παγκόσμια Τράπεζα είχε επισημάνει επανειλημμένα πως η απουσία του επιβράδυνε το επενδυτικό κλίμα. Σήμερα καλύπτεται το 99% της χώρας, ενώ έως το τέλος του έτους η κάλυψη αναμένεται να φτάσει το 100%.

Ως προς τις μεταρρυθμίσεις στην υγεία η ίδια αναφέρθηκε στον ψηφιακό φάκελο ασθενούς, στα ψηφιακά ραντεβού, στην ψηφιακή ιχνηλάτηση της διαδρομής των ασθενών στα Τμήματα Επειγόντων Περιστατικών, με μέτρηση του χρόνου αναμονής, και στη διανομή φαρμάκων κατ’ οίκον.

Οι αλλαγές αυτές, σύμφωνα με την ίδια, συμπληρώνονται από εθνικές πρωτοβουλίες, όπως εκείνες του Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη για την αντιμετώπιση του λεγόμενου «βαθέος κράτους». Ενδεικτικό είναι πως πλέον, όπου δεν έχει επιτευχθεί πλήρης διαλειτουργικότητα των υπηρεσιών του δημοσίου, το κράτος οφείλει να αναζητά η ίδια τα δικαιολογητικά στα μητρώα του, αντί να ζητά από τον πολίτη να τα προσκομίζει επανειλημμένα. «Το βάρος μεταφέρεται από τον πολίτη στη δημόσια υπηρεσία», τονίζει χαρακτηριστικά.

Ένα εργαλείο βασισμένο στην απόδοση

Αναφερόμενη στις ιδιαιτερότητες του Ταμείου Ανάκαμψης, η κυρία Δραμαλιώτη τονίζει πως είναι εργαλείο βασισμένο στην απόδοση: εάν ένα συμφωνημένο ορόσημο δεν επιτευχθεί, δεν γίνεται εκταμίευση και το πρόγραμμα δεν προχωρά. Όλα τα αιτήματα πληρωμής υποβλήθηκαν εντός των προσυμφωνημένων χρονοδιαγραμμάτων.

Για τον σκοπό αυτό αναμορφώθηκε η μεθοδολογία παρακολούθησης των ετήσιων σχεδίων δράσης των υπουργείων, τα οποία προσαρμόστηκαν στη μεθοδολογία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Κάθε μεταρρύθμιση παρακολουθείται πλέον ανά ορόσημο: σύνταξη του νόμου, δημόσια διαβούλευση, κατάθεση στη Βουλή, συζήτηση στις επιτροπές, ψήφιση και, στη συνέχεια, έκδοση των πράξεων δευτερογενούς νομοθεσίας με συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα. Γεγονός που, όπως αναφέρουν στελέχη της αγοράς, εξασφαλίζει ένα περιβάλλον μηδενικής ανύψωσης πιθανών κινδύνων και καθυστερήσεων.

Αντίστοιχα, οι επενδύσεις παρακολουθούνται από τον διαγωνισμό και την ανάδειξη προσωρινού αναδόχου, μέσω πιθανών δικαστικών εμπλοκών, έως την οριστική κατακύρωση και τα παραδοτέα, όπως τα χιλιόμετρα ενός δρόμου που παραδίδονται ανά τρίμηνο ή εξάμηνο. «Γίναμε πολύ πιο έμπειροι σε αυτό που λέμε project management», ανέφερε, κάνοντας λόγο για στενή παρακολούθηση με μετρήσιμα ορόσημα και έμφαση στο αποτέλεσμα.

Τι ακολουθεί το Ταμείο Ανάκαμψης

Αναφερόμενη στην περίοδο που ξεκινά μετά την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης, η κυρία Δραμαλιώτη δηλώνει αισιόδοξη επικαλούμενη δύο λόγους: Ο πρώτος είναι η εμπειρία που απέκτησαν τόσο τα κυβερνητικά στελέχη όσο και τα στελέχη της δημόσιας διοίκησης, τα οποία είναι έτοιμα να αναλάβουν νέα έργα και παραδοτέα και ο δεύτερος είναι τα διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία.

Το ΕΣΠΑ, σύμφωνα με την ίδια, βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, με την Ελλάδα να βρίσκεται μεταξύ των πρώτων χωρών στην απορρόφηση. Αντίστοιχα, για το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, ύψους 5,3 δισ. ευρώ, η ελληνική πρόταση ήταν από τις πρώτες που εγκρίθηκαν και το πρόγραμμα περνά στη φάση υλοποίησης, ενώ για πρώτη φορά, η Γενική Γραμματεία Συντονισμού αναλαμβάνει την παρακολούθησή του, αξιοποιώντας το μοντέλο του Ταμείου Ανάκαμψης.

Το Ταμείο θα δώσει έμφαση στις ευάλωτες ομάδες, με δράσεις κυρίως για τη στέγαση, την οποία η Γενική Γραμματέας χαρακτήρισε τη μεγαλύτερη πρόκληση. Όπως ανέφερε, το θέμα συζητείται με ομάδες του ΟΟΣΑ, καθώς όλες οι χώρες εξετάζουν πώς θα ενισχύσουν την προσφορά και τη ζήτηση μέσω της στεγαστικής πολιτικής, ενώ παράλληλα προβλέπονται επίσης δράσεις για τα σχολεία και τους μαθητές.

Αντίστοιχα, χρηματοδότηση προσφέρουν επίσης το Ταμείο Ανταγωνιστικότητας, το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νησιών ενώ ιδιαίτερα κρίσιμες είναι και οι διαπραγματεύσεις για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο, για τις οποίες, κατά την ίδια, η χώρα έχει προετοιμαστεί επαρκώς.

«Καμία στρόφιγγα δεν θα κλείσει», ανέφερε η κ. Δραμαλιώτη, απαντώντας σε εκτιμήσεις για απότομη διακοπή των ευρωπαϊκών πόρων, ενώ η διαδικασία που ακολουθήθηκε με την έκθεση Πισσαρίδη θα συνεχιστεί με τη διαμόρφωση νέου εθνικού σχεδίου για το επόμενο χρηματοδοτικό εργαλείο, με στόχο τη διεκδίκηση των μεγαλύτερων δυνατών πόρων. «Δεν θα ξεκινήσουμε από το μηδέν. Θα χτίσουμε πάνω σε όσα έχουμε ήδη πετύχει», σημείωσε.

Ενέργεια, στέγαση, υγεία και παιδεία το 2026

Αναφερόμενη στο 2026, που έχει χαρακτηριστεί χρονιά-ορόσημο για το κυβερνητικό έργο, η κυρία Δραμαλιώτη τόνισε την υποχρέωση λογοδοσίας και ανέφερε ότι ο απολογισμός του έργου από το 2019 καταγράφεται και επικαιροποιείται συνεχώς.

Στην ενέργεια, όπως είπε, οι απλουστεύσεις στις αδειοδοτήσεις των ΑΠΕ επέτρεψαν την ανάπτυξη περισσότερων μονάδων και τη διαμόρφωση καλύτερων τιμών μέσω του ενεργειακού μείγματος. Το επόμενο βήμα είναι η μεγαλύτερη επένδυση στην αποθήκευση, ενώ η χώρα είναι για πρώτη φορά εξαγωγέας ενέργειας.

Στη στέγαση, μέσω μεταρρύθμισης του Ταμείου Ανάκαμψης θεσπίστηκε η κοινωνική αντιπαροχή και αξιοποιούνται τα πρώτα οκτώ ακίνητα της ΔΥΠΑ. Παράλληλα, μέσω του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου θα αξιοποιηθούν τρία ανενεργά στρατόπεδα, σε συνεργασία με το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας, το οποίο διαθέτει εμπειρία στη στέγαση στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων.

Στην υγεία, μετά την ανακαίνιση κτηρίων μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης, η έμφαση μετατοπίζεται στην τεχνολογία, με περισσότερη τηλεϊατρική και πρόσβαση για κατοίκους απομακρυσμένων περιοχών, ενώ αντίστοιχα στην παιδεία κρίσιμα ζητήματα είναι το Εθνικό Απολυτήριο, για το οποίο αναμένονται νέες προτάσεις με τη συνδρομή τεχνοκρατών του ΟΟΣΑ, και στην επέκταση της επαγγελματικής εκπαίδευσης προς τεχνικά επαγγέλματα με υψηλή ζήτηση.

Στις υποδομές, τέλος, συνεχίζονται τα δημόσια έργα με έμφαση στην οδική ασφάλεια και στη μείωση των τροχαίων και των θανατηφόρων ατυχημάτων.

Το δημόσιο του αύριο

Τέλος, σχολιάζοντας την επόμενη ημέρα στο ελληνικό δημόσιο, η κυρία Δραμαλιώτη τόνισε πως οι ουρές, η χαρτούρα και οι φάκελοι που γέμιζαν τοίχους και βιβλιοθήκες έχουν δώσει τη θέση τους στην ψηφιοποίηση, ενώ η διαλειτουργικότητα προχωρά με γρήγορους ρυθμούς.

Αντίστοιχα, η Γενική Γραμματεία Συντονισμού εργάζεται με τα υπουργεία ώστε η πρόοδος των έργων να καταγράφεται σε καθημερινή βάση, ενώ σημαντικός είναι και

Μετασχηματισμό, όπως αναφέρει, έχει γνωρίσει και η στοχοθεσία. Οι χιλιάδες ασύμβατοι μεταξύ τους στόχοι έχουν αντικατασταθεί από στόχους υπηρεσιών και υπαλλήλων που συνδέονται με τα ετήσια σχέδια δράσης, τα οποία συμφωνούνται στο Υπουργικό Συμβούλιο. Η σαφέστερη στοχοθεσία, σύμφωνα με την ίδια, επιτρέπει να επιβραβεύονται όσοι πραγματικά το δικαιούνται.

Το gov.gr, από περίπου 500 υπηρεσίες το 2020, προσφέρει σήμερα περίπου 2.500. Στόχος, όπως ανέφερε, είναι ο πολίτης να μπορεί να παρακολουθεί ψηφιακά την πορεία της υπόθεσής του, ενώ ενισχύεται το σύστημα ΜΙΤΟΣ, που καταγράφει τις διοικητικές διαδικασίες.

«Αν δεν καταγράψουμε τις διαδικασίες, δεν μπορούμε να τις ψηφιοποιήσουμε, γιατί τότε ψηφιοποιούμε τη γραφειοκρατία», καταλήγει η κυρία Δραμαλιώτη.